<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X64n1263"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 1263 禅林宝训合註</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 1263 禅林宝训合註</title> <author>淸 张文嘉较定 张文宪参阅</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt> </editionStmt> <extent>4卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">64</idno>.<idno type="no">1263</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2023-05-18 10:56:49 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">禅林宝训合註</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00589"> <charName>CBETA CHARACTER CB00589</charName> <mapping cb:dec="983629" type="PUA">U+F024D</mapping> <mapping type="unicode">U+3D4E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>涧</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[涧-日+月]</value></charProp></char> <char xml:id="CB00889"> <charName>CBETA CHARACTER CB00889</charName> <mapping cb:dec="983929" type="PUA">U+F0379</mapping> <mapping type="unicode">U+3ED4</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[王*垂]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01321"> <charName>CBETA CHARACTER CB01321</charName> <mapping cb:dec="984361" type="PUA">U+F0529</mapping> <mapping type="unicode">U+478B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>嚫</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[贝*亲]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02439"> <charName>CBETA CHARACTER CB02439</charName> <mapping cb:dec="985479" type="PUA">U+F0987</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>佞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[佞-二+〦]</value></charProp></char> <char xml:id="CB04569"> <charName>CBETA CHARACTER CB04569</charName> <mapping cb:dec="987609" type="PUA">U+F11D9</mapping> <mapping type="unicode">U+23D60</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>涿</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[泳-永+豕]</value></charProp></char> <char xml:id="CB04622"> <charName>CBETA CHARACTER CB04622</charName> <mapping cb:dec="987662" type="PUA">U+F120E</mapping> <mapping type="unicode">U+2B46E</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(厂@墨)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05315"> <charName>CBETA CHARACTER CB05315</charName> <mapping cb:dec="988355" type="PUA">U+F14C3</mapping> <mapping type="unicode">U+3E11</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>爨</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[爂-火+焚]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05903"> <charName>CBETA CHARACTER CB05903</charName> <mapping cb:dec="988943" type="PUA">U+F170F</mapping> <mapping type="unicode">U+25A0A</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>寝</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[寝-(宋-木)+穴]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15210"> <charName>CBETA CHARACTER CB15210</charName> <mapping cb:dec="998250" type="PUA">U+F3B6A</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>恢</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[恹-厌+火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15334"> <charName>CBETA CHARACTER CB15334</charName> <mapping cb:dec="998374" type="PUA">U+F3BE6</mapping> <mapping type="unicode">U+20DE3</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>嗤</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[呺-ㄎ+虫]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15470"> <charName>CBETA CHARACTER CB15470</charName> <mapping cb:dec="998510" type="PUA">U+F3C6E</mapping> <mapping type="unicode">U+7CA4</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>粤</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(奥-辨+米)-大+ㄎ]</value></charProp></char> <char xml:id="CB16085"> <charName>CBETA CHARACTER CB16085</charName> <mapping cb:dec="999125" type="PUA">U+F3ED5</mapping> <mapping type="unicode">U+29A9D</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[骨*(廿/(歹*巳)/土)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB16517"> <charName>CBETA CHARACTER CB16517</charName> <mapping cb:dec="999557" type="PUA">U+F4085</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+44E8</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[荤-车+(卸-ㄗ)]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2004-08-05T11:40:56"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0468a" n="0468a"/> <lb ed="X" n="0468a01"/> <lb ed="X" n="0468a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1263-A 禅林宝训序</cb:mulu><head>No. 1263-A <lb ed="X" n="0468a03"/><lb ed="R113" n="0308a01"/> <anchor xml:id="nkr_note_orig_0468001" n="0468001"/>禅林宝训序</head> <lb ed="X" n="0468a04"/> <lb ed="X" n="0468a05"/><lb ed="R113" n="0308a02"/><p xml:id="pX64p0468a0501">此书盛行于江北。大著于吴中。而闽粤师僧。十有八 <lb ed="X" n="0468a06"/><lb ed="R113" n="0308a03"/>九。莫之见闻。欲其禅林之振法道之隆。讵可得乎。余 <lb ed="X" n="0468a07"/><lb ed="R113" n="0308a04"/>昔行脚雲栖。目之如获至宝。怀之有年。虽不能力行。 <lb ed="X" n="0468a08"/><lb ed="R113" n="0308a05"/>抑亦不敢须臾忽也。然是集。始自明教老人。终于懒 <lb ed="X" n="0468a09"/><lb ed="R113" n="0308a06"/>庵大师。于中三百篇。皆从诸老苦心中流出。而其语 <lb ed="X" n="0468a10"/><lb ed="R113" n="0308a07"/>言光明正大。直截简切。真为万世师法。然则会易而 <lb ed="X" n="0468a11"/><lb ed="R113" n="0308a08"/>行之。诚难也。贵乎剪华取实。急救像季之流币。摧邪 <lb ed="X" n="0468a12"/><lb ed="R113" n="0308a09"/>扶正。恢复上古之真宗。浇漓之风既息。浑朴之道<anchor xml:id="nkr_note_add_0468a1201" n="0468a1201"/><anchor xml:id="beg0468a1201" n="0468a1201"/>已<anchor xml:id="end0468a1201"/> <lb ed="X" n="0468a13"/><lb ed="R113" n="0308a10"/>全。而口耳传流之弊。悖逆无根之说。曷由而兴。故余 <lb ed="X" n="0468a14"/><lb ed="R113" n="0308a11"/>每欲刊行与众共之。所愧囊空。弗克其事。用是鸠诸 <lb ed="X" n="0468a15"/><lb ed="R113" n="0308a12"/>同志。剞劂流通。大有補于闽<g ref="#CB15470">粤</g>。倘遇血气衲僧磕著 <lb ed="X" n="0468a16"/><lb ed="R113" n="0308a13"/>一言半句。将来盖天盖地。奚愁乎禅林之不振法道 <lb ed="X" n="0468a17"/><lb ed="R113" n="0308a14"/>之不隆。非唯予之愿<anchor xml:id="nkr_note_add_0468a1701" n="0468a1701"/><anchor xml:id="beg0468a1701" n="0468a1701"/>已<anchor xml:id="end0468a1701"/>足。亦不辜从上诸老口门放 <lb ed="X" n="0468a18"/><lb ed="R113" n="0308a15"/>大宝光照耀天下。古今禅林之本怀也。</p> <lb ed="X" n="0468a19"/><lb ed="R113" n="0308a16"/><p xml:id="pX64p0468a1901">崇祯甲申春 七十三衲如祐稽首拜录</p></cb:div> <lb ed="X" n="0468a20"/> <lb ed="X" n="0468a21"/> <lb ed="X" n="0468a22"/> <lb ed="X" n="0468a23"/> <lb ed="X" n="0468a24"/> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0468b" n="0468b"/> <lb ed="X" n="0468b01"/> <lb ed="X" n="0468b02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1263-B 禅林宝训合註序</cb:mulu><head>No. 1263-B <lb ed="X" n="0468b03"/><lb ed="R113" n="0308b01"/> 禅林宝训合註序</head> <lb ed="X" n="0468b04"/> <lb ed="X" n="0468b05"/><lb ed="R113" n="0308b02"/><p xml:id="pX64p0468b0501">宝训其来久矣。而合註者何。迩见禅风盛希。法化流 <lb ed="X" n="0468b06"/><lb ed="R113" n="0308b03"/>行。邪解蔓延。正因沦溺。山林乏主。城市多端。巧<g ref="#CB02439">佞</g>横 <lb ed="X" n="0468b07"/><lb ed="R113" n="0308b04"/>生。荆蓁肆出。间有贷招提而沽势位。假贿赂而鬻名 <lb ed="X" n="0468b08"/><lb ed="R113" n="0308b05"/>称。反<g ref="#CB15334">嗤</g>坦直以世务不谙。乃逞偏私以傲遊无忌。如 <lb ed="X" n="0468b09"/><lb ed="R113" n="0308b06"/>斯弊习。後昆之典型安在。末季之砥柱奚归。不至为 <lb ed="X" n="0468b10"/><lb ed="R113" n="0308b07"/>明教嵩圆通讷诸大尊宿所诃者尟矣。况乎调御人 <lb ed="X" n="0468b11"/><lb ed="R113" n="0308b08"/>才。轨模先哲。德言亟立。義诲唯勤。尤虑病足医门。钝 <lb ed="X" n="0468b12"/><lb ed="R113" n="0308b09"/>多韛所。若夫藏珠鱼目。袭玉碔砆。寧禁瓦砾塞空。驽 <lb ed="X" n="0468b13"/><lb ed="R113" n="0308b10"/>骀载野者哉。然而片长寸技。虽录上裁。讵知败种焦 <lb ed="X" n="0468b14"/><lb ed="R113" n="0308b11"/>芽。亦克抡选。大抵迩志求合。狭道苟容。不思矩矱丛 <lb ed="X" n="0468b15"/><lb ed="R113" n="0308b12"/>林。匡扶<persName>佛</persName>祖。无怪其弁视乎宝训也。净慧居士。旁观 <lb ed="X" n="0468b16"/><lb ed="R113" n="0308b13"/>有分。一日持是集到慧雲。谋之于余。此可为今时滥 <lb ed="X" n="0468b17"/><lb ed="R113" n="0308b14"/>汚者鉴。即付木上座一任诸方检点。</p> <lb ed="X" n="0468b18"/><lb ed="R113" n="0308b15"/><p xml:id="pX64p0468b1801">顺治<anchor xml:id="nkr_note_add_0468b1801" n="0468b1801"/><anchor xml:id="beg0468b1801" n="0468b1801"/>己<anchor xml:id="end0468b1801"/>丑年除夕前三日武林慧雲禅寺住持释行 <lb ed="X" n="0468b19"/><lb ed="R113" n="0308b16"/>盛譔</p></cb:div> <lb ed="X" n="0468b20"/> <lb ed="X" n="0468b21"/> <lb ed="X" n="0468b22"/> <lb ed="X" n="0468b23"/> <lb ed="X" n="0468b24"/> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0468c" n="0468c"/> <lb ed="X" n="0468c01"/> <lb ed="X" n="0468c02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1263-C 禅林宝训合註叙</cb:mulu><head>No. 1263-C <lb ed="X" n="0468c03"/><lb ed="R113" n="0309a01"/> 禅林宝训合註叙</head> <lb ed="X" n="0468c04"/> <lb ed="X" n="0468c05"/><lb ed="R113" n="0309a02"/><p xml:id="pX64p0468c0501">古德有云。出家乃大丈夫事。非将相之所能为。夫功 <lb ed="X" n="0468c06"/><lb ed="R113" n="0309a03"/>业被乎群生。勋名流乎奕世。至于将相。称极盛矣。而 <lb ed="X" n="0468c07"/><lb ed="R113" n="0309a04"/>犹似不屑为。则此所谓大丈夫者。岂非全乎道德之 <lb ed="X" n="0468c08"/><lb ed="R113" n="0309a05"/>风。远去凡陋之迹。体高亮之弘姿。挺孤奇之雅操。上 <lb ed="X" n="0468c09"/><lb ed="R113" n="0309a06"/>足以合乎<persName>佛</persName>心。下足以拯乎含识。确然足为人天师 <lb ed="X" n="0468c10"/><lb ed="R113" n="0309a07"/>表。照耀古今者乎。乃去圣逾远。人心雕斫。主者俯仰 <lb ed="X" n="0468c11"/><lb ed="R113" n="0309a08"/>以取世资。学人随波而溷保社。<persName>佛</persName>法下衰。渐有江河 <lb ed="X" n="0468c12"/><lb ed="R113" n="0309a09"/>之势。此妙喜竹庵二大士。所以有宝训之作也。夫二 <lb ed="X" n="0468c13"/><lb ed="R113" n="0309a10"/>师当程朱倡明儒学之日。方容矩步。所谈者正心诚 <lb ed="X" n="0468c14"/><lb ed="R113" n="0309a11"/>意。所辨者義利公私。其于释氏。真若寇仇然者。然今 <lb ed="X" n="0468c15"/><lb ed="R113" n="0309a12"/>观所列。自明教嵩而下诸大尊宿。见地超卓。践履真 <lb ed="X" n="0468c16"/><lb ed="R113" n="0309a13"/>实。非唯仅能固其籓篱而<anchor xml:id="nkr_note_add_0468c1601" n="0468c1601"/><anchor xml:id="beg0468c1601" n="0468c1601"/>已<anchor xml:id="end0468c1601"/>。而又能使勋业若富郑 <lb ed="X" n="0468c17"/><lb ed="R113" n="0309a14"/>公<name role="" type="person">赵淸献</name>。文名若<name role="" type="person">苏子瞻</name><name role="" type="person">黄鲁直</name>。道学若胡康侯张 <lb ed="X" n="0468c18"/><lb ed="R113" n="0309a15"/>子韶。其他名公巨儒。无虑数十百家。莫不皈敬投诚。 <lb ed="X" n="0468c19"/><lb ed="R113" n="0309a16"/>入廛垂手。即程子亦从而歎曰。三代礼乐。尽于此矣。 <lb ed="X" n="0468c20"/><lb ed="R113" n="0309a17"/>朱子亦有言。顾盼指心性。名言超有无。其意虽欲折 <lb ed="X" n="0468c21"/><lb ed="R113" n="0309a18"/>之。而𣨛无瑕隙可指者。则非特诸尊宿透悟之微。宗 <lb ed="X" n="0468c22"/><lb ed="R113" n="0309b01"/>风之盛。足以杜其口。即其临事施为之际。崇道德。厉 <lb ed="X" n="0468c23"/><lb ed="R113" n="0309b02"/>廉隅。远荣名。抑利养。光明正大。实有以大服其心也。 <lb ed="X" n="0468c24"/><lb ed="R113" n="0309b03"/>向使趋炎附势。逐利钻名。或贡高我慢。背蔑师友。破 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0469a" n="0469a"/> <lb ed="X" n="0469a01"/><lb ed="R113" n="0309b04"/>碎大道。紊乱先规。问其名。则巍然知识之称。而综其 <lb ed="X" n="0469a02"/><lb ed="R113" n="0309b05"/>实。有出于庸俗之所羞为者。亦何以绍隆<persName>佛</persName>种主持 <lb ed="X" n="0469a03"/><lb ed="R113" n="0309b06"/>正法。令世之贤人君子。无所议其後乎。即世或为所 <lb ed="X" n="0469a04"/><lb ed="R113" n="0309b07"/>蒙蔽。而淸夜思之。寧不内愧于心耶。故夫二师是编。 <lb ed="X" n="0469a05"/><lb ed="R113" n="0309b08"/>扶衰起敝。足与儒家近思录诸篇相表裡。诚释门之 <lb ed="X" n="0469a06"/><lb ed="R113" n="0309b09"/>龟鉴。而衲子之楷模也欤。顾其书虽行。颇患残缺。乃 <lb ed="X" n="0469a07"/><lb ed="R113" n="0309b10"/>东吴善师補缀于前。而雲栖建师音義于後。可谓全 <lb ed="X" n="0469a08"/><lb ed="R113" n="0309b11"/>矣。然音義虽具。而独本单行。翻阅不便。余故与弟程 <lb ed="X" n="0469a09"/><lb ed="R113" n="0309b12"/>叔。删其繁芜。增其未备。酌为定本。各附註于本条之 <lb ed="X" n="0469a10"/><lb ed="R113" n="0309b13"/>下。以便观览。唯愿有志于为大丈夫者。自学地以至 <lb ed="X" n="0469a11"/><lb ed="R113" n="0309b14"/>于出世为人。日手此一编。以作韦弦之佩可也。</p> <lb ed="X" n="0469a12"/><lb ed="R113" n="0309b15"/><p xml:id="pX64p0469a1201">庚寅夏日武林净慧居士张文嘉仲嘉甫述</p></cb:div> <lb ed="X" n="0469a13"/> <lb ed="X" n="0469a14"/> <lb ed="X" n="0469a15"/> <lb ed="X" n="0469a16"/> <lb ed="X" n="0469a17"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1263-D 禅林宝训序</cb:mulu><head>No. 1263-D <lb ed="X" n="0469a18"/><lb ed="R113" n="0309b17"/> 禅林宝训序</head> <lb ed="X" n="0469a19"/> <lb ed="X" n="0469a20"/><lb ed="R113" n="0309b18"/><p xml:id="pX64p0469a2001">宝训者。昔妙喜竹庵。诛茅江西雲门时共集。予淳熙 <lb ed="X" n="0469a21"/><lb ed="R113" n="0310a01"/>间。遊雲居得之老僧祖安。惜其年深蠹损。首尾不完。 <lb ed="X" n="0469a22"/><lb ed="R113" n="0310a02"/>後来或见于语录传记中。积之十年。仅五十篇馀。仍 <lb ed="X" n="0469a23"/><lb ed="R113" n="0310a03"/>取黄龙下至<persName>佛</persName>照简堂诸老遗语。节葺类三百篇。其 <lb ed="X" n="0469a24"/><lb ed="R113" n="0310a04"/>所得有先後。而不以古今为诠次。大槪使学者削势 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0469b" n="0469b"/> <lb ed="X" n="0469b01"/><lb ed="R113" n="0310a05"/>利人我。趋道德仁義而<anchor xml:id="nkr_note_add_0469b0101" n="0469b0101"/><anchor xml:id="beg0469b0101" n="0469b0101"/>已<anchor xml:id="end0469b0101"/>。其文理优游平易。无高诞 <lb ed="X" n="0469b02"/><lb ed="R113" n="0310a06"/>荒邈诡异之迹。实可以助入道之远猷也。且将刊木 <lb ed="X" n="0469b03"/><lb ed="R113" n="0310a07"/>以廣流传。必有同志之士。一见而心许者。予虽老死 <lb ed="X" n="0469b04"/><lb ed="R113" n="0310a08"/>丘壑。而志愿足矣。东吴沙门净善<anchor xml:id="nkr_note_orig_0469001" n="0469001"/>书。</p> <lb ed="X" n="0469b05"/><lb ed="R113" n="0310a09"/><cb:div type="note"><entry><form>妙喜</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469b0503" cb:place="inline">妙喜者。临安府径山宗杲大慧普觉禅师。 <lb ed="X" n="0469b06"/><lb ed="R113" n="0310a10"/>江东宣州寧国奚氏子。嗣<persName>佛</persName>果克勤禅师。南嶽下 <lb ed="X" n="0469b07"/><lb ed="R113" n="0310a11"/>十五世。十三入挍。不乐世典。诣东山慧雲院惠济 <lb ed="X" n="0469b08"/><lb ed="R113" n="0310a12"/>禅师。十七落发披缁。後入雲居之西。古<name role="" type="person">雲门寺</name>之 <lb ed="X" n="0469b09"/><lb ed="R113" n="0310a13"/>旧基。诛茅结庵经二十年。辟地湖湘转仰山。邂逅 <lb ed="X" n="0469b10"/><lb ed="R113" n="0310a14"/>竹庵珪禅师。相与著颂古百馀篇。此宝训是其时 <lb ed="X" n="0469b11"/><lb ed="R113" n="0310a15"/>集也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0469b12"/><lb ed="R113" n="0310a16"/><entry><form>竹庵</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469b1203" cb:place="inline">温州龙翔竹庵士珪禅师。成都府史氏子。 <lb ed="X" n="0469b13"/><lb ed="R113" n="0310a17"/>嗣<persName>佛</persName>眼淸远禅师。南嶽下十五世也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0469b14"/><lb ed="R113" n="0310a18"/><entry><form>诛茅</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469b1403" cb:place="inline">诛茅者。斩草也。谓诛斩茅草结庵隐居也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0469b15"/><lb ed="R113" n="0310b01"/><entry><form>淳熙</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469b1503" cb:place="inline">淳熙<name role="" type="person">宋孝宗</name>年号。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0469b16"/><lb ed="R113" n="0310b02"/><entry><form>祖庵</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469b1603" cb:place="inline">未详氏族法嗣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0469b17"/><lb ed="R113" n="0310b03"/><entry><form>黄龙</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469b1703" cb:place="inline">隆兴府。黄龙惠南禅师。信州张氏子。嗣石 <lb ed="X" n="0469b18"/><lb ed="R113" n="0310b04"/>霜楚圆。南嶽下十一世也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0469b19"/><lb ed="R113" n="0310b05"/><entry><form><persName>佛</persName>照</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469b1903" cb:place="inline">庆元府。即明州育王寺。德光<persName>佛</persName>照拙庵禅 <lb ed="X" n="0469b20"/><lb ed="R113" n="0310b06"/>师。临江郡彭氏子。嗣大慧宗杲禅师。南嶽下十六 <lb ed="X" n="0469b21"/><lb ed="R113" n="0310b07"/>世。依本郡东山华光寺吉禅师祝发。後来孝宗淳 <lb ed="X" n="0469b22"/><lb ed="R113" n="0310b08"/>熙三年十一月。诏入选德殿谈禅。淳熙五年赐<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0469b23"/><lb ed="R113" n="0310b09"/>照号。达于天下。宗风大振也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0469b24"/><lb ed="R113" n="0310b10"/><entry><form>简堂</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469b2403" cb:place="inline">台州<name role="" type="person">国淸寺</name>简堂行機禅师。本郡杨氏子。 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0469c" n="0469c"/> <lb ed="X" n="0469c01"/><lb ed="R113" n="0310b11"/>嗣护国景元禅师。南嶽下十六世也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0469c02"/><lb ed="R113" n="0310b12"/><entry><form>东吴沙门净善</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469c0207" cb:place="inline">东吴苏州郡名。沙门略梵谓也。 <lb ed="X" n="0469c03"/><lb ed="R113" n="0310b13"/>全谓沙迦门曩。此云勤息。谓勤行善法。自灭诸恶。 <lb ed="X" n="0469c04"/><lb ed="R113" n="0310b14"/>净善乃序主讳。後学不可双称。当曰上净下善也。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0469c05"/> <lb ed="X" n="0469c06"/> <lb ed="X" n="0469c07"/> <lb ed="X" n="0469c08"/> <lb ed="X" n="0469c09"/><cb:docNumber>No. 1263</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0469c10"/><lb ed="R113" n="0311a01"/><cb:div type="other"><cb:juan fun="open" n="001"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>禅<anchor xml:id="nkr_note_orig_0469002" n="0469002"/>林宝训合註卷第一</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0469c11"/> <lb ed="X" n="0469c12"/><lb ed="R113" n="0311a02"/><byline cb:type="other">虎林净慧居士张文嘉仲嘉父较定</byline> <lb ed="X" n="0469c13"/><lb ed="R113" n="0311a03"/><p xml:id="pX64p0469c1301">明教嵩和尙曰。尊莫尊乎道。美莫美乎德。道德之所 <lb ed="X" n="0469c14"/><lb ed="R113" n="0311a04"/>存。虽匹夫非穷也。道德之所不存。虽王天下非通也。 <lb ed="X" n="0469c15"/><lb ed="R113" n="0311a05"/>伯夷叔齐。昔之饿夫也。今以其人而比之。而人皆喜。 <lb ed="X" n="0469c16"/><lb ed="R113" n="0311a06"/>桀纣幽厉。昔之人主也。今以其人而比之。而人皆怒。 <lb ed="X" n="0469c17"/><lb ed="R113" n="0311a07"/>是故学者患道德之不充乎身。不患势位之不在乎 <lb ed="X" n="0469c18"/><lb ed="R113" n="0311a08"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0469c1801" n="0469c1801"/><anchor xml:id="beg0469c1801" n="0469c1801"/>己<anchor xml:id="end0469c1801"/><note place="inline">镡津集</note>。</p> <lb ed="X" n="0469c19"/><lb ed="R113" n="0311a09"/><cb:div type="note"><entry><form>明教</form><cb:def><p xml:id="pX64p0469c1903" cb:place="inline">杭州<persName>佛</persName>日明教<name role="" type="person">契嵩</name>禅师。字仲灵。自号潜 <lb ed="X" n="0469c20"/><lb ed="R113" n="0311a10"/>子。藤州镡津李氏子。嗣洞山晓聪。淸源下十世。七 <lb ed="X" n="0469c21"/><lb ed="R113" n="0311a11"/>岁出家。十三得度。十九遊方。常戴观音像一轴。日 <lb ed="X" n="0469c22"/><lb ed="R113" n="0311a12"/>诵圣号十万。率以为常。世间经书莫不遍览。作原 <lb ed="X" n="0469c23"/><lb ed="R113" n="0311a13"/>教论十万馀言。儒释之道一贯。以抗韩愈排<persName>佛</persName>之 <lb ed="X" n="0469c24"/><lb ed="R113" n="0311a14"/>说。知开封府龙图王公素。<name role="" type="person">欧阳修</name>。程师孟奏进。仁 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0470a" n="0470a"/> <lb ed="X" n="0470a01"/><lb ed="R113" n="0311a15"/>宗览之嘉歎。付编修入藏。曰辅教篇三卷。赐紫衣 <lb ed="X" n="0470a02"/><lb ed="R113" n="0311a16"/>方袍明教之号也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470a03"/><lb ed="R113" n="0311a17"/><entry><form>和尙</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470a0303" cb:place="inline">梵本正名邬波迦。传之于阗翻为和尙。传 <lb ed="X" n="0470a04"/><lb ed="R113" n="0311a18"/>至此土翻为力生。谓出家者。因师之力。而生长法 <lb ed="X" n="0470a05"/><lb ed="R113" n="0311b01"/>身。出功德财。养智慧命。故曰力生也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470a06"/><lb ed="R113" n="0311b02"/><entry><form>道</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470a0602" cb:place="inline">心通曰道。又成名之谓道。即<persName>佛</persName>祖微妙之道 <lb ed="X" n="0470a07"/><lb ed="R113" n="0311b03"/>也。在儒即允执厥中之妙道也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470a08"/><lb ed="R113" n="0311b04"/><entry><form>德</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470a0802" cb:place="inline">身正曰德。立身之谓也。僧有戒定慧。儒有孝 <lb ed="X" n="0470a09"/><lb ed="R113" n="0311b05"/>悌忠信。皆谓之德也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470a10"/><lb ed="R113" n="0311b06"/><entry><form>王</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470a1002" cb:place="inline">王去声。凡有天下者。人称曰王。又身临四海 <lb ed="X" n="0470a11"/><lb ed="R113" n="0311b07"/>曰王。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470a12"/><lb ed="R113" n="0311b08"/><entry><form>伯夷叔齐</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470a1205" cb:place="inline">孤竹君之二子也。孤竹国名。姓墨胎 <lb ed="X" n="0470a13"/><lb ed="R113" n="0311b09"/>氏。其子伯夷名允。字公信。季子叔齐名智。字公达。 <lb ed="X" n="0470a14"/><lb ed="R113" n="0311b10"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0470a1401" n="0470a1401"/><anchor xml:id="beg0470a1401" n="0470a1401"/>谥<anchor xml:id="end0470a1401"/>曰。伯夷叔齐。其父将薨。遗命立叔齐。齐以天伦 <lb ed="X" n="0470a15"/><lb ed="R113" n="0311b11"/>为重。我在位不義。伯夷以父命为尊。我在位不孝。 <lb ed="X" n="0470a16"/><lb ed="R113" n="0311b12"/>二人俱逃。国人立其仲子为君。其二人闻西伯昌 <lb ed="X" n="0470a17"/><lb ed="R113" n="0311b13"/>善养老。盍往而归之。文王卒。武王伐纣。二人叩马 <lb ed="X" n="0470a18"/><lb ed="R113" n="0311b14"/>首而谏曰。父死不葬。爰及干戈。可谓孝乎。以臣弑 <lb ed="X" n="0470a19"/><lb ed="R113" n="0311b15"/>君。可谓忠乎。左右欲兵之。太公曰。此義人也。扶而 <lb ed="X" n="0470a20"/><lb ed="R113" n="0311b16"/>去之。武王平定。天下宗周。夷齐耻不食周粟。遂隐 <lb ed="X" n="0470a21"/><lb ed="R113" n="0311b17"/>首阳山。採薇而食。卒之饿死。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470a22"/><lb ed="R113" n="0311b18"/><entry><form>夏桀</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470a2203" cb:place="inline">名履癸。帝发之子。<anchor xml:id="nkr_note_add_0470a2201" n="0470a2201"/><anchor xml:id="beg0470a2201" n="0470a2201"/>谥<anchor xml:id="end0470a2201"/>法贼人多杀曰桀。荒 <lb ed="X" n="0470a23"/><lb ed="R113" n="0312a01"/>婬无道。得施氏女名曰<anchor xml:id="nkr_note_add_0470a2301" n="0470a2301"/><anchor xml:id="beg0470a2301" n="0470a2301"/>妺<anchor xml:id="end0470a2301"/>喜。作琼楼瑶台。极意取 <lb ed="X" n="0470a24"/><lb ed="R113" n="0312a02"/>娱。酒池运船糟堤可望十里。龙逢以忠谏不从而 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0470b" n="0470b"/> <lb ed="X" n="0470b01"/><lb ed="R113" n="0312a03"/>杀。殷汤有德。伊尹佐汤伐桀。桀战不勝。奔三棕国。 <lb ed="X" n="0470b02"/><lb ed="R113" n="0312a04"/>汤又从而伐之。放桀于南巢而死。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470b03"/><lb ed="R113" n="0312a05"/><entry><form>商纣</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470b0303" cb:place="inline">名辛。亦名受。帝乙之子。<anchor xml:id="nkr_note_add_0470b0301" n="0470b0301"/><anchor xml:id="beg0470b0301" n="0470b0301"/>谥<anchor xml:id="end0470b0301"/>法残義损善曰 <lb ed="X" n="0470b04"/><lb ed="R113" n="0312a06"/>纣。得苏氏女妲己。甚宠爱之。设酒池肉林。使男女 <lb ed="X" n="0470b05"/><lb ed="R113" n="0312a07"/>裸形相逐其间。作长夜宫。用炮烙之刑。刳孕剒涉。 <lb ed="X" n="0470b06"/><lb ed="R113" n="0312a08"/>造鹿台。七年乃成。虐害忠良。臣叔比干。竭忠而谏。 <lb ed="X" n="0470b07"/><lb ed="R113" n="0312a09"/>遂剖心而死。太师箕子。佯狂而为奴。庶兄微子。为 <lb ed="X" n="0470b08"/><lb ed="R113" n="0312a10"/>其亡仁。避而去之。後武王擧兵伐之。败登鹿台。蒙 <lb ed="X" n="0470b09"/><lb ed="R113" n="0312a11"/>头赴火而死。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470b10"/><lb ed="R113" n="0312a12"/><entry><form>周幽</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470b1003" cb:place="inline">名宫涅。宣王之子。<anchor xml:id="nkr_note_add_0470b1001" n="0470b1001"/><anchor xml:id="beg0470b1001" n="0470b1001"/>谥<anchor xml:id="end0470b1001"/>法壅遏不通曰幽。殆 <lb ed="X" n="0470b11"/><lb ed="R113" n="0312a13"/>政虐民。遂致岐山自崩。山川水竭。得褒人女名褒 <lb ed="X" n="0470b12"/><lb ed="R113" n="0312a14"/>似以宠之。乃贬申后。幷太子宜臼。<name role="" type="person">褒姒</name>不好笑。于 <lb ed="X" n="0470b13"/><lb ed="R113" n="0312a15"/>骧山擧火。戏媚<name role="" type="person">褒姒</name>之笑。後申侯怒。召犬戎杀于 <lb ed="X" n="0470b14"/><lb ed="R113" n="0312a16"/>骊山之下。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470b15"/><lb ed="R113" n="0312a17"/><entry><form>周厉</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470b1503" cb:place="inline">名胡。夷王之子。<anchor xml:id="nkr_note_add_0470b1501" n="0470b1501"/><anchor xml:id="beg0470b1501" n="0470b1501"/>谥<anchor xml:id="end0470b1501"/>法杀戮无辜曰厉。王行 <lb ed="X" n="0470b16"/><lb ed="R113" n="0312a18"/>无道。侈傲暴虐。国人谤之。王使卫巫监谤。但有谤 <lb ed="X" n="0470b17"/><lb ed="R113" n="0312b01"/>者尽杀之。召公谏曰。塞下之口。遂上之过。恐为社 <lb ed="X" n="0470b18"/><lb ed="R113" n="0312b02"/>稷忧。王不听。国人叛之。祸及于王。王乃出奔于彘。 <lb ed="X" n="0470b19"/><lb ed="R113" n="0312b03"/>太子幼。周召二公相和协。共理国事。故称共和也。 <lb ed="X" n="0470b20"/><lb ed="R113" n="0312b04"/>小雅二十二篇。皆文武成康之善政。至此而尽废 <lb ed="X" n="0470b21"/><lb ed="R113" n="0312b05"/>矣。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0470b22"/><lb ed="R113" n="0312b06"/><p xml:id="pX64p0470b2201">明教曰。圣贤之学。固非一日之具。日不足继之以夜。 <lb ed="X" n="0470b23"/><lb ed="R113" n="0312b07"/>积之岁月。自然可成。故曰学以聚之。问以辩之。斯言 <lb ed="X" n="0470b24"/><lb ed="R113" n="0312b08"/>学非辩问。无以发明。今学者所至。罕有发一言问辩 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0470c" n="0470c"/> <lb ed="X" n="0470c01"/><lb ed="R113" n="0312b09"/>于人者。不知将何以裨助性地。成日新之益乎<note place="inline">九峰集</note>。</p> <lb ed="X" n="0470c02"/><lb ed="R113" n="0312b10"/><cb:div type="note"><entry><form>圣</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470c0202" cb:place="inline">灵明洞鉴曰圣。又圣犹正也。以正教诲人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470c03"/><lb ed="R113" n="0312b11"/><entry><form>贤</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470c0302" cb:place="inline">超凡亚圣曰贤。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470c04"/><lb ed="R113" n="0312b12"/><entry><form>学聚问辩</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470c0405" cb:place="inline">学聚问辩者。谓人苟不务学。则无以 <lb ed="X" n="0470c05"/><lb ed="R113" n="0312b13"/>会众理。而使有诸<anchor xml:id="nkr_note_add_0470c0501" n="0470c0501"/><anchor xml:id="beg0470c0501" n="0470c0501"/>己<anchor xml:id="end0470c0501"/>也。学弗问无以辨别众理。使 <lb ed="X" n="0470c06"/><lb ed="R113" n="0312b14"/>之条件不紊。而精粗本末。或不知所择也。出易经 <lb ed="X" n="0470c07"/><lb ed="R113" n="0312b15"/>九二之文也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470c08"/><lb ed="R113" n="0312b16"/><entry><form>裨</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470c0802" cb:place="inline">補也助也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470c09"/><lb ed="R113" n="0312b17"/><entry><form>日新</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470c0903" cb:place="inline">汤之盘铭曰。苟日新。日日新。又日新。然在 <lb ed="X" n="0470c10"/><lb ed="R113" n="0312b18"/>彼学者。进业修德而转新也。如沐其身。涤除旧染 <lb ed="X" n="0470c11"/><lb ed="R113" n="0313a01"/>之汚而自新也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0470c12"/><lb ed="R113" n="0313a02"/><p xml:id="pX64p0470c1201">明教曰。<name role="" type="person">太史公</name>读孟子。至梁惠王问何以利吾国。不 <lb ed="X" n="0470c13"/><lb ed="R113" n="0313a03"/>觉置卷长歎。嗟乎。利诚乱之始也。故夫子罕言利。常 <lb ed="X" n="0470c14"/><lb ed="R113" n="0313a04"/>防其原也。原者始也。尊崇贫贱。好利之弊。何以别焉。 <lb ed="X" n="0470c15"/><lb ed="R113" n="0313a05"/>夫在公者。取利不公则法乱。在私者。以欺取利则事 <lb ed="X" n="0470c16"/><lb ed="R113" n="0313a06"/>乱。事乱则人争不平。法乱则民怨不伏。其悖戾鬥诤。 <lb ed="X" n="0470c17"/><lb ed="R113" n="0313a07"/>不顾死亡者。自此发矣。是不亦利诚乱之始也。且圣 <lb ed="X" n="0470c18"/><lb ed="R113" n="0313a08"/>贤深戒去利。尊先仁義。而後世尙有恃利相欺。伤风 <lb ed="X" n="0470c19"/><lb ed="R113" n="0313a09"/>败教者何限。况复公然张其征利之道而行之。欲天 <lb ed="X" n="0470c20"/><lb ed="R113" n="0313a10"/>下风俗正。而不浇不薄。其可得乎<note place="inline">镡津集</note>。</p> <lb ed="X" n="0470c21"/><lb ed="R113" n="0313a11"/><cb:div type="note"><entry><form><name role="" type="person">太史公</name></form><cb:def><p xml:id="pX64p0470c2104" cb:place="inline">姓司马。名谈。为太史令。其子名迁。袭其 <lb ed="X" n="0470c22"/><lb ed="R113" n="0313a12"/>父职。乃尊其父。故称公也。西汉龙门人。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470c23"/><lb ed="R113" n="0313a13"/><entry><form>孟子</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470c2303" cb:place="inline">名轲。字子舆。邹国人。作孟子之书七篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0470c24"/><lb ed="R113" n="0313a14"/><entry><form>梁惠王</form><cb:def><p xml:id="pX64p0470c2404" cb:place="inline">魏侯<g ref="#CB16517">䓨</g>也。都大梁。<anchor xml:id="nkr_note_add_0470c2401" n="0470c2401"/><anchor xml:id="beg0470c2401" n="0470c2401"/>僭<anchor xml:id="end0470c2401"/>称王位。<anchor xml:id="nkr_note_add_0470c2402" n="0470c2402"/><anchor xml:id="beg0470c2402" n="0470c2402"/>谥<anchor xml:id="end0470c2402"/>曰惠。史 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0471a" n="0471a"/> <lb ed="X" n="0471a01"/><lb ed="R113" n="0313a15"/>记惠王三十五年。卑礼厚币以招贤。而孟子至。梁 <lb ed="X" n="0471a02"/><lb ed="R113" n="0313a16"/>王问曰。叟。不远千里而来。何以利吾国乎。孟子对 <lb ed="X" n="0471a03"/><lb ed="R113" n="0313a17"/>曰。王何必曰利。亦有仁義而<anchor xml:id="nkr_note_add_0471a0301" n="0471a0301"/><anchor xml:id="beg0471a0301" n="0471a0301"/>已<anchor xml:id="end0471a0301"/>。王问意。强兵富国 <lb ed="X" n="0471a04"/><lb ed="R113" n="0313a18"/>之类。孟子之对。不以富为利。以義为利也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471a05"/><lb ed="R113" n="0313b01"/><entry><form>罕言利</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471a0504" cb:place="inline">罕者。少也。罕言利与命与仁。命之理微。 <lb ed="X" n="0471a06"/><lb ed="R113" n="0313b02"/>仁之道大。利之害義。谓圣人恐学者陷溺于利。以 <lb ed="X" n="0471a07"/><lb ed="R113" n="0313b03"/>利灭公。贪利害義。沦于汚下。故罕言之。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471a08"/><lb ed="R113" n="0313b04"/><entry><form>尊崇贫贱</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471a0805" cb:place="inline">尊崇。天子也。贫贱。庶民也。谓自天子 <lb ed="X" n="0471a09"/><lb ed="R113" n="0313b05"/>至庶民。同害贪利之病。有何差别。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471a10"/><lb ed="R113" n="0313b06"/><entry><form>弊</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471a1002" cb:place="inline">病也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>张</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471a1005" cb:place="inline">施也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471a11"/><lb ed="R113" n="0313b07"/><entry><form>征</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471a1102" cb:place="inline">取也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0471a12"/><lb ed="R113" n="0313b08"/><p xml:id="pX64p0471a1201">明教曰。凡人所为之恶。有有形者。有无形者。无形之 <lb ed="X" n="0471a13"/><lb ed="R113" n="0313b09"/>恶。害人者也。有形之恶。杀人者也。杀人之恶小。害人 <lb ed="X" n="0471a14"/><lb ed="R113" n="0313b10"/>之恶大。所以遊宴中有鸩毒。谈笑中有戈矛。堂奥中 <lb ed="X" n="0471a15"/><lb ed="R113" n="0313b11"/>有虎豹。邻巷中有戎狄。自非圣贤绝之于未萌。防之 <lb ed="X" n="0471a16"/><lb ed="R113" n="0313b12"/>于礼法。则其为害也。不亦甚乎<note place="inline">西湖廣记</note>。</p> <lb ed="X" n="0471a17"/><lb ed="R113" n="0313b13"/><cb:div type="note"><entry><form>有形恶小。无形恶大</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471a1709" cb:place="inline">论云。有形之恶。其来有方。 <lb ed="X" n="0471a18"/><lb ed="R113" n="0313b14"/>其敌可御。无形之恶。其来不测。其害非细故。所以 <lb ed="X" n="0471a19"/><lb ed="R113" n="0313b15"/>杀人之恶小。害人之恶大。杀人者以迹言之。害人 <lb ed="X" n="0471a20"/><lb ed="R113" n="0313b16"/>者以心言之。迹虽杀人。其过可恕。忍心害理。其殃 <lb ed="X" n="0471a21"/><lb ed="R113" n="0313b17"/>极甚。是故有形之恶。显然可见。无形之恶。冥然莫 <lb ed="X" n="0471a22"/><lb ed="R113" n="0313b18"/>测。以人之可见可知。故以为轻为小。以人之莫见 <lb ed="X" n="0471a23"/><lb ed="R113" n="0314a01"/>莫知。故以为重为大也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471a24"/><lb ed="R113" n="0314a02"/><entry><form>游宴</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471a2403" cb:place="inline">游。逸也。宾主合欢安静之筵也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0471b" n="0471b"/> <lb ed="X" n="0471b01"/><lb ed="R113" n="0314a03"/><entry><form>鸩毒</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471b0103" cb:place="inline">鸟名。其形如鸡。其色紫绿。颈长八寸。以蛇 <lb ed="X" n="0471b02"/><lb ed="R113" n="0314a04"/>蝮为食。其毛羽历于饮食之间。食则杀人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471b03"/><lb ed="R113" n="0314a05"/><entry><form>戈矛</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471b0303" cb:place="inline">皆兵器也。戈。平头戟。长六尺六寸。矛。长二 <lb ed="X" n="0471b04"/><lb ed="R113" n="0314a06"/>丈。其形如钩。俱伤人器也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471b05"/><lb ed="R113" n="0314a07"/><entry><form>堂奥</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471b0503" cb:place="inline">正房曰堂。幽深曰奥。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471b06"/><lb ed="R113" n="0314a08"/><entry><form>邻巷</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471b0603" cb:place="inline">五家为邻。二十五家为巷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471b07"/><lb ed="R113" n="0314a09"/><entry><form>戎狄</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471b0703" cb:place="inline">西戎北狄也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471b08"/><lb ed="R113" n="0314a10"/><entry><form>礼法</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471b0803" cb:place="inline">天理之节文。人事之仪则。法者。制度品节 <lb ed="X" n="0471b09"/><lb ed="R113" n="0314a11"/>也。左传曰。藏于杳然冥然之间。而发于猝然之际。 <lb ed="X" n="0471b10"/><lb ed="R113" n="0314a12"/>非圣人以礼为之防。则人之类灭久矣。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0471b11"/><lb ed="R113" n="0314a13"/><p xml:id="pX64p0471b1101">明教曰。大觉琏和尙住育王。因二僧争施利不<anchor xml:id="nkr_note_add_0471b1101" n="0471b1101"/><anchor xml:id="beg0471b1101" n="0471b1101"/>已<anchor xml:id="end0471b1101"/>。主 <lb ed="X" n="0471b12"/><lb ed="R113" n="0314a14"/>事莫能断。大觉呼至责之曰。昔包公判开封。民有自 <lb ed="X" n="0471b13"/><lb ed="R113" n="0314a15"/>陈以白金百两寄我者亡矣。今还其家。其子不受。望 <lb ed="X" n="0471b14"/><lb ed="R113" n="0314a16"/>公召其子还之。公歎异。即召其子语之。其子辞曰。先 <lb ed="X" n="0471b15"/><lb ed="R113" n="0314a17"/>父存日。无白金私寄他室。二人固让久之。公不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0471b1501" n="0471b1501"/><anchor xml:id="beg0471b1501" n="0471b1501"/>已<anchor xml:id="end0471b1501"/>。 <lb ed="X" n="0471b16"/><lb ed="R113" n="0314a18"/>责付在城寺观修冥福。以荐亡者。予目睹其事。且尘 <lb ed="X" n="0471b17"/><lb ed="R113" n="0314b01"/>劳中人。尙能疏财慕義如此。尔为<persName>佛</persName>弟子。不识廉耻 <lb ed="X" n="0471b18"/><lb ed="R113" n="0314b02"/>若是。遂依丛林法摈之<note place="inline">西湖廣记</note>。</p> <lb ed="X" n="0471b19"/><lb ed="R113" n="0314b03"/><cb:div type="note"><entry><form>大觉</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471b1903" cb:place="inline">明州育王寺怀琏禅师。字器之。福建漳州 <lb ed="X" n="0471b20"/><lb ed="R113" n="0314b04"/>陈氏子。嗣泐潭怀澄禅师。淸源下十四世。<name role="" type="person">宋仁宗</name> <lb ed="X" n="0471b21"/><lb ed="R113" n="0314b05"/>皇祐二年。正月诏住京师十方净因禅院。二月十 <lb ed="X" n="0471b22"/><lb ed="R113" n="0314b06"/>九日。诏对化成殿问<persName>佛</persName>法大意。奏对称旨。赐号大 <lb ed="X" n="0471b23"/><lb ed="R113" n="0314b07"/>觉禅师。归居于<name role="" type="person">阿育王山</name>廣利寺。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471b24"/><lb ed="R113" n="0314b08"/><entry><form>包公</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471b2403" cb:place="inline">名拯。字希仁。<anchor xml:id="nkr_note_add_0471b2401" n="0471b2401"/><anchor xml:id="beg0471b2401" n="0471b2401"/>谥<anchor xml:id="end0471b2401"/>孝肃。官为御史。天性严厉。 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0471c" n="0471c"/> <lb ed="X" n="0471c01"/><lb ed="R113" n="0314b09"/>未尝有笑容。知开封府日。有民李觉安。生子年幼。 <lb ed="X" n="0471c02"/><lb ed="R113" n="0314b10"/>因病以白金百两。寄予张惠明。觉安命终。惠明还 <lb ed="X" n="0471c03"/><lb ed="R113" n="0314b11"/>归其子。其子不受。一谓受人之寄。可当还之。一谓 <lb ed="X" n="0471c04"/><lb ed="R113" n="0314b12"/>父无所寄。不当受之。各尽其心而<anchor xml:id="nkr_note_add_0471c0401" n="0471c0401"/><anchor xml:id="beg0471c0401" n="0471c0401"/>已<anchor xml:id="end0471c0401"/>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471c05"/><lb ed="R113" n="0314b13"/><entry><form>责付</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471c0503" cb:place="inline">给散也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0471c06"/><lb ed="R113" n="0314b14"/><p xml:id="pX64p0471c0601">大觉琏和尙。初遊庐山。圆通讷禅师一见。直以大器 <lb ed="X" n="0471c07"/><lb ed="R113" n="0314b15"/>期之。或问何自而知之。讷曰。斯人中正不倚。动静尊 <lb ed="X" n="0471c08"/><lb ed="R113" n="0314b16"/>严。加以道学行谊。言简尽理。凡人资禀如此。尟有不 <lb ed="X" n="0471c09"/><lb ed="R113" n="0314b17"/>成器者<note place="inline">九峰集</note>。</p> <lb ed="X" n="0471c10"/><lb ed="R113" n="0314b18"/><cb:div type="note"><entry><form>圆通</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471c1003" cb:place="inline">庐山圆通居讷禅师。字仲敏。西蜀梓州蹇 <lb ed="X" n="0471c11"/><lb ed="R113" n="0315a01"/>氏子。嗣延庆子荣。淸源下十世。为人英伟。过目成 <lb ed="X" n="0471c12"/><lb ed="R113" n="0315a02"/>诵。十一出家。十七诵法花经得度。後遊襄州。密契 <lb ed="X" n="0471c13"/><lb ed="R113" n="0315a03"/>心要。後遊庐山。道價日重。南康郡守程师孟。奏请 <lb ed="X" n="0471c14"/><lb ed="R113" n="0315a04"/>住<name role="" type="person">圆通寺</name>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471c15"/><lb ed="R113" n="0315a05"/><entry><form>中正</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471c1503" cb:place="inline">中而不偏。正而不邪。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471c16"/><lb ed="R113" n="0315a06"/><entry><form>尊严</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471c1603" cb:place="inline">尊而可敬。严而可威。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471c17"/><lb ed="R113" n="0315a07"/><entry><form>谊</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471c1702" cb:place="inline">義同。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0471c18"/><lb ed="R113" n="0315a08"/><entry><form>言简</form><cb:def><p xml:id="pX64p0471c1803" cb:place="inline">言简则诚实而信。尽理则道体精明也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0471c19"/><lb ed="R113" n="0315a09"/><p xml:id="pX64p0471c1901">仁祖皇祐初。遣银珰小使。持录绨尺一书。召圆通讷 <lb ed="X" n="0471c20"/><lb ed="R113" n="0315a10"/>住孝慈大伽蓝。讷称疾不起。表疏大觉应诏。或曰。圣 <lb ed="X" n="0471c21"/><lb ed="R113" n="0315a11"/>天子旌崇道德。恩被泉石。师何固辞。讷曰。予滥厕僧 <lb ed="X" n="0471c22"/><lb ed="R113" n="0315a12"/>伦。视听不聪。幸安林下。饭蔬饮水。虽<persName>佛</persName>祖有所不为。 <lb ed="X" n="0471c23"/><lb ed="R113" n="0315a13"/>况其他耶。先哲有言。大名之下。难以久居。予平生行 <lb ed="X" n="0471c24"/><lb ed="R113" n="0315a14"/>知足之计。不以声利自累。若厌于心。何日而足。故东 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0472a" n="0472a"/> <lb ed="X" n="0472a01"/><lb ed="R113" n="0315a15"/>坡尝曰。知安则荣。知足则富。避名全节。善始善终。在 <lb ed="X" n="0472a02"/><lb ed="R113" n="0315a16"/>圆通得之矣<note place="inline">行实</note>。</p> <lb ed="X" n="0472a03"/><lb ed="R113" n="0315a17"/><cb:div type="note"><entry><form>仁祖</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a0303" cb:place="inline">宋四帝仁宗也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>皇祐</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a0311" cb:place="inline">即年号也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472a04"/><lb ed="R113" n="0315a18"/><entry><form>银珰</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a0403" cb:place="inline">耳<g ref="#CB00889">㻔</g>也。秦汉中以小宦官。著银珰左貂。明 <lb ed="X" n="0472a05"/><lb ed="R113" n="0315b01"/>帝改为金珰右貂。宫中出入传命使。悉用阉人。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472a06"/><lb ed="R113" n="0315b02"/><entry><form>尺一</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a0603" cb:place="inline">汉时制尺一之板。而驾诏书也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472a07"/><lb ed="R113" n="0315b03"/><entry><form>孝慈</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a0703" cb:place="inline">汴京自唐朝毁寺。太祖建隆间复兴两街。 <lb ed="X" n="0472a08"/><lb ed="R113" n="0315b04"/>止是南山律部。慈恩贤首疏抄義学而<anchor xml:id="nkr_note_add_0472a0801" n="0472a0801"/><anchor xml:id="beg0472a0801" n="0472a0801"/>已<anchor xml:id="end0472a0801"/>。士夫聪 <lb ed="X" n="0472a09"/><lb ed="R113" n="0315b05"/>明超越者。皆厌名相因果。当时天台止观。达摩禅 <lb ed="X" n="0472a10"/><lb ed="R113" n="0315b06"/>宗未行。淳化<note place="inline">太宗年号</note>以来。<name role="" type="person">四明尊者</name>。天台忏主遵式 <lb ed="X" n="0472a11"/><lb ed="R113" n="0315b07"/>行道东南。止观心宗慧眼照映天下。翰林杨亿晁 <lb ed="X" n="0472a12"/><lb ed="R113" n="0315b08"/>迴首发明之。至是时内使李允寧。奏施汴宅一区。 <lb ed="X" n="0472a13"/><lb ed="R113" n="0315b09"/>创立禅席。赐额十方净因禅院。帝留意空宗。诏下 <lb ed="X" n="0472a14"/><lb ed="R113" n="0315b10"/>三省定议。召有道者住持。<name role="" type="person">欧阳修</name>。程师孟。奏请圆 <lb ed="X" n="0472a15"/><lb ed="R113" n="0315b11"/>通讷禅师。允寧亲持诏下江州。讷称目疾耳背不 <lb ed="X" n="0472a16"/><lb ed="R113" n="0315b12"/>赴。帝益敬重。听擧自代。讷擧大觉应诏。天下贤哲。 <lb ed="X" n="0472a17"/><lb ed="R113" n="0315b13"/>在讷得之矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472a18"/><lb ed="R113" n="0315b14"/><entry><form>伽蓝</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a1803" cb:place="inline">译为众园。园谓生植之所。<persName>佛</persName>弟子则生植 <lb ed="X" n="0472a19"/><lb ed="R113" n="0315b15"/>道芽。趣登圣果。能福利群生。故曰众园也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472a20"/><lb ed="R113" n="0315b16"/><entry><form>旌</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a2002" cb:place="inline">旗首曰旌。以旌有功者。又钦也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472a21"/><lb ed="R113" n="0315b17"/><entry><form>崇</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a2102" cb:place="inline">敬重也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472a22"/><lb ed="R113" n="0315b18"/><entry><form>固辞</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a2203" cb:place="inline">辞而不受也。三辞为节。一辞为礼。二辞为 <lb ed="X" n="0472a23"/><lb ed="R113" n="0316a01"/>谦。三辞为固辞也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472a24"/><lb ed="R113" n="0316a02"/><entry><form>滥厕</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472a2403" cb:place="inline">泛杂也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0472b" n="0472b"/> <lb ed="X" n="0472b01"/><lb ed="R113" n="0316a03"/><entry><form>饭蔬</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b0103" cb:place="inline">饭。食也。蔬。粗食也。圣人之心。浑然天理。虽 <lb ed="X" n="0472b02"/><lb ed="R113" n="0316a04"/>处困极。而乐亦无不在焉。其视不義之富贵如浮 <lb ed="X" n="0472b03"/><lb ed="R113" n="0316a05"/>雲之有无。漠然无动其心。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472b04"/><lb ed="R113" n="0316a06"/><entry><form>不为</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b0403" cb:place="inline">性本如空。难名难相。金屑虽贵。落眼成尘。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472b05"/><lb ed="R113" n="0316a07"/><entry><form>先哲</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b0503" cb:place="inline">指范蠡也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>累</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b0508" cb:place="inline">萦缚也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472b06"/><lb ed="R113" n="0316a08"/><entry><form>厌</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b0602" cb:place="inline">满足也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472b07"/><lb ed="R113" n="0316a09"/><entry><form>东坡</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b0703" cb:place="inline">姓苏。名轼。字子瞻。眉山人。得法东林常聪 <lb ed="X" n="0472b08"/><lb ed="R113" n="0316a10"/>禅师。仕至翰林。尝与<persName>佛</persName>印。激<anchor xml:id="nkr_note_add_0472b0801" n="0472b0801"/><anchor xml:id="beg0472b0801" n="0472b0801"/>扬<anchor xml:id="end0472b0801"/>酬唱。于黄州筑室 <lb ed="X" n="0472b09"/><lb ed="R113" n="0316a11"/>城东。因号东坡居士。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0472b10"/><lb ed="R113" n="0316a12"/><p xml:id="pX64p0472b1001">圆通讷和尙曰。躄者命在杖。失杖则顚。渡者命在舟。 <lb ed="X" n="0472b11"/><lb ed="R113" n="0316a13"/>失舟则溺。凡林下人。自无所守。挟外势以为重者。一 <lb ed="X" n="0472b12"/><lb ed="R113" n="0316a14"/>旦失其所挟。皆不能免顚溺之患<note place="inline">庐山野录</note>。</p> <lb ed="X" n="0472b13"/><lb ed="R113" n="0316a15"/><cb:div type="note"><entry><form>躄</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b1302" cb:place="inline">跛而不能行也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>挟</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b1309" cb:place="inline">兼有恃之称也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0472b14"/><lb ed="R113" n="0316a16"/><p xml:id="pX64p0472b1401">圆通讷曰。昔百丈<name role="" type="person">大智禅师</name>。建丛林。立规矩。欲救像 <lb ed="X" n="0472b15"/><lb ed="R113" n="0316a17"/>季不正之弊。曾不知像季学者。盗规矩以破百丈之 <lb ed="X" n="0472b16"/><lb ed="R113" n="0316a18"/>丛林。上古之世。虽巢居穴处。人人自律。大智之後。虽 <lb ed="X" n="0472b17"/><lb ed="R113" n="0316b01"/>高堂廣厦。人人自废。故曰安危德也。兴亡数也。苟德 <lb ed="X" n="0472b18"/><lb ed="R113" n="0316b02"/>可将。何必丛林。苟数可凭。曷用规矩<note place="inline">野录</note>。</p> <lb ed="X" n="0472b19"/><lb ed="R113" n="0316b03"/><cb:div type="note"><entry><form>百丈</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b1903" cb:place="inline">洪州<name role="" type="person">百丈山</name>怀海<name role="" type="person">大智禅师</name>。福州常乐王 <lb ed="X" n="0472b20"/><lb ed="R113" n="0316b04"/>氏子。嗣<name role="" type="person">马祖</name>道一禅师。南嶽下二世。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472b21"/><lb ed="R113" n="0316b05"/><entry><form>丛林</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b2103" cb:place="inline">乃众僧所止之处。行人栖心修道之所也。 <lb ed="X" n="0472b22"/><lb ed="R113" n="0316b06"/>草不乱生曰丛。木不乱长曰林。言其内有规矩法 <lb ed="X" n="0472b23"/><lb ed="R113" n="0316b07"/>度也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472b24"/><lb ed="R113" n="0316b08"/><entry><form>规矩</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472b2403" cb:place="inline">圆器曰规。方器曰矩。乃丛林之模笵也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0472c" n="0472c"/> <lb ed="X" n="0472c01"/><lb ed="R113" n="0316b09"/><entry><form>盗规矩</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472c0104" cb:place="inline">因公置私。监守自盗之義。又因法作奸。 <lb ed="X" n="0472c02"/><lb ed="R113" n="0316b10"/>佐监为盗也。此言因规矩而反害丛林也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472c03"/><lb ed="R113" n="0316b11"/><entry><form>巢居穴处</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472c0305" cb:place="inline">上古之士。未有丛林。夏则居巢。冬则 <lb ed="X" n="0472c04"/><lb ed="R113" n="0316b12"/>居穴。守典刑而自律也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472c05"/><lb ed="R113" n="0316b13"/><entry><form>安危兴亡</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472c0505" cb:place="inline">有德者丛林日安。无德者丛林日危。 <lb ed="X" n="0472c06"/><lb ed="R113" n="0316b14"/>数也。时也。谓安危在人。兴亡在时。住持无道德。则 <lb ed="X" n="0472c07"/><lb ed="R113" n="0316b15"/>丛林将废。纵有道德。苟非其时。亦不可强也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472c08"/><lb ed="R113" n="0316b16"/><entry><form>可将</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472c0803" cb:place="inline">持守行之。谭子化书云。苟德可将。何必廣 <lb ed="X" n="0472c09"/><lb ed="R113" n="0316b17"/>粟帛乎。苟数可凭。何必廣甲兵乎。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0472c10"/><lb ed="R113" n="0316b18"/><p xml:id="pX64p0472c1001">圆通谓大觉曰。古圣治心于未萌。防情于未乱。盖豫 <lb ed="X" n="0472c11"/><lb ed="R113" n="0317a01"/>备则无患。所以重门击柝。以待暴客。而取诸豫也。事 <lb ed="X" n="0472c12"/><lb ed="R113" n="0317a02"/>豫为之则易。卒为之固难。古之贤哲。有终身之忧。而 <lb ed="X" n="0472c13"/><lb ed="R113" n="0317a03"/>无一朝之患者。诚在于斯<note place="inline">九峰集</note>。</p> <lb ed="X" n="0472c14"/><lb ed="R113" n="0317a04"/><cb:div type="note"><entry><form>治</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472c1402" cb:place="inline">修心曰治。定心曰治。修理其事。方用其力曰 <lb ed="X" n="0472c15"/><lb ed="R113" n="0317a05"/>治。事有条理。<anchor xml:id="nkr_note_add_0472c1501" n="0472c1501"/><anchor xml:id="beg0472c1501" n="0472c1501"/>已<anchor xml:id="end0472c1501"/>见效故曰治。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472c16"/><lb ed="R113" n="0317a06"/><entry><form>重门豫</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472c1604" cb:place="inline">雷地豫卦安和悦乐之義。杨氏曰。川途 <lb ed="X" n="0472c17"/><lb ed="R113" n="0317a07"/>既通。则暴客至矣。不何不御之術也。故取诸豫。重 <lb ed="X" n="0472c18"/><lb ed="R113" n="0317a08"/>门以御之。击柝以警之。则暴客无自而入也。二阴 <lb ed="X" n="0472c19"/><lb ed="R113" n="0317a09"/>在上。重门之象。一阳在下。击柝之象。三阴在内。悦 <lb ed="X" n="0472c20"/><lb ed="R113" n="0317a10"/>豫之象。又曰。豫者。怠惰也。击柝以警怠惰。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0472c21"/><lb ed="R113" n="0317a11"/><entry><form>柝</form><cb:def><p xml:id="pX64p0472c2102" cb:place="inline">音托。斫木为之。夜行所击也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0472c22"/><lb ed="R113" n="0317a12"/><p xml:id="pX64p0472c2201">大觉琏和尙曰。玉不琢不成器。人不学不知道。今之 <lb ed="X" n="0472c23"/><lb ed="R113" n="0317a13"/>所以知古。後之所以知先。善者可以为法。恶者可以 <lb ed="X" n="0472c24"/><lb ed="R113" n="0317a14"/>为戒。历观前辈。立身扬名于当世者。尟不学问而成 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0473a" n="0473a"/> <lb ed="X" n="0473a01"/><lb ed="R113" n="0317a15"/>之矣<note place="inline">九峰集</note>。</p> <lb ed="X" n="0473a02"/><lb ed="R113" n="0317a16"/><cb:div type="note"><entry><form>玉不琢下</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473a0205" cb:place="inline">此二句。出礼记学记篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473a03"/><lb ed="R113" n="0317a17"/><entry><form>今之所下</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473a0305" cb:place="inline">此二句。出<name role="" type="person">韩文公</name>答唐顺宗表状。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473a04"/><lb ed="R113" n="0317a18"/><entry><form>善恶</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473a0403" cb:place="inline">善者所以感发人之善心。恶者可以惩创 <lb ed="X" n="0473a05"/><lb ed="R113" n="0317b01"/>人之逸志。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0473a06"/><lb ed="R113" n="0317b02"/><p xml:id="pX64p0473a0601">大觉曰。妙道之理。圣人尝寓之于易。至周衰。先王之 <lb ed="X" n="0473a07"/><lb ed="R113" n="0317b03"/>法壞。礼義亡。然後奇言异術。间出而乱俗。逮我释迦 <lb ed="X" n="0473a08"/><lb ed="R113" n="0317b04"/>入中土。醇以第一義示人。而始末设为慈悲。以化众 <lb ed="X" n="0473a09"/><lb ed="R113" n="0317b05"/>生。亦所以趋于时也。自生民以来。淳朴未散。则三皇 <lb ed="X" n="0473a10"/><lb ed="R113" n="0317b06"/>之教简而素。春也。及情窦日凿。五帝之教详而文。夏 <lb ed="X" n="0473a11"/><lb ed="R113" n="0317b07"/>也。时与世异。情随日迁。故三王之教。密而严。秋也昔 <lb ed="X" n="0473a12"/><lb ed="R113" n="0317b08"/>商周之诰誓。後世学者。故有不能晓。比当时之民。听 <lb ed="X" n="0473a13"/><lb ed="R113" n="0317b09"/>之而不违。则俗与今如何也。及其币而为秦汉也。则 <lb ed="X" n="0473a14"/><lb ed="R113" n="0317b10"/>无所不至矣。故天下有不忍愿闻者。于是我<persName>佛</persName><persName>如来</persName>。 <lb ed="X" n="0473a15"/><lb ed="R113" n="0317b11"/>一推之以性命之理。冬也。天有四时循环。以生成万 <lb ed="X" n="0473a16"/><lb ed="R113" n="0317b12"/>物。圣人设教迭相扶持。以化成天下。亦犹是而<anchor xml:id="nkr_note_add_0473a1601" n="0473a1601"/><anchor xml:id="beg0473a1601" n="0473a1601"/>已<anchor xml:id="end0473a1601"/>矣。 <lb ed="X" n="0473a17"/><lb ed="R113" n="0317b13"/>然至其极也。皆不能无弊。弊者迹也。要当有圣贤者。 <lb ed="X" n="0473a18"/><lb ed="R113" n="0317b14"/>世起而救之。自秦汉以来。千有馀载。风俗靡靡愈薄。 <lb ed="X" n="0473a19"/><lb ed="R113" n="0317b15"/>圣人之教。列而鼎立。互相诋訾。大道寥寥莫之返。良 <lb ed="X" n="0473a20"/><lb ed="R113" n="0317b16"/>可歎也<note place="inline">答侍郞孙莘老书</note>。</p> <lb ed="X" n="0473a21"/><lb ed="R113" n="0317b17"/><cb:div type="note"><entry><form>妙</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473a2102" cb:place="inline">神明不测。玄奥难知。言词不可示。分别不能 <lb ed="X" n="0473a22"/><lb ed="R113" n="0317b18"/>解。故曰妙也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473a23"/><lb ed="R113" n="0318a01"/><entry><form>寓</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473a2302" cb:place="inline">寄也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>异</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473a2305" cb:place="inline">怪也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473a24"/><lb ed="R113" n="0318a02"/><entry><form>逮</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473a2402" cb:place="inline">及也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0473b" n="0473b"/> <lb ed="X" n="0473b01"/><lb ed="R113" n="0318a03"/><entry><form>释迦</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b0103" cb:place="inline">此云能仁。谓以仁德利化众生。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b02"/><lb ed="R113" n="0318a04"/><entry><form>醇</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b0202" cb:place="inline">精一无杂也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b03"/><lb ed="R113" n="0318a05"/><entry><form>第一義</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b0304" cb:place="inline">真谛非有。俗谛非无。不有不无。名中道 <lb ed="X" n="0473b04"/><lb ed="R113" n="0318a06"/>第一義谛也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b05"/><lb ed="R113" n="0318a07"/><entry><form>示</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b0502" cb:place="inline">垂示也。犹天地以万象垂示与人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b06"/><lb ed="R113" n="0318a08"/><entry><form>慈悲</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b0603" cb:place="inline">慈能与乐。悲能拔苦。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b07"/><lb ed="R113" n="0318a09"/><entry><form>生民</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b0703" cb:place="inline">盖自天降生民。即阴阳交媾。元气感化而 <lb ed="X" n="0473b08"/><lb ed="R113" n="0318a10"/>生于人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b09"/><lb ed="R113" n="0318a11"/><entry><form>淳朴</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b0903" cb:place="inline">实心不虚也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b10"/><lb ed="R113" n="0318a12"/><entry><form>三皇</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b1003" cb:place="inline">皇。大也。道。配天之大也。天之极大之称。煌 <lb ed="X" n="0473b11"/><lb ed="R113" n="0318a13"/>煌人莫违故也。太昊。伏羲氏。炎帝。神农氏。黄帝。有 <lb ed="X" n="0473b12"/><lb ed="R113" n="0318a14"/>熊氏。此能廣其道。故称三皇。善用时政也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b13"/><lb ed="R113" n="0318a15"/><entry><form>简素</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b1303" cb:place="inline">三皇之时。风俗淳厚。人民质朴。结绳作政。 <lb ed="X" n="0473b14"/><lb ed="R113" n="0318a16"/>画地为牢。不争竞而财饶。无制令而民自服也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b15"/><lb ed="R113" n="0318a17"/><entry><form>窦</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b1502" cb:place="inline">孔穴也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b16"/><lb ed="R113" n="0318a18"/><entry><form>凿</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b1602" cb:place="inline">心无天游则六凿相攘。谓之凿情也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b17"/><lb ed="R113" n="0318b01"/><entry><form>五帝</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b1703" cb:place="inline">审谛也。谓审谛于万物。王天下之号也。少 <lb ed="X" n="0473b18"/><lb ed="R113" n="0318b02"/>昊。金天氏。颛顼。高阳氏。帝喾。高辛氏。帝尧。陶唐氏。 <lb ed="X" n="0473b19"/><lb ed="R113" n="0318b03"/>帝舜。有虞氏。主社稷。安人民。合于帝道。故称五帝。 <lb ed="X" n="0473b20"/><lb ed="R113" n="0318b04"/>善用仁信也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b21"/><lb ed="R113" n="0318b05"/><entry><form>详文</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b2103" cb:place="inline">五帝之时。风气渐开。创制立法。五典敦而 <lb ed="X" n="0473b22"/><lb ed="R113" n="0318b06"/>五礼备。五服彰而五刑周。法度礼乐彰矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473b23"/><lb ed="R113" n="0318b07"/><entry><form>三王</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473b2303" cb:place="inline">往也。天下所归往也。乃夏禹。姒姓。殷汤。子 <lb ed="X" n="0473b24"/><lb ed="R113" n="0318b08"/>姓。周文王。姬姓。孔子曰。善用智勇也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0473c" n="0473c"/> <lb ed="X" n="0473c01"/><lb ed="R113" n="0318b09"/><entry><form>密严</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c0103" cb:place="inline">三王之时。九五之位。不逊贤而传子孙。礼 <lb ed="X" n="0473c02"/><lb ed="R113" n="0318b10"/>乐文章。刑政法度。至此大备。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c03"/><lb ed="R113" n="0318b11"/><entry><form>诰誓</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c0303" cb:place="inline">尙书之篇名。如商之仲虺之诰。汤诰。周之 <lb ed="X" n="0473c04"/><lb ed="R113" n="0318b12"/>康诰。酒诰。禹之甘誓。汤誓。周之泰誓也。誓约也。明 <lb ed="X" n="0473c05"/><lb ed="R113" n="0318b13"/>约于诸候曰。朕躬有罪。无以万方。万方有罪。罪在 <lb ed="X" n="0473c06"/><lb ed="R113" n="0318b14"/>朕躬。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c07"/><lb ed="R113" n="0318b15"/><entry><form><persName>佛</persName></form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c0702" cb:place="inline">梵语<persName>佛陀</persName>。此云觉也。谓自觉觉他。觉行圆满 <lb ed="X" n="0473c08"/><lb ed="R113" n="0318b16"/>也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c09"/><lb ed="R113" n="0318b17"/><entry><form><persName>如来</persName></form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c0903" cb:place="inline">从如实道而来。如谓本觉。来谓始觉。始本 <lb ed="X" n="0473c10"/><lb ed="R113" n="0318b18"/>不二。故曰<persName>如来</persName>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c11"/><lb ed="R113" n="0319a01"/><entry><form>性命理</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c1104" cb:place="inline">天之所赋曰命。物之所受曰性。性之所 <lb ed="X" n="0473c12"/><lb ed="R113" n="0319a02"/>具曰理。其名虽殊。而理则一也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c13"/><lb ed="R113" n="0319a03"/><entry><form>迭</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c1302" cb:place="inline">递也互也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c14"/><lb ed="R113" n="0319a04"/><entry><form>弊迹</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c1403" cb:place="inline">如丹朱商均之不肖。桀纣幽厉之不君。法 <lb ed="X" n="0473c15"/><lb ed="R113" n="0319a05"/>门教化陵夷。国家纪纲紊乱。皆称弊迹也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c16"/><lb ed="R113" n="0319a06"/><entry><form>靡靡</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c1603" cb:place="inline">渐渐也。又壞散延连也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c17"/><lb ed="R113" n="0319a07"/><entry><form>鼎立</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c1703" cb:place="inline">禹王造鼎。三足两耳。和五味之器也。鼎分 <lb ed="X" n="0473c18"/><lb ed="R113" n="0319a08"/>三足。一口朝天。一口。即王道也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c19"/><lb ed="R113" n="0319a09"/><entry><form>诋訾</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c1903" cb:place="inline">责谤也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0473c20"/><lb ed="R113" n="0319a10"/><entry><form>孙莘老书</form><cb:def><p xml:id="pX64p0473c2005" cb:place="inline">修撰侍郞孙莘老。问教于大觉曰。三 <lb ed="X" n="0473c21"/><lb ed="R113" n="0319a11"/>代以降。列圣相承。政通人和。道传统续。不以<persName>佛</persName>教 <lb ed="X" n="0473c22"/><lb ed="R113" n="0319a12"/>未来为欠。周姬讫箓。更秦换汉。宪网刑巢。蔽空落 <lb ed="X" n="0473c23"/><lb ed="R113" n="0319a13"/>野。不以<persName>佛</persName>教<anchor xml:id="nkr_note_add_0473c2301" n="0473c2301"/><anchor xml:id="beg0473c2301" n="0473c2301"/>已<anchor xml:id="end0473c2301"/>至而革。四海派分。异说捷出。由唐 <lb ed="X" n="0473c24"/><lb ed="R113" n="0319a14"/>而至五季为甚。庶务万機。理乱非常。奉<persName>佛</persName>之教奚 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0474a" n="0474a"/> <lb ed="X" n="0474a01"/><lb ed="R113" n="0319a15"/>益。间有草衣木食。巖栖<g ref="#CB00589">涧</g>饮。不过独善其身耳。又 <lb ed="X" n="0474a02"/><lb ed="R113" n="0319a16"/>有名而异行。假而非真。教化未孚。弊乃生焉。然师 <lb ed="X" n="0474a03"/><lb ed="R113" n="0319a17"/>必有辩伫闻其说。妙道篇。师所答也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0474a04"/><lb ed="R113" n="0319a18"/><p xml:id="pX64p0474a0401">大觉曰。夫为一方主者。欲行所得之道而利于人。先 <lb ed="X" n="0474a05"/><lb ed="R113" n="0319b01"/>须克<anchor xml:id="nkr_note_add_0474a0501" n="0474a0501"/><anchor xml:id="beg0474a0501" n="0474a0501"/>己<anchor xml:id="end0474a0501"/>惠物。下心于一切。然後视金帛如粪土。则四 <lb ed="X" n="0474a06"/><lb ed="R113" n="0319b02"/>众尊而归之矣<note place="inline">与九仙诩和尙书</note>。</p> <lb ed="X" n="0474a07"/><lb ed="R113" n="0319b03"/><cb:div type="note"><entry><form>克</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474a0702" cb:place="inline">除<anchor xml:id="nkr_note_add_0474a0701" n="0474a0701"/><anchor xml:id="beg0474a0701" n="0474a0701"/>己<anchor xml:id="end0474a0701"/>之私心也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474a08"/><lb ed="R113" n="0319b04"/><entry><form>四众</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474a0803" cb:place="inline">在家二众。出家二众。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0474a09"/><lb ed="R113" n="0319b05"/><p xml:id="pX64p0474a0901">大觉曰。前辈有聪明之资。无安危之虑。如石门聪。栖 <lb ed="X" n="0474a10"/><lb ed="R113" n="0319b06"/>贤舜。二人者可为戒矣。然则人生定业。固难明辨。细 <lb ed="X" n="0474a11"/><lb ed="R113" n="0319b07"/>详其原。安得不知其为忽慢不思之过欤。故曰。祸患 <lb ed="X" n="0474a12"/><lb ed="R113" n="0319b08"/>藏于隐微。发于人之所忽。用是观之。尤宜谨畏<note place="inline">九峰集</note>。</p> <lb ed="X" n="0474a13"/><lb ed="R113" n="0319b09"/><cb:div type="note"><entry><form>聪明</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474a1303" cb:place="inline">见闻不惑。故曰聪明。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474a14"/><lb ed="R113" n="0319b10"/><entry><form>石门聪</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474a1404" cb:place="inline">襄州谷隐山<name role="" type="person">石门寺</name>。蕴聪禅师。嗣首山 <lb ed="X" n="0474a15"/><lb ed="R113" n="0319b11"/>念禅师。南嶽下九世。得法後住石门日。襄州太守。 <lb ed="X" n="0474a16"/><lb ed="R113" n="0319b12"/>以私意笞辱。既归。众僧迎于道侧。首座趋前问讯 <lb ed="X" n="0474a17"/><lb ed="R113" n="0319b13"/>曰。太守无辜曲辱和尙。师以手指地云。平地起骨 <lb ed="X" n="0474a18"/><lb ed="R113" n="0319b14"/>堆。随手涌一骨堆。太守闻知。令人削去。复涌如初。 <lb ed="X" n="0474a19"/><lb ed="R113" n="0319b15"/>太守全家死于襄州也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474a20"/><lb ed="R113" n="0319b16"/><entry><form>栖贤舜</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474a2004" cb:place="inline">南康军雲居晓舜禅师。字老夫。嗣洞山 <lb ed="X" n="0474a21"/><lb ed="R113" n="0319b17"/>聪。瑞州胡氏子。淸源下十世住。庐山栖贤日。槐都 <lb ed="X" n="0474a22"/><lb ed="R113" n="0319b18"/>官守南康。多贪墨迹。舜不忍以常住物。结情固位。 <lb ed="X" n="0474a23"/><lb ed="R113" n="0320a01"/>被人谮于郡守问还俗。民其衣。大觉昔曾入舜之 <lb ed="X" n="0474a24"/><lb ed="R113" n="0320a02"/>室。故往京都访大觉。让舜正<g ref="#CB05903">寝</g>。琏居偏室。仁宗数 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0474b" n="0474b"/> <lb ed="X" n="0474b01"/><lb ed="R113" n="0320a03"/>诏入内问道。竟不言舜事。偶一日圣旨敕净慈饭 <lb ed="X" n="0474b02"/><lb ed="R113" n="0320a04"/>僧。见大觉侍舜甚恭。归奏。帝召见之。乃歎曰。道韵 <lb ed="X" n="0474b03"/><lb ed="R113" n="0320a05"/>奇伟。真山林达士。遂于扇书曰赐晓舜。依旧为僧。 <lb ed="X" n="0474b04"/><lb ed="R113" n="0320a06"/>再住栖贤。仍赐紫衣银钵。舜罢栖贤日。有二壮力。 <lb ed="X" n="0474b05"/><lb ed="R113" n="0320a07"/>舁轿至<name role="" type="person">罗汉寺</name>前。二人相谓曰。今不是我院长老。 <lb ed="X" n="0474b06"/><lb ed="R113" n="0320a08"/>不须远送。弃轿而回。<anchor xml:id="nkr_note_add_0474b0601" n="0474b0601"/><anchor xml:id="beg0474b0601" n="0474b0601"/>舜<anchor xml:id="end0474b0601"/>既再来。令人安抚曰。你当 <lb ed="X" n="0474b07"/><lb ed="R113" n="0320a09"/>时做得是。但安心不必疑惧。入院上堂曰。无端被 <lb ed="X" n="0474b08"/><lb ed="R113" n="0320a10"/>谮枉遭迍。半年有馀作俗人。今日再归三峡寺。幾 <lb ed="X" n="0474b09"/><lb ed="R113" n="0320a11"/>多欢喜幾多嗔。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474b10"/><lb ed="R113" n="0320a12"/><entry><form>欤</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474b1002" cb:place="inline">疑辞。谦退而不敢质言。而言欤也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474b11"/><lb ed="R113" n="0320a13"/><entry><form>隐微</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474b1103" cb:place="inline">上幽暗也。下细事也。谓事之首不足虑。祸 <lb ed="X" n="0474b12"/><lb ed="R113" n="0320a14"/>隐微深可忧也。盖著者人所易见。故得为之。隐者 <lb ed="X" n="0474b13"/><lb ed="R113" n="0320a15"/>人所难知。故当谨而不可忽也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0474b14"/><lb ed="R113" n="0320a16"/><p xml:id="pX64p0474b1401">雲居舜和尙。字老夫。住庐山栖贤日。以郡守槐都官。 <lb ed="X" n="0474b15"/><lb ed="R113" n="0320a17"/>私忿罹横逆。民其衣。往京都访大觉。至山阳。<note place="inline">楚州也</note>阻 <lb ed="X" n="0474b16"/><lb ed="R113" n="0320a18"/>雪旅邸。一夕有客携二仆破雪而至。见老夫如旧识。 <lb ed="X" n="0474b17"/><lb ed="R113" n="0320b01"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0474b1701" n="0474b1701"/><anchor xml:id="beg0474b1701" n="0474b1701"/>已<anchor xml:id="end0474b1701"/>而易衣拜于前。老夫问之。客曰。昔在洞山随师荷 <lb ed="X" n="0474b18"/><lb ed="R113" n="0320b02"/>担之汉阳。干仆宋荣也。老夫共语畴昔。客嗟歎。之久 <lb ed="X" n="0474b19"/><lb ed="R113" n="0320b03"/>凌晨备饭。赠白金五两。仍唤一仆。客曰。此儿来往京 <lb ed="X" n="0474b20"/><lb ed="R113" n="0320b04"/>城数矣。道途间关备悉。师行固不虑乎。老夫由是得 <lb ed="X" n="0474b21"/><lb ed="R113" n="0320b05"/>达辇下。推此益知。其二人平昔所存矣<note place="inline">九峰集</note>。</p> <lb ed="X" n="0474b22"/><lb ed="R113" n="0320b06"/><cb:div type="note"><entry><form>罹</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474b2202" cb:place="inline">非理而遭痛毒也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474b23"/><lb ed="R113" n="0320b07"/><entry><form>横逆</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474b2303" cb:place="inline">强暴不顺理也。文出孟子離娄章。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474b24"/><lb ed="R113" n="0320b08"/><entry><form>民衣</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474b2403" cb:place="inline">还俗服民之衣也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0474c" n="0474c"/> <lb ed="X" n="0474c01"/><lb ed="R113" n="0320b09"/><entry><form>畴</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c0102" cb:place="inline">往昔之事也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474c02"/><lb ed="R113" n="0320b10"/><entry><form>辇</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c0202" cb:place="inline">天子之车也。有轮曰辇。无轮曰舆。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0474c03"/><lb ed="R113" n="0320b11"/><p xml:id="pX64p0474c0301">大觉曰。舜老夫赋性简直。不识权衡货殖等事。日有 <lb ed="X" n="0474c04"/><lb ed="R113" n="0320b12"/>定课。曾不少易。虽炙灯扫地。皆躬为之。尝曰。古人有 <lb ed="X" n="0474c05"/><lb ed="R113" n="0320b13"/>一日不作。一日不食之戒。予何人也。虽垂老。其志益 <lb ed="X" n="0474c06"/><lb ed="R113" n="0320b14"/>坚。或曰。何不使左右人。老夫曰。经涉寒暑。起坐不常。 <lb ed="X" n="0474c07"/><lb ed="R113" n="0320b15"/>不欲劳之。</p> <lb ed="X" n="0474c08"/><lb ed="R113" n="0320b16"/><cb:div type="note"><entry><form>赋</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c0802" cb:place="inline">禀也。均表敷佈曰赋。谓天之所赋性于人。均 <lb ed="X" n="0474c09"/><lb ed="R113" n="0320b17"/>而无偏也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474c10"/><lb ed="R113" n="0320b18"/><entry><form>权衡</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c1003" cb:place="inline">上秤锤也。下秤杆也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474c11"/><lb ed="R113" n="0321a01"/><entry><form>货</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c1102" cb:place="inline">以财变物曰货。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474c12"/><lb ed="R113" n="0321a02"/><entry><form>殖</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c1202" cb:place="inline">积聚财宝曰殖。又货之所宜曰殖。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474c13"/><lb ed="R113" n="0321a03"/><entry><form>一日不作</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c1305" cb:place="inline">百丈寺。在南嶽之绝顶也。<name role="" type="person">大智禅师</name> <lb ed="X" n="0474c14"/><lb ed="R113" n="0321a04"/>每日力作以偿其供。有劝止者。则曰我无德以劳 <lb ed="X" n="0474c15"/><lb ed="R113" n="0321a05"/>人。众不忍而藏其作具。遍索不得遂不食。故有一 <lb ed="X" n="0474c16"/><lb ed="R113" n="0321a06"/>日不作。一日不食之语。流播寰宇。先德率身。多如 <lb ed="X" n="0474c17"/><lb ed="R113" n="0321a07"/>此矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0474c18"/><lb ed="R113" n="0321a08"/><entry><form>垂</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c1802" cb:place="inline">将也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>涉</form><cb:def><p xml:id="pX64p0474c1805" cb:place="inline">历也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0474c19"/><lb ed="R113" n="0321a09"/><p xml:id="pX64p0474c1901">舜老夫曰。传持此道。所贵一切真实。别邪正。去妄情。 <lb ed="X" n="0474c20"/><lb ed="R113" n="0321a10"/>乃治心之实。识因果。明罪福。乃操履之实。弘道德。接 <lb ed="X" n="0474c21"/><lb ed="R113" n="0321a11"/>方来。乃住持之实。量才能。请执事。乃用人之实。察言 <lb ed="X" n="0474c22"/><lb ed="R113" n="0321a12"/>行。定可否。乃求贤之实。不存其实。徒衒虚名。无益于 <lb ed="X" n="0474c23"/><lb ed="R113" n="0321a13"/>理。是故人之操履。唯要诚实。苟执之不渝。虽夷险可 <lb ed="X" n="0474c24"/><lb ed="R113" n="0321a14"/>以一致<note place="inline">二事坦然庵集</note>。</p> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0475a" n="0475a"/> <lb ed="X" n="0475a01"/><lb ed="R113" n="0321a15"/><cb:div type="note"><entry><form>传持</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a0103" cb:place="inline">代代相承曰传。拳拳执守曰持。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a02"/><lb ed="R113" n="0321a16"/><entry><form>操</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a0202" cb:place="inline">守志不改曰操。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>履</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a0209" cb:place="inline">践行不怠曰履。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a03"/><lb ed="R113" n="0321a17"/><entry><form>住持</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a0303" cb:place="inline">安住道德。执持教化。令法久住故也。又住 <lb ed="X" n="0475a04"/><lb ed="R113" n="0321a18"/>于真理。持而不失也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a05"/><lb ed="R113" n="0321b01"/><entry><form>衒</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a0502" cb:place="inline">彰卖也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>渝</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a0506" cb:place="inline">变也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a06"/><lb ed="R113" n="0321b02"/><entry><form>夷险</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a0603" cb:place="inline">上坦而平也。下峻而不平也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a07"/><lb ed="R113" n="0321b03"/><entry><form>致</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a0702" cb:place="inline">理也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0475a08"/><lb ed="R113" n="0321b04"/><p xml:id="pX64p0475a0801">舜老夫谓浮山远录公曰。次究无上妙道。穷则益坚。 <lb ed="X" n="0475a09"/><lb ed="R113" n="0321b05"/>老当益壮。不可循俗。苟窃声利。自丧至德。夫玉贵洁 <lb ed="X" n="0475a10"/><lb ed="R113" n="0321b06"/>润。故丹紫莫能渝其质。松表岁寒。霜雪莫能凋其操。 <lb ed="X" n="0475a11"/><lb ed="R113" n="0321b07"/>是知节義为天下之大。唯公标致可尙。得不自强。古 <lb ed="X" n="0475a12"/><lb ed="R113" n="0321b08"/>人云。逸翮独翔。孤风绝侣。宜其然矣<note place="inline">廣录</note>。</p> <lb ed="X" n="0475a13"/><lb ed="R113" n="0321b09"/><cb:div type="note"><entry><form>远录公</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a1304" cb:place="inline">舒州浮山法远圆鉴禅师。郑州王氏子。 <lb ed="X" n="0475a14"/><lb ed="R113" n="0321b10"/>嗣葉县<anchor xml:id="nkr_note_orig_0475001" n="0475001"/>肖禅师。远尝与达观颖。薛大头。七八辈遊 <lb ed="X" n="0475a15"/><lb ed="R113" n="0321b11"/>蜀。幾次遭连。师以智脱之。众以晓吏事。故称录公 <lb ed="X" n="0475a16"/><lb ed="R113" n="0321b12"/>也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a17"/><lb ed="R113" n="0321b13"/><entry><form>益坚</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a1703" cb:place="inline">乃马援之言也。不坠靑雲之志。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a18"/><lb ed="R113" n="0321b14"/><entry><form>益壮</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a1803" cb:place="inline">寧识白首之心。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a19"/><lb ed="R113" n="0321b15"/><entry><form>苟窃</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a1903" cb:place="inline">不正之貌。苟容而取安也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a20"/><lb ed="R113" n="0321b16"/><entry><form>志</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a2002" cb:place="inline">心之所之曰志。谨乎而不逐物也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a21"/><lb ed="R113" n="0321b17"/><entry><form>质</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a2102" cb:place="inline">本色也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>表</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a2106" cb:place="inline">耐也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a22"/><lb ed="R113" n="0321b18"/><entry><form>节義</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a2203" cb:place="inline">有节操而所行合乎義理也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a23"/><lb ed="R113" n="0322a01"/><entry><form>标致</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a2303" cb:place="inline">标。擧也。言其超卓杰立之极也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475a24"/><lb ed="R113" n="0322a02"/><entry><form>自强</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475a2403" cb:place="inline">易云。君子之道。终日乾乾。而自强不息也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0475b" n="0475b"/> <lb ed="X" n="0475b01"/><lb ed="R113" n="0322a03"/><entry><form>逸翮</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475b0103" cb:place="inline">上纵也。下羽劲也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0475b02"/><lb ed="R113" n="0322a04"/><p xml:id="pX64p0475b0201">浮山远和尙曰。古人亲师择友。晓夕不敢自怠。至于 <lb ed="X" n="0475b03"/><lb ed="R113" n="0322a05"/>执<g ref="#CB05315">爨</g>负舂。陆沉贱役。未尝惮劳。予在葉县。备曾试之。 <lb ed="X" n="0475b04"/><lb ed="R113" n="0322a06"/>然一有顾利害。较得失之心。则依违姑息。靡所不至。 <lb ed="X" n="0475b05"/><lb ed="R113" n="0322a07"/>且身既不正。又安能学道乎<note place="inline">岳侍者法语</note>。</p> <lb ed="X" n="0475b06"/><lb ed="R113" n="0322a08"/><cb:div type="note"><entry><form>陆沉</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475b0603" cb:place="inline">言无水而沉也。当显而反隐。陆沉于众。不 <lb ed="X" n="0475b07"/><lb ed="R113" n="0322a09"/>愿人知也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475b08"/><lb ed="R113" n="0322a10"/><entry><form>葉县省</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475b0804" cb:place="inline">汝州葉县廣教院。归省禅师。冀州贾氏子。 <lb ed="X" n="0475b09"/><lb ed="R113" n="0322a11"/>嗣首山念禅师。南嶽下九世。其住持枯淡严密。衲 <lb ed="X" n="0475b10"/><lb ed="R113" n="0322a12"/>子畏之。浮山远。天衣怀。闻其高风。特往参叩。正値 <lb ed="X" n="0475b11"/><lb ed="R113" n="0322a13"/>雪寒。省喝骂驱逐。至以将水泼地。衣服皆湿。他僧 <lb ed="X" n="0475b12"/><lb ed="R113" n="0322a14"/>怒去。唯远与怀。整衣敷具。复坐如故。师到诃曰。你 <lb ed="X" n="0475b13"/><lb ed="R113" n="0322a15"/>更不去。待我打你。远近前云。某二人数千里。特来 <lb ed="X" n="0475b14"/><lb ed="R113" n="0322a16"/>参和尙禅。岂以一勺水泼之。便去。师笑曰。你两个 <lb ed="X" n="0475b15"/><lb ed="R113" n="0322a17"/>果来要参禅。却去挂搭。远充典座。众苦其枯淡。省 <lb ed="X" n="0475b16"/><lb ed="R113" n="0322a18"/>偶出莊去。远窃取钥匙。取油面。作五味粥方熟。师 <lb ed="X" n="0475b17"/><lb ed="R113" n="0322b01"/>忽归。粥罢诣典作。远至。师云。汝窃取油面。系盗用 <lb ed="X" n="0475b18"/><lb ed="R113" n="0322b02"/>常住。远云。实取油面。愿乞责罚。师令算估衣钵还 <lb ed="X" n="0475b19"/><lb ed="R113" n="0322b03"/>讫。更打三十拄杖赶出院。道友劝勉。师不允。友曰。 <lb ed="X" n="0475b20"/><lb ed="R113" n="0322b04"/>若不容归。只乞随众听法。师亦不许。师一日出街。 <lb ed="X" n="0475b21"/><lb ed="R113" n="0322b05"/>见远旅邸前立。师曰。此是院门房廊。你在此许久。 <lb ed="X" n="0475b22"/><lb ed="R113" n="0322b06"/>曾还店钱否。令算所欠追取。远无难色。持钵于市 <lb ed="X" n="0475b23"/><lb ed="R113" n="0322b07"/>化还之。师一日出街。见远持钵。归谓众曰。远真意 <lb ed="X" n="0475b24"/><lb ed="R113" n="0322b08"/>参禅。遂令归。上堂对众付衣法嗣。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0475c" n="0475c"/> <lb ed="X" n="0475c01"/><lb ed="R113" n="0322b09"/><entry><form>依违</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475c0103" cb:place="inline">谋善者从之。不善者违之。亦何有所定平。 <lb ed="X" n="0475c02"/><lb ed="R113" n="0322b10"/>出小雅也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475c03"/><lb ed="R113" n="0322b11"/><entry><form>姑息</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475c0303" cb:place="inline">苟容取安。出礼记。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0475c04"/><lb ed="R113" n="0322b12"/><p xml:id="pX64p0475c0401">远公曰。夫天地之间。诚有易生之物。使一日暴之。十 <lb ed="X" n="0475c05"/><lb ed="R113" n="0322b13"/>日寒之。亦未见有能生者。无上妙道。昭昭然在于心 <lb ed="X" n="0475c06"/><lb ed="R113" n="0322b14"/>目之间。故不难见。要在志之坚。行之力。坐立可待。其 <lb ed="X" n="0475c07"/><lb ed="R113" n="0322b15"/>或一日信。而十日疑之。朝则勤而夕则惮之。岂独目 <lb ed="X" n="0475c08"/><lb ed="R113" n="0322b16"/>前难见。予恐终其身而背之矣<note place="inline">雲首座书</note>。</p> <lb ed="X" n="0475c09"/><lb ed="R113" n="0322b17"/><cb:div type="note"><entry><form>暴</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475c0902" cb:place="inline">音曝。日晒也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0475c10"/><lb ed="R113" n="0322b18"/><p xml:id="pX64p0475c1001">远公曰。住持之要。莫先审取捨。取捨之极。定于内。安 <lb ed="X" n="0475c11"/><lb ed="R113" n="0323a01"/>危之萌。定于外矣。然安非一日之安。危非一日之危。 <lb ed="X" n="0475c12"/><lb ed="R113" n="0323a02"/>皆从积渐。不可不察。以道德住持积道德。以礼義住 <lb ed="X" n="0475c13"/><lb ed="R113" n="0323a03"/>持积礼義。以刻剥住持积怨恨。怨恨积则中外離背。 <lb ed="X" n="0475c14"/><lb ed="R113" n="0323a04"/>礼義积则中外和悦。道德积则中外感服。是故道德 <lb ed="X" n="0475c15"/><lb ed="R113" n="0323a05"/>礼義洽。则中外乐。刻剥怨恨极。则中外哀。夫哀乐之 <lb ed="X" n="0475c16"/><lb ed="R113" n="0323a06"/>感。祸福斯应矣。</p> <lb ed="X" n="0475c17"/><lb ed="R113" n="0323a07"/><cb:div type="note"><entry><form>刻剥</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475c1703" cb:place="inline">削害于人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475c18"/><lb ed="R113" n="0323a08"/><entry><form>中外</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475c1803" cb:place="inline">中则徒属。外则四众。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0475c19"/><lb ed="R113" n="0323a09"/><entry><form>洽</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475c1902" cb:place="inline">恩泽周遍曰洽。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>哀</form><cb:def><p xml:id="pX64p0475c1909" cb:place="inline">敢怒而不敢言。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0475c20"/><lb ed="R113" n="0323a10"/><p xml:id="pX64p0475c2001">远公曰。住持有三要。曰仁。曰明。曰勇。仁者行道德。兴 <lb ed="X" n="0475c21"/><lb ed="R113" n="0323a11"/>教化。安上下。悦往来。明者遵礼義。识安危。察贤愚。辨 <lb ed="X" n="0475c22"/><lb ed="R113" n="0323a12"/>是非。勇者事果决。断不疑。姦必除。<g ref="#CB02439">佞</g>必去。仁而不明。 <lb ed="X" n="0475c23"/><lb ed="R113" n="0323a13"/>如有田不耕。明而不勇。如有苗不耘。勇而不仁。犹知 <lb ed="X" n="0475c24"/><lb ed="R113" n="0323a14"/>刈而不知种。三者备则丛林兴。缺一则衰。缺二则危。 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0476a" n="0476a"/> <lb ed="X" n="0476a01"/><lb ed="R113" n="0323a15"/>三者无一。则住持之道废矣<note place="inline">二事与净因臻和尙书</note>。</p> <lb ed="X" n="0476a02"/><lb ed="R113" n="0323a16"/><cb:div type="note"><entry><form>三要</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a0203" cb:place="inline"><name role="" type="person">宋仁宗</name>。<name role="" type="person">司马光</name>谏曰。仁明勇。註曰。仁者纯 <lb ed="X" n="0476a03"/><lb ed="R113" n="0323a17"/>乎天理。断绝众恶。无一毫私欲也。明者烛物理。辩 <lb ed="X" n="0476a04"/><lb ed="R113" n="0323a18"/>是非。无一息之疑惑也。勇者见義必为。闻善必迁。 <lb ed="X" n="0476a05"/><lb ed="R113" n="0323b01"/>无一之退怯也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476a06"/><lb ed="R113" n="0323b02"/><entry><form>教化</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a0603" cb:place="inline">以道诲人曰教。躬行于上。风动于下曰化。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476a07"/><lb ed="R113" n="0323b03"/><entry><form><g ref="#CB02439">佞</g></form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a0702" cb:place="inline">才辨善趋承也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476a08"/><lb ed="R113" n="0323b04"/><entry><form>耘</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a0802" cb:place="inline">锄也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>刈</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a0805" cb:place="inline">割也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0476a09"/><lb ed="R113" n="0323b05"/><p xml:id="pX64p0476a0901">远公曰。智愚贤不肖。如水火不同器。寒暑不同时。盖 <lb ed="X" n="0476a10"/><lb ed="R113" n="0323b06"/>素分也。贤智之士。醇懿端厚。以道德仁義是谋。发言 <lb ed="X" n="0476a11"/><lb ed="R113" n="0323b07"/>行事。唯恐不合人情。不通物理。不肖之者。姦险诈<g ref="#CB02439">佞</g>。 <lb ed="X" n="0476a12"/><lb ed="R113" n="0323b08"/>矜<anchor xml:id="nkr_note_add_0476a1201" n="0476a1201"/><anchor xml:id="beg0476a1201" n="0476a1201"/>己<anchor xml:id="end0476a1201"/>逞能。嗜欲苟利。一切不顾。故禅林得贤者。道德 <lb ed="X" n="0476a13"/><lb ed="R113" n="0323b09"/>修。纲纪立。遂成法席。厕一不肖者在其间。搅群乱众。 <lb ed="X" n="0476a14"/><lb ed="R113" n="0323b10"/>中外不安。虽大智礼法。纵有何用。智愚贤不肖优劣 <lb ed="X" n="0476a15"/><lb ed="R113" n="0323b11"/>如此尔。乌得不择焉<note place="inline">惠力芳和尙书</note>。</p> <lb ed="X" n="0476a16"/><lb ed="R113" n="0323b12"/><cb:div type="note"><entry><form>智愚贤不肖</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a1606" cb:place="inline">禀淸和之气。才识明敏曰智。禀滓 <lb ed="X" n="0476a17"/><lb ed="R113" n="0323b13"/>浊驳杂之气。顽蠢无知曰愚。禀得天地至和之气。 <lb ed="X" n="0476a18"/><lb ed="R113" n="0323b14"/>慈俭温良曰贤。禀阴阳谬乱之气。兇险姦邪曰不 <lb ed="X" n="0476a19"/><lb ed="R113" n="0323b15"/>肖。如明暗相倾。薰莸不幷。决然之理矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476a20"/><lb ed="R113" n="0323b16"/><entry><form>诈<g ref="#CB02439">佞</g></form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a2003" cb:place="inline">诈<g ref="#CB02439">佞</g>者。与君子不似也。谓发言宛同圣贤。 <lb ed="X" n="0476a21"/><lb ed="R113" n="0323b17"/>行事不如常人。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476a22"/><lb ed="R113" n="0323b18"/><entry><form>素分</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a2203" cb:place="inline">命禀于有生之前。而淸浊<anchor xml:id="nkr_note_add_0476a2201" n="0476a2201"/><anchor xml:id="beg0476a2201" n="0476a2201"/>已<anchor xml:id="end0476a2201"/>定。故有智愚 <lb ed="X" n="0476a23"/><lb ed="R113" n="0324a01"/>之分也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476a24"/><lb ed="R113" n="0324a02"/><entry><form>醇懿</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476a2403" cb:place="inline">一色成体曰醇。温柔克圣曰懿。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0476b" n="0476b"/> <lb ed="X" n="0476b01"/><lb ed="R113" n="0324a03"/><entry><form>嗜欲</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b0103" cb:place="inline">上贪也。下情之所好欲也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476b02"/><lb ed="R113" n="0324a04"/><entry><form>纲纪</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b0203" cb:place="inline">总绳曰纲。众目曰纪。网赖纲纪。君赖股肱。 <lb ed="X" n="0476b03"/><lb ed="R113" n="0324a05"/>乃规笵之大者也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476b04"/><lb ed="R113" n="0324a06"/><entry><form>优劣</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b0403" cb:place="inline">上勝也。下衰弱也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476b05"/><lb ed="R113" n="0324a07"/><entry><form>乌</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b0502" cb:place="inline">何也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0476b06"/><lb ed="R113" n="0324a08"/><p xml:id="pX64p0476b0601">远公曰。住持居上。当谦恭以接下。执事在下。要尽情 <lb ed="X" n="0476b07"/><lb ed="R113" n="0324a09"/>以奉上。上下既和。则住持之道通矣。居上者。憍倨自 <lb ed="X" n="0476b08"/><lb ed="R113" n="0324a10"/>尊。在下者。怠慢自疏。上下之情不通。则住持之道塞 <lb ed="X" n="0476b09"/><lb ed="R113" n="0324a11"/>矣。古德住持。闲暇无事。与学者从容议论。靡所不至。 <lb ed="X" n="0476b10"/><lb ed="R113" n="0324a12"/>由是一言半句。载于传记。逮今称之。其故何哉。一则 <lb ed="X" n="0476b11"/><lb ed="R113" n="0324a13"/>欲使上情下通。道无壅蔽。二则预知学者。才性能否。 <lb ed="X" n="0476b12"/><lb ed="R113" n="0324a14"/>其于进退之间。皆合其宜。自然上下雍肃。遐迩皈敬。 <lb ed="X" n="0476b13"/><lb ed="R113" n="0324a15"/>丛林之兴。由此致耳<note place="inline">与靑花严书</note>。</p> <lb ed="X" n="0476b14"/><lb ed="R113" n="0324a16"/><cb:div type="note"><entry><form>从容</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b1403" cb:place="inline">上七恭切。含缓而不迫也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476b15"/><lb ed="R113" n="0324a17"/><entry><form>雍肃</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b1503" cb:place="inline">和敬也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0476b16"/><lb ed="R113" n="0324a18"/><p xml:id="pX64p0476b1601">远公谓道吾真曰。学未至于道。衒耀见闻。驰骋機解。 <lb ed="X" n="0476b17"/><lb ed="R113" n="0324b01"/>以口舌辩利相勝者。犹如厕屋涂汚丹雘。祇增其臭 <lb ed="X" n="0476b18"/><lb ed="R113" n="0324b02"/>耳<note place="inline">西湖记闻</note>。</p> <lb ed="X" n="0476b19"/><lb ed="R113" n="0324b03"/><cb:div type="note"><entry><form>道吾真</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b1904" cb:place="inline">潭州道吾寺可真禅师。嗣石霜圆禅师。 <lb ed="X" n="0476b20"/><lb ed="R113" n="0324b04"/>南嶽十世。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476b21"/><lb ed="R113" n="0324b05"/><entry><form>驰骋</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b2103" cb:place="inline">自夸也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476b22"/><lb ed="R113" n="0324b06"/><entry><form>丹雘</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476b2203" cb:place="inline">彩色之总名。山海经云。<name role="" type="person">鸡足山</name>下多丹雘。 <lb ed="X" n="0476b23"/><lb ed="R113" n="0324b07"/>说文云。雘。美也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0476b24"/><lb ed="R113" n="0324b08"/><p xml:id="pX64p0476b2401">远公谓演首座曰。心为一身之主。万行之本。心不妙 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0476c" n="0476c"/> <lb ed="X" n="0476c01"/><lb ed="R113" n="0324b09"/>悟。妄情自生。妄情既生。见理不明。见理不明。是非谬 <lb ed="X" n="0476c02"/><lb ed="R113" n="0324b10"/>乱。所以治心。须求妙悟。悟则神和气静。容敬色莊。妄 <lb ed="X" n="0476c03"/><lb ed="R113" n="0324b11"/>想情虑。皆融为真心矣。以此治心。心自灵妙。然後导 <lb ed="X" n="0476c04"/><lb ed="R113" n="0324b12"/>物指迷。孰不从化<note place="inline">浮山实录</note>。</p> <lb ed="X" n="0476c05"/><lb ed="R113" n="0324b13"/><cb:div type="note"><entry><form>五祖演</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c0504" cb:place="inline">蕲州五祖法演禅师。绵州邓氏子。嗣白 <lb ed="X" n="0476c06"/><lb ed="R113" n="0324b14"/>雲端禅师。南嶽下十三世。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476c07"/><lb ed="R113" n="0324b15"/><entry><form>心</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c0702" cb:place="inline">心者。神明之府。虚灵洞彻。以具众理而应万 <lb ed="X" n="0476c08"/><lb ed="R113" n="0324b16"/>事者也。谓百千三昧。无量法门。莫不皆由一心而 <lb ed="X" n="0476c09"/><lb ed="R113" n="0324b17"/>建立也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476c10"/><lb ed="R113" n="0324b18"/><entry><form>敬</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c1002" cb:place="inline">和悦也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>莊</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c1006" cb:place="inline">端严也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476c11"/><lb ed="R113" n="0325a01"/><entry><form>神</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c1102" cb:place="inline">灵也。阴阳不测之谓神。又阳之精也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0476c12"/><lb ed="R113" n="0325a02"/><p xml:id="pX64p0476c1201">五祖演和尙曰。今时丛林学道之士。声名不扬。匪为 <lb ed="X" n="0476c13"/><lb ed="R113" n="0325a03"/>人之所信者。盖为梵行不淸白。为人不谛当。辄或苟 <lb ed="X" n="0476c14"/><lb ed="R113" n="0325a04"/>求名闻利食。乃廣衒其花饰。遂被识者所讥。故蔽其 <lb ed="X" n="0476c15"/><lb ed="R113" n="0325a05"/>要妙。虽有道德如<persName>佛</persName>祖。闻见疑而不信矣。尔辈他日。 <lb ed="X" n="0476c16"/><lb ed="R113" n="0325a06"/>若有把芽盖头。当以此而自勉<note place="inline"><persName>佛</persName>鉴与<persName>佛</persName>果书</note>。</p> <lb ed="X" n="0476c17"/><lb ed="R113" n="0325a07"/><cb:div type="note"><entry><form>士</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c1702" cb:place="inline">有德之称。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476c18"/><lb ed="R113" n="0325a08"/><entry><form>谛当</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c1803" cb:place="inline">审实曰谛。中正曰当。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476c19"/><lb ed="R113" n="0325a09"/><entry><form>闻</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c1902" cb:place="inline">去声。声著于外曰闻。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476c20"/><lb ed="R113" n="0325a10"/><entry><form>利养</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c2003" cb:place="inline">财之所欲曰利。利之所乐曰养。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476c21"/><lb ed="R113" n="0325a11"/><entry><form>把茅</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c2103" cb:place="inline">出世为人而结庵。乃草庵也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0476c22"/><lb ed="R113" n="0325a12"/><entry><form>勉</form><cb:def><p xml:id="pX64p0476c2202" cb:place="inline">加力行之也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0476c23"/><lb ed="R113" n="0325a13"/><p xml:id="pX64p0476c2301">演祖曰。师翁初住杨岐。老屋败椽。仅蔽风雨。适临冬 <lb ed="X" n="0476c24"/><lb ed="R113" n="0325a14"/>莫。雪霰满床。居不遑处。衲子投诚愿充修造。师翁却 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0477a" n="0477a"/> <lb ed="X" n="0477a01"/><lb ed="R113" n="0325a15"/>之曰。我<persName>佛</persName>有言。时当减劫。高岸深谷。迁变不常。安得 <lb ed="X" n="0477a02"/><lb ed="R113" n="0325a16"/>圆满如意。自求称足。汝等出家学道。做手脚未稳。<anchor xml:id="nkr_note_add_0477a0201" n="0477a0201"/><anchor xml:id="beg0477a0201" n="0477a0201"/>已<anchor xml:id="end0477a0201"/> <lb ed="X" n="0477a03"/><lb ed="R113" n="0325a17"/>是四五十岁。讵有闲工夫事豐屋耶。竟不从。翌日上 <lb ed="X" n="0477a04"/><lb ed="R113" n="0325a18"/>堂曰。杨岐乍住屋壁疏。满床尽撒雪珍珠。缩却项。暗 <lb ed="X" n="0477a05"/><lb ed="R113" n="0325b01"/>嗟吁。翻忆古人树下居<note place="inline">廣录</note>。</p> <lb ed="X" n="0477a06"/><lb ed="R113" n="0325b02"/><cb:div type="note"><entry><form>杨岐</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a0603" cb:place="inline">远州杨岐山方会禅师。宜春冷氏之子。嗣 <lb ed="X" n="0477a07"/><lb ed="R113" n="0325b03"/>慈明圆禅师。南嶽十世。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477a08"/><lb ed="R113" n="0325b04"/><entry><form>莫</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a0802" cb:place="inline">与暮同。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>霰</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a0806" cb:place="inline">雨雪杂下。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477a09"/><lb ed="R113" n="0325b05"/><entry><form>遑</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a0902" cb:place="inline">不急之貌。谓虽有雪霰。不以寒苦动其心。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477a10"/><lb ed="R113" n="0325b06"/><entry><form>讵</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a1002" cb:place="inline">岂也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477a11"/><lb ed="R113" n="0325b07"/><entry><form>事豐屋</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a1104" cb:place="inline">事。好也。宋李靖公名沆。为丞相。自奉甚 <lb ed="X" n="0477a12"/><lb ed="R113" n="0325b08"/>薄。所居陋巷。厅事无重门。家人劝修之。沆曰。身食 <lb ed="X" n="0477a13"/><lb ed="R113" n="0325b09"/>厚禄。安荣如意。人生朝暮不保。奚用工夫。事豐屋 <lb ed="X" n="0477a14"/><lb ed="R113" n="0325b10"/>也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477a15"/><lb ed="R113" n="0325b11"/><entry><form>翌</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a1502" cb:place="inline">明日也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477a16"/><lb ed="R113" n="0325b12"/><entry><form>树下居</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a1604" cb:place="inline"><persName>佛</persName>戒弟子日中一食。树下一宿。修身以 <lb ed="X" n="0477a17"/><lb ed="R113" n="0325b13"/>避名。临大节而不可夺。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0477a18"/><lb ed="R113" n="0325b14"/><p xml:id="pX64p0477a1801">演祖曰。衲子守心城。奉戒律。日夜思之。朝夕行之。行 <lb ed="X" n="0477a19"/><lb ed="R113" n="0325b15"/>无越思。思无越行。有其始而成其终。犹耕者之有畔。 <lb ed="X" n="0477a20"/><lb ed="R113" n="0325b16"/>其过尟矣。</p> <lb ed="X" n="0477a21"/><lb ed="R113" n="0325b17"/><cb:div type="note"><entry><form>心城</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a2103" cb:place="inline">谓其中有正觉法王。万德所聚。故曰心城。 <lb ed="X" n="0477a22"/><lb ed="R113" n="0325b18"/>使冠不侵夺。境缘不摇动。方可进道。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477a23"/><lb ed="R113" n="0326a01"/><entry><form>越思</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477a2303" cb:place="inline">越。过也。学而不思则罔。思而不学则殆。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0477a24"/><lb ed="R113" n="0326a02"/><p xml:id="pX64p0477a2401">演祖曰。所谓丛林者。陶铸圣凡。养育才器之地。教化 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0477b" n="0477b"/> <lb ed="X" n="0477b01"/><lb ed="R113" n="0326a03"/>之所从出。虽群居类聚。率而齐之。各有师承。今诸方 <lb ed="X" n="0477b02"/><lb ed="R113" n="0326a04"/>不务守先圣法度。好恶偏情。多以<anchor xml:id="nkr_note_add_0477b0201" n="0477b0201"/><anchor xml:id="beg0477b0201" n="0477b0201"/>己<anchor xml:id="end0477b0201"/>是革物。使後辈 <lb ed="X" n="0477b03"/><lb ed="R113" n="0326a05"/>当何取法<note place="inline">二事坦然集</note>。</p> <lb ed="X" n="0477b04"/><lb ed="R113" n="0326a06"/><cb:div type="note"><entry><form>陶铸</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477b0403" cb:place="inline">笵土曰陶。镕金曰铸。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477b05"/><lb ed="R113" n="0326a07"/><entry><form>革</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477b0502" cb:place="inline">改也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0477b06"/><lb ed="R113" n="0326a08"/><p xml:id="pX64p0477b0601">演祖曰。利生传道。务在得人。而知人之难。圣哲所病。 <lb ed="X" n="0477b07"/><lb ed="R113" n="0326a09"/>听其言而未保其行。求其行而恐遗其才。自非素与 <lb ed="X" n="0477b08"/><lb ed="R113" n="0326a10"/>交遊。备详本末。探其志行。观其器能。然後守道藏用 <lb ed="X" n="0477b09"/><lb ed="R113" n="0326a11"/>者。可得而知。沽名饰貌者。不容其伪。纵其潜密。亦见 <lb ed="X" n="0477b10"/><lb ed="R113" n="0326a12"/>渊源。夫观探详听之理。固非一朝一夕之所能。所以 <lb ed="X" n="0477b11"/><lb ed="R113" n="0326a13"/>南嶽让见大鉴之後。犹执事十五秋。<name role="" type="person">马祖</name>见让之时。 <lb ed="X" n="0477b12"/><lb ed="R113" n="0326a14"/>亦相从十馀载。是知先圣授受之际。固非浅薄所敢 <lb ed="X" n="0477b13"/><lb ed="R113" n="0326a15"/>传持。如一器水。传于一器。始堪克绍洪规。如当家种 <lb ed="X" n="0477b14"/><lb ed="R113" n="0326a16"/>草。此其观探详听之理明验也。岂容巧言令色。便僻 <lb ed="X" n="0477b15"/><lb ed="R113" n="0326a17"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0477b1501" n="0477b1501"/><anchor xml:id="beg0477b1501" n="0477b1501"/>谄<anchor xml:id="end0477b1501"/>媚而克选者哉<note place="inline">圆悟书</note>。</p> <lb ed="X" n="0477b16"/><lb ed="R113" n="0326a18"/><cb:div type="note"><entry><form>病</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477b1602" cb:place="inline">忧也。圣人云。不患人之不<anchor xml:id="nkr_note_add_0477b1601" n="0477b1601"/><anchor xml:id="beg0477b1601" n="0477b1601"/>己<anchor xml:id="end0477b1601"/>知。患不知人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477b17"/><lb ed="R113" n="0326b01"/><entry><form>听言观行</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477b1705" cb:place="inline">始我观听于人也。谓听其所说。以为 <lb ed="X" n="0477b18"/><lb ed="R113" n="0326b02"/>有德。但恐其能言而不能行。必欲观其所行之行 <lb ed="X" n="0477b19"/><lb ed="R113" n="0326b03"/>也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477b20"/><lb ed="R113" n="0326b04"/><entry><form>南嶽让</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477b2004" cb:place="inline">衡州南嶽怀让禅师。金州杜氏子。嗣六 <lb ed="X" n="0477b21"/><lb ed="R113" n="0326b05"/>祖大鉴禅师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477b22"/><lb ed="R113" n="0326b06"/><entry><form>大鉴</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477b2203" cb:place="inline">六祖惠能大鉴禅师。<anchor xml:id="nkr_note_add_0477b2201" n="0477b2201"/><anchor xml:id="beg0477b2201" n="0477b2201"/>范<anchor xml:id="end0477b2201"/>阳人。即<g ref="#CB04569">涿</g>州也。卢 <lb ed="X" n="0477b23"/><lb ed="R113" n="0326b07"/>氏子。先父迁于岭南新州住。後生能。嗣五祖弘忍 <lb ed="X" n="0477b24"/><lb ed="R113" n="0326b08"/>大师也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0477c" n="0477c"/> <lb ed="X" n="0477c01"/><lb ed="R113" n="0326b09"/><entry><form><name role="" type="person">马祖</name></form><cb:def><p xml:id="pX64p0477c0103" cb:place="inline">江西<name role="" type="person">马祖</name>道一禅师。汉州什邡县马氏子。 <lb ed="X" n="0477c02"/><lb ed="R113" n="0326b10"/>嗣南嶽让禅师。依<name role="" type="person">罗汉寺</name>出家。容貌奇异。牛行虎 <lb ed="X" n="0477c03"/><lb ed="R113" n="0326b11"/>视。引舌过鼻。足下有二轮。乃<name role="" type="person">唐德宗</name>时人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477c04"/><lb ed="R113" n="0326b12"/><entry><form>固非下</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477c0404" cb:place="inline">道高于师。方堪传授。见与师齐。减师半 <lb ed="X" n="0477c05"/><lb ed="R113" n="0326b13"/>德也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477c06"/><lb ed="R113" n="0326b14"/><entry><form>洪规</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477c0603" cb:place="inline">大法也。谓权衡<persName>佛</persName>祖。模笵人天。非细事也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477c07"/><lb ed="R113" n="0326b15"/><entry><form>当家种草</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477c0705" cb:place="inline">当家者。选有德之子。克绍家业。使祖 <lb ed="X" n="0477c08"/><lb ed="R113" n="0326b16"/>风之不遗坠也。种草者。如农家种田。相地厚薄而 <lb ed="X" n="0477c09"/><lb ed="R113" n="0326b17"/>投子也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477c10"/><lb ed="R113" n="0326b18"/><entry><form>巧言令色</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477c1005" cb:place="inline">令。犹善也。言乃心之声出于口。当出 <lb ed="X" n="0477c11"/><lb ed="R113" n="0327a01"/>而出。色乃心之发见于面。当见而见。则天理存于 <lb ed="X" n="0477c12"/><lb ed="R113" n="0327a02"/>内矣。或出诸于外。巧言如簧。甘言若醴。象恭其容。 <lb ed="X" n="0477c13"/><lb ed="R113" n="0327a03"/>色莊其貌。务以悦人之听观。而本心之德全忘矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477c14"/><lb ed="R113" n="0327a04"/><entry><form>便僻</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477c1403" cb:place="inline">外习威仪。擧止轻扬。而内无实德也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0477c15"/><lb ed="R113" n="0327a05"/><entry><form><anchor xml:id="nkr_note_add_0477c1501" n="0477c1501"/><anchor xml:id="beg0477c1501" n="0477c1501"/>谄<anchor xml:id="end0477c1501"/></form><cb:def><p xml:id="pX64p0477c1502" cb:place="inline">屈<anchor xml:id="nkr_note_add_0477c1502" n="0477c1502"/><anchor xml:id="beg0477c1502" n="0477c1502"/>己<anchor xml:id="end0477c1502"/><g ref="#CB02439">佞</g>求曰<anchor xml:id="nkr_note_add_0477c1503" n="0477c1503"/><anchor xml:id="beg0477c1503" n="0477c1503"/>谄<anchor xml:id="end0477c1503"/>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>媚</form><cb:def><p xml:id="pX64p0477c1510" cb:place="inline">亲顺取悦于人也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0477c16"/><lb ed="R113" n="0327a06"/><p xml:id="pX64p0477c1601">演祖曰。住持大柄。在惠与德。二者兼行。废一不可。惠 <lb ed="X" n="0477c17"/><lb ed="R113" n="0327a07"/>而罔德。则人不敬。德而罔惠。则人不怀。苟知惠之可 <lb ed="X" n="0477c18"/><lb ed="R113" n="0327a08"/>怀。加其德以相济。则所敷之惠。适足以安上下。诱四 <lb ed="X" n="0477c19"/><lb ed="R113" n="0327a09"/>来。苟知德之可敬。加其惠以相资。则所持之德。适足 <lb ed="X" n="0477c20"/><lb ed="R113" n="0327a10"/>以绍先觉。导愚迷。故善住持者。养德以行惠。宣惠以 <lb ed="X" n="0477c21"/><lb ed="R113" n="0327a11"/>持德。德而能养则不屈。惠而能行则有恩。由是德与 <lb ed="X" n="0477c22"/><lb ed="R113" n="0327a12"/>惠相蓄。惠与德互行。如此则德不用修而敬同<persName>佛</persName>祖。 <lb ed="X" n="0477c23"/><lb ed="R113" n="0327a13"/>惠不劳费而怀如父母。斯则湖海有志于道者。孰不 <lb ed="X" n="0477c24"/><lb ed="R113" n="0327a14"/>来归。住持将传道德。兴教化不明斯要。而莫之得也 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0478a" n="0478a"/> <lb ed="X" n="0478a01"/><lb ed="R113" n="0327a15"/><note place="inline">与<persName>佛</persName>眼书</note>。</p> <lb ed="X" n="0478a02"/><lb ed="R113" n="0327a16"/><cb:div type="note"><entry><form>柄</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0202" cb:place="inline">权也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a03"/><lb ed="R113" n="0327a17"/><entry><form>慧</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0302" cb:place="inline">以恩及人曰惠。爱施者仁之端。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a04"/><lb ed="R113" n="0327a18"/><entry><form>德</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0402" cb:place="inline">以敬修身曰德。修身者智之府。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a05"/><lb ed="R113" n="0327b01"/><entry><form>敷</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0502" cb:place="inline">施也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>适</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0505" cb:place="inline">当也用也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a06"/><lb ed="R113" n="0327b02"/><entry><form>养</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0602" cb:place="inline">保守也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>宣</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0606" cb:place="inline">佈散也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a07"/><lb ed="R113" n="0327b03"/><entry><form>蓄</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0702" cb:place="inline">养也积也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>孰</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a0707" cb:place="inline">谁也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0478a08"/><lb ed="R113" n="0327b04"/><p xml:id="pX64p0478a0801">演祖自海会迁东山。太平<persName>佛</persName>鉴。龙门<persName>佛</persName>眼。二人诣山 <lb ed="X" n="0478a09"/><lb ed="R113" n="0327b05"/>头省觐。祖集耆旧主事。备汤果夜话。祖问<persName>佛</persName>鉴。舒州 <lb ed="X" n="0478a10"/><lb ed="R113" n="0327b06"/>熟否。对曰熟。祖曰。太平熟否。对曰熟。祖曰。诸莊共收 <lb ed="X" n="0478a11"/><lb ed="R113" n="0327b07"/>稻多少。<persName>佛</persName>鉴筹虑间。祖正色厉声曰。汝滥为一寺之 <lb ed="X" n="0478a12"/><lb ed="R113" n="0327b08"/>主。事无巨细。悉要究心。常住岁计。一众所繫。汝犹罔 <lb ed="X" n="0478a13"/><lb ed="R113" n="0327b09"/>知。其他细务。不言可见。山门执事。知因识果。若师翁 <lb ed="X" n="0478a14"/><lb ed="R113" n="0327b10"/>辅慈明师祖乎。汝不思常住物。重如山乎。盖演祖寻 <lb ed="X" n="0478a15"/><lb ed="R113" n="0327b11"/>常機辩峻捷。<persName>佛</persName>鉴既执弟子礼。应对含缓。乃至如是。 <lb ed="X" n="0478a16"/><lb ed="R113" n="0327b12"/>古人云。师严然後所学之道尊。故东山门下子孙。多 <lb ed="X" n="0478a17"/><lb ed="R113" n="0327b13"/>贤德而超迈者。诚源远而流长也<note place="inline">耿龙学与高庵书</note>。</p> <lb ed="X" n="0478a18"/><lb ed="R113" n="0327b14"/><cb:div type="note"><entry><form>省觐</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a1803" cb:place="inline">省察也。秋後见曰觐。如朝廷须为朝觐。乃 <lb ed="X" n="0478a19"/><lb ed="R113" n="0327b15"/>会合省察一年之事。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a20"/><lb ed="R113" n="0327b16"/><entry><form>筹虑</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a2003" cb:place="inline">方思後对。而不敢便答。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a21"/><lb ed="R113" n="0327b17"/><entry><form>正色</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a2103" cb:place="inline">有威而不猛。严而厉恭。虽曰怒。而不失其 <lb ed="X" n="0478a22"/><lb ed="R113" n="0327b18"/>正也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a23"/><lb ed="R113" n="0328a01"/><entry><form>细务</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a2303" cb:place="inline">急先务心。君子务本。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478a24"/><lb ed="R113" n="0328a02"/><entry><form>慈明</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478a2403" cb:place="inline">潭州石霜慈明楚圆禅师。金州李氏子。嗣 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0478b" n="0478b"/> <lb ed="X" n="0478b01"/><lb ed="R113" n="0328a03"/>汾阳善昭禅师。南嶽下九世也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478b02"/><lb ed="R113" n="0328a04"/><entry><form>機辩</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b0203" cb:place="inline">機如掣电。辩似悬河。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478b03"/><lb ed="R113" n="0328a05"/><entry><form>弟子</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b0303" cb:place="inline">学于师後曰弟。智从师生曰子。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478b04"/><lb ed="R113" n="0328a06"/><entry><form>应对</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b0403" cb:place="inline">有呼则应。有问则对。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478b05"/><lb ed="R113" n="0328a07"/><entry><form>含缓</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b0503" cb:place="inline">忍而不敢言曰含。从容而不急曰缓。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0478b06"/><lb ed="R113" n="0328a08"/><p xml:id="pX64p0478b0601">演祖见衲子有节義而可立者。室中峻拒。不假辞色。 <lb ed="X" n="0478b07"/><lb ed="R113" n="0328a09"/>察其偏邪<anchor xml:id="nkr_note_add_0478b0701" n="0478b0701"/><anchor xml:id="beg0478b0701" n="0478b0701"/>谄<anchor xml:id="end0478b0701"/>佞。所为猥亵不可教者。愈加爱重。人皆 <lb ed="X" n="0478b08"/><lb ed="R113" n="0328a10"/>莫测。呜呼。盖祖之取捨。必有道矣<note place="inline">耿龙学跋法语</note>。</p> <lb ed="X" n="0478b09"/><lb ed="R113" n="0328a11"/><cb:div type="note"><entry><form>猥亵</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b0903" cb:place="inline">不可言其所为谓之恶也。猥。鄙也。屑。苟也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478b10"/><lb ed="R113" n="0328a12"/><entry><form>愈加下</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b1004" cb:place="inline">施不测之恩也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0478b11"/><lb ed="R113" n="0328a13"/><p xml:id="pX64p0478b1101">演祖曰。古人乐闻<anchor xml:id="nkr_note_add_0478b1101" n="0478b1101"/><anchor xml:id="beg0478b1101" n="0478b1101"/>己<anchor xml:id="end0478b1101"/>过。喜于为善。长于包荒。厚于隐 <lb ed="X" n="0478b12"/><lb ed="R113" n="0328a14"/>恶。谦以交友。勤以济众。不以得丧二其心。所以光明 <lb ed="X" n="0478b13"/><lb ed="R113" n="0328a15"/>硕大。照映今昔矣<note place="inline">答灵源书</note>。</p> <lb ed="X" n="0478b14"/><lb ed="R113" n="0328a16"/><cb:div type="note"><entry><form><anchor xml:id="nkr_note_add_0478b1401" n="0478b1401"/><anchor xml:id="beg0478b1401" n="0478b1401"/>己<anchor xml:id="end0478b1401"/>过</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b1404" cb:place="inline">孟子曰。子路人告之有过则喜。喜其得闻 <lb ed="X" n="0478b15"/><lb ed="R113" n="0328a17"/>改之。其勇于自修如此。程子曰。子路人告之有过 <lb ed="X" n="0478b16"/><lb ed="R113" n="0328a18"/>则喜。可谓百世之师也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478b17"/><lb ed="R113" n="0328b01"/><entry><form>喜善</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b1703" cb:place="inline">禹王闻善言则拜。盖不待有过。而屈<anchor xml:id="nkr_note_add_0478b1701" n="0478b1701"/><anchor xml:id="beg0478b1701" n="0478b1701"/>己<anchor xml:id="end0478b1701"/>以 <lb ed="X" n="0478b18"/><lb ed="R113" n="0328b02"/>受天下之善也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478b19"/><lb ed="R113" n="0328b03"/><entry><form>包荒</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b1903" cb:place="inline">易经泰卦。君子处泰之道。必有包荒之量。 <lb ed="X" n="0478b20"/><lb ed="R113" n="0328b04"/>其施为宽裕详密也。又量宽容众。德廣安居也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478b21"/><lb ed="R113" n="0328b05"/><entry><form>硕</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478b2102" cb:place="inline">廣也。大也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0478b22"/><lb ed="R113" n="0328b06"/><p xml:id="pX64p0478b2201">演祖谓<persName>佛</persName>鉴曰。住持之要。临众贵在豐盈。处<anchor xml:id="nkr_note_add_0478b2201" n="0478b2201"/><anchor xml:id="beg0478b2201" n="0478b2201"/>己<anchor xml:id="end0478b2201"/>务从 <lb ed="X" n="0478b23"/><lb ed="R113" n="0328b07"/>简约。其馀细碎。悉勿关心。用人深以推诚。择言故须 <lb ed="X" n="0478b24"/><lb ed="R113" n="0328b08"/>取重。言见重则主者自尊。人推诚则众心自感。尊则 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0478c" n="0478c"/> <lb ed="X" n="0478c01"/><lb ed="R113" n="0328b09"/>不严而众服。感则不令而自成。自然贤愚各通其怀。 <lb ed="X" n="0478c02"/><lb ed="R113" n="0328b10"/>小大皆奋其力。与夫持以势力。迫以驱喝。不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0478c0201" n="0478c0201"/><anchor xml:id="beg0478c0201" n="0478c0201"/>已<anchor xml:id="end0478c0201"/>而 <lb ed="X" n="0478c03"/><lb ed="R113" n="0328b11"/>从之者。何啻万倍哉<note place="inline">与<persName>佛</persName>鉴书见蟾侍者日录</note>。</p> <lb ed="X" n="0478c04"/><lb ed="R113" n="0328b12"/><cb:div type="note"><entry><form>啻</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478c0402" cb:place="inline">止也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0478c05"/><lb ed="R113" n="0328b13"/><p xml:id="pX64p0478c0501">演祖谓郭功辅曰。人之性情。固无常守。随化日迁。自 <lb ed="X" n="0478c06"/><lb ed="R113" n="0328b14"/>古<persName>佛</persName>法虽隆替有数。而兴衰之理。未有不由教化而 <lb ed="X" n="0478c07"/><lb ed="R113" n="0328b15"/>成。昔江西南嶽诸祖之利物也。扇以淳风。节以淸净。 <lb ed="X" n="0478c08"/><lb ed="R113" n="0328b16"/>被以道德。教以礼義。使学者收视听。塞邪僻。绝嗜欲。 <lb ed="X" n="0478c09"/><lb ed="R113" n="0328b17"/>忘利养。所以日迁善远过。道成德备而不自知。今之 <lb ed="X" n="0478c10"/><lb ed="R113" n="0328b18"/>人不如古之人远矣。必欲参究此道。要须确志勿易 <lb ed="X" n="0478c11"/><lb ed="R113" n="0329a01"/>以悟为期。然後祸患得丧付之造物。不可苟免。岂可 <lb ed="X" n="0478c12"/><lb ed="R113" n="0329a02"/>预忧其不成。而不为之耶。纔有丝毫顾虑萌于胸中。 <lb ed="X" n="0478c13"/><lb ed="R113" n="0329a03"/>不独今生不了。以至千生万劫。无有成就之时<note place="inline">坦然庵集</note>。</p> <lb ed="X" n="0478c14"/><lb ed="R113" n="0329a04"/><cb:div type="note"><entry><form>郭功辅</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478c1404" cb:place="inline">提刑郭正祥。字功辅。号净空居士。问道 <lb ed="X" n="0478c15"/><lb ed="R113" n="0329a05"/>于白雲端。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478c16"/><lb ed="R113" n="0329a06"/><entry><form>造物</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478c1603" cb:place="inline">儒言天命。释言定业也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0478c17"/><lb ed="R113" n="0329a07"/><p xml:id="pX64p0478c1701">功辅自当涂<note place="inline">太平州也</note>绝江。访白雲端和尙于海会。白雲 <lb ed="X" n="0478c18"/><lb ed="R113" n="0329a08"/>问公。牛淳乎。公曰淳矣。白雲叱之。公拱而立。白雲曰。 <lb ed="X" n="0478c19"/><lb ed="R113" n="0329a09"/>淳乎淳乎。南泉大沩。无异此也。仍赠以偈曰。牛来山 <lb ed="X" n="0478c20"/><lb ed="R113" n="0329a10"/>中。水足草足。牛出山去。东触西触。又曰。上大人。化三 <lb ed="X" n="0478c21"/><lb ed="R113" n="0329a11"/>千。可知礼也<note place="inline">行状</note>。</p> <lb ed="X" n="0478c22"/><lb ed="R113" n="0329a12"/><cb:div type="note"><entry><form>绝江</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478c2203" cb:place="inline">直渡也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0478c23"/><lb ed="R113" n="0329a13"/><entry><form>访白雲</form><cb:def><p xml:id="pX64p0478c2304" cb:place="inline">郭功辅。乃现宰官身而作<persName>佛</persName>事。可谓在 <lb ed="X" n="0478c24"/><lb ed="R113" n="0329a14"/>欲而无欲。居尘不染尘。亦是他夙殖德本。有大因 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0479a" n="0479a"/> <lb ed="X" n="0479a01"/><lb ed="R113" n="0329a15"/>缘。故致根尘脱繫。一念无依。到此桥断路穷。不免 <lb ed="X" n="0479a02"/><lb ed="R113" n="0329a16"/>求人指示。故访白雲于海会。白具通方正眼。运匠 <lb ed="X" n="0479a03"/><lb ed="R113" n="0329a17"/>石之功。施无碍之辩。便问公牛淳乎。以公曾经大 <lb ed="X" n="0479a04"/><lb ed="R113" n="0329a18"/>冶锤钳。<anchor xml:id="nkr_note_add_0479a0401" n="0479a0401"/><anchor xml:id="beg0479a0401" n="0479a0401"/>已<anchor xml:id="end0479a0401"/>到不疑之地。谓全身担荷。脱体承当。向 <lb ed="X" n="0479a05"/><lb ed="R113" n="0329b01"/>他道淳矣。白雲居养子之缘。婆心太切。只恐他见 <lb ed="X" n="0479a06"/><lb ed="R113" n="0329b02"/>道未稳。故以雷轰电掣之機。振地威雄之势而叱 <lb ed="X" n="0479a07"/><lb ed="R113" n="0329b03"/>之。可谓把关须用精严吏。不验分明不放行。正如 <lb ed="X" n="0479a08"/><lb ed="R113" n="0329b04"/>疾风知劲草。烈火辨真金。公<anchor xml:id="nkr_note_add_0479a0801" n="0479a0801"/><anchor xml:id="beg0479a0801" n="0479a0801"/>已<anchor xml:id="end0479a0801"/>是鼻孔撩天。脚跟 <lb ed="X" n="0479a09"/><lb ed="R113" n="0329b05"/>点地的人。纵是八面风吹他不动。得处稳密。何妨 <lb ed="X" n="0479a10"/><lb ed="R113" n="0329b06"/>八面风吹。见地唯深。岂惧四山来合。遂拱而立。谓 <lb ed="X" n="0479a11"/><lb ed="R113" n="0329b07"/>得处自然忘计挍。拈来全不费工夫。白雲到此。雪 <lb ed="X" n="0479a12"/><lb ed="R113" n="0329b08"/>後始知松柏操。事难方显丈夫儿。车不横推。理无 <lb ed="X" n="0479a13"/><lb ed="R113" n="0329b09"/>曲断。满口许他道。淳乎淳乎。南泉大沩无异此也。 <lb ed="X" n="0479a14"/><lb ed="R113" n="0329b10"/>仍赠一偈。前二句颂他见地明白。谓饥餐嫩草遥 <lb ed="X" n="0479a15"/><lb ed="R113" n="0329b11"/>山去。渴饮寒泉绕<g ref="#CB00589">涧</g>迴。後二句。颂他放旷今时。谓 <lb ed="X" n="0479a16"/><lb ed="R113" n="0329b12"/>放旷不耕空劫地。暮天何用牧歌摧。又曰。上大人 <lb ed="X" n="0479a17"/><lb ed="R113" n="0329b13"/>者。一是归美之辞。二是出身活句。可谓大冶精金。 <lb ed="X" n="0479a18"/><lb ed="R113" n="0329b14"/>还他作者。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479a19"/><lb ed="R113" n="0329b15"/><entry><form>白雲端</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479a1904" cb:place="inline">舒州。白雲守端禅师。衡阳葛氏子。嗣杨 <lb ed="X" n="0479a20"/><lb ed="R113" n="0329b16"/>岐方会禅师。南嶽下十二世。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479a21"/><lb ed="R113" n="0329b17"/><entry><form>南泉</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479a2103" cb:place="inline">池州南泉普愿禅师。郑州新郑王氏子。嗣 <lb ed="X" n="0479a22"/><lb ed="R113" n="0329b18"/><name role="" type="person">马祖</name>道一禅师。一日上堂示众云。王老师牧一头 <lb ed="X" n="0479a23"/><lb ed="R113" n="0330a01"/>水牯牛。拟向溪东牧。不免犯官家苗稼。拟向溪西 <lb ed="X" n="0479a24"/><lb ed="R113" n="0330a02"/>牧。亦不免犯官家苗稼。不如随分纳些些。总不见 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0479b" n="0479b"/> <lb ed="X" n="0479b01"/><lb ed="R113" n="0330a03"/>得也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479b02"/><lb ed="R113" n="0330a04"/><entry><form>大沩</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479b0203" cb:place="inline">潭州沩山灵祐禅师。福州长溪赵氏子。嗣 <lb ed="X" n="0479b03"/><lb ed="R113" n="0330a05"/><name role="" type="person">百丈怀海</name>禅师。一日上堂曰。老僧百年後。向山下 <lb ed="X" n="0479b04"/><lb ed="R113" n="0330a06"/>檀越家作一水牯牛。右脇书五字。沩山僧某甲。当 <lb ed="X" n="0479b05"/><lb ed="R113" n="0330a07"/>时唤作沩山僧。却是水牯牛。唤作水牯牛。却是沩 <lb ed="X" n="0479b06"/><lb ed="R113" n="0330a08"/>山僧。毕竟唤作甚么即得。仰山出众。礼拜而退。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0479b07"/><lb ed="R113" n="0330a09"/><p xml:id="pX64p0479b0701">白雲谓功辅曰。昔翠巖真点胸。耽味禅观。以口舌辩 <lb ed="X" n="0479b08"/><lb ed="R113" n="0330a10"/>利。诃骂诸方。未有可其意者。而大法实不明了。一日 <lb ed="X" n="0479b09"/><lb ed="R113" n="0330a11"/>金銮善侍者见而笑曰。师兄参禅虽多。而不妙悟。可 <lb ed="X" n="0479b10"/><lb ed="R113" n="0330a12"/>谓痴禅矣<note place="inline">白雲夜话</note>。</p> <lb ed="X" n="0479b11"/><lb ed="R113" n="0330a13"/><cb:div type="note"><entry><form>翠巖真</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479b1104" cb:place="inline">洪州。翠巖可真禅师。福州人。得法于石 <lb ed="X" n="0479b12"/><lb ed="R113" n="0330a14"/>霜楚圆禅师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479b13"/><lb ed="R113" n="0330a15"/><entry><form>点胸</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479b1303" cb:place="inline">因他装点胸襟。欲高过于人。故点胸之混 <lb ed="X" n="0479b14"/><lb ed="R113" n="0330a16"/>名。播<anchor xml:id="nkr_note_add_0479b1401" n="0479b1401"/><anchor xml:id="beg0479b1401" n="0479b1401"/>扬<anchor xml:id="end0479b1401"/>于丛林。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479b15"/><lb ed="R113" n="0330a17"/><entry><form>禅观</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479b1503" cb:place="inline">秉一心而为禅。照万法而为观。又禅止散 <lb ed="X" n="0479b16"/><lb ed="R113" n="0330a18"/>乱。观照心昏。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479b17"/><lb ed="R113" n="0330b01"/><entry><form>金銮善</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479b1704" cb:place="inline">慈明之高弟也。道悟真杨岐方会皆推 <lb ed="X" n="0479b18"/><lb ed="R113" n="0330b02"/>伏之。未详法嗣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479b19"/><lb ed="R113" n="0330b03"/><entry><form>痴禅</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479b1903" cb:place="inline">耽味禅而未发慧曰痴禅。如守株待兔等。 <lb ed="X" n="0479b20"/><lb ed="R113" n="0330b04"/>翠巖真尝谓亲见慈明。天下无可其意者。一日与 <lb ed="X" n="0479b21"/><lb ed="R113" n="0330b05"/>金銮善论道遊山次。善拈一片瓦置于石上曰。向 <lb ed="X" n="0479b22"/><lb ed="R113" n="0330b06"/>这裡下得一转语。许你亲见慈明。真拟之。善叱之 <lb ed="X" n="0479b23"/><lb ed="R113" n="0330b07"/>曰。伫思停機。情关未透。何曾梦见先师在。师兄参 <lb ed="X" n="0479b24"/><lb ed="R113" n="0330b08"/>禅虽多。而不妙悟。可谓痴禅矣。</p></cb:def></entry></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0479c" n="0479c"/> <lb ed="X" n="0479c01"/><lb ed="R113" n="0330b09"/><p xml:id="pX64p0479c0101">白雲曰。道之隆替岂常耶。在人弘之耳。故曰。操则存。 <lb ed="X" n="0479c02"/><lb ed="R113" n="0330b10"/>捨则亡。然非道去人。而人去道也。古之人。处山林。隐 <lb ed="X" n="0479c03"/><lb ed="R113" n="0330b11"/>朝市。不牵于名利。不惑于声色。遂能淸振一时。美流 <lb ed="X" n="0479c04"/><lb ed="R113" n="0330b12"/>万世。岂古之可为。今之不可为也。由教之未至。行之 <lb ed="X" n="0479c05"/><lb ed="R113" n="0330b13"/>不力耳。或谓古人淳朴故可教。今人浮薄故不可教。 <lb ed="X" n="0479c06"/><lb ed="R113" n="0330b14"/>斯实鼓惑之言。诚不足稽也<note place="inline">答功辅书</note>。</p> <lb ed="X" n="0479c07"/><lb ed="R113" n="0330b15"/><cb:div type="note"><entry><form>朝市</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479c0703" cb:place="inline"><g ref="#CB04622">廛</g>阓之所也。<name role="" type="person">白乐天</name>云。大隐居朝市。小隐 <lb ed="X" n="0479c08"/><lb ed="R113" n="0330b16"/>住丘樊。丘樊甚冷落。朝市太嚣喧。不如作中隐。隐 <lb ed="X" n="0479c09"/><lb ed="R113" n="0330b17"/>作留司官。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479c10"/><lb ed="R113" n="0330b18"/><entry><form>鼓惑</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479c1003" cb:place="inline">鼓动人心。惑乱人意。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479c11"/><lb ed="R113" n="0331a01"/><entry><form>稽</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479c1102" cb:place="inline">考证之谓。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0479c12"/><lb ed="R113" n="0331a02"/><p xml:id="pX64p0479c1201">白雲谓无为子曰。可言不可行。不若勿言。可行不可 <lb ed="X" n="0479c13"/><lb ed="R113" n="0331a03"/>言。不若勿行。发言必虑其所终。立行必稽其所蔽。于 <lb ed="X" n="0479c14"/><lb ed="R113" n="0331a04"/>是先哲谨于言。择于行。发言非苟显其理。将启学者 <lb ed="X" n="0479c15"/><lb ed="R113" n="0331a05"/>之未悟。立行非独善其身。将训学者之未成。所以发 <lb ed="X" n="0479c16"/><lb ed="R113" n="0331a06"/>言有类。立行有礼。遂能言不集祸。行不招辱。言则为 <lb ed="X" n="0479c17"/><lb ed="R113" n="0331a07"/>经。行则为法。故曰言行乃君子之枢機。治身之大本。 <lb ed="X" n="0479c18"/><lb ed="R113" n="0331a08"/>动天地。感鬼神。得不敬乎<note place="inline">白雲廣录</note>。</p> <lb ed="X" n="0479c19"/><lb ed="R113" n="0331a09"/><cb:div type="note"><entry><form>无为子</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479c1904" cb:place="inline">姓杨。名杰。字次公。号无为居士。任至礼 <lb ed="X" n="0479c20"/><lb ed="R113" n="0331a10"/>部。无为州人。得法于天衣怀禅师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479c21"/><lb ed="R113" n="0331a11"/><entry><form>可言</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479c2103" cb:place="inline">马氏曰。夫可言不可行。君子不言也。则言 <lb ed="X" n="0479c22"/><lb ed="R113" n="0331a12"/>顾行。而言不违行矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0479c23"/><lb ed="R113" n="0331a13"/><entry><form>可行</form><cb:def><p xml:id="pX64p0479c2303" cb:place="inline">可行不可言。君子弗行也。则行顾言。而行 <lb ed="X" n="0479c24"/><lb ed="R113" n="0331a14"/>不违言矣。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0480a" n="0480a"/> <lb ed="X" n="0480a01"/><lb ed="R113" n="0331a15"/><entry><form>类</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480a0102" cb:place="inline">比也。法也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480a02"/><lb ed="R113" n="0331a16"/><entry><form>枢機</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480a0203" cb:place="inline">门转处曰枢。機者。弩牙也。易系辞曰。君子 <lb ed="X" n="0480a03"/><lb ed="R113" n="0331a17"/>居其室。出其言善。则千里之外应之。况其迩者乎。 <lb ed="X" n="0480a04"/><lb ed="R113" n="0331a18"/>言行君子之枢機。枢機之发。荣辱之主也。所以动 <lb ed="X" n="0480a05"/><lb ed="R113" n="0331b01"/>天地。感鬼神。可不愼乎。昔成汤有七年之旱。太史 <lb ed="X" n="0480a06"/><lb ed="R113" n="0331b02"/>占之曰。当以人祷之。汤曰。吾所为请雨者民也。若 <lb ed="X" n="0480a07"/><lb ed="R113" n="0331b03"/>以人祷。返害其民。吾当自祷。遂斋戒剪发断爪。素 <lb ed="X" n="0480a08"/><lb ed="R113" n="0331b04"/>车白马。身穿白苎。以身为牺。祷于桑林之野。祝曰。 <lb ed="X" n="0480a09"/><lb ed="R113" n="0331b05"/>无以余一人不敏。伤民之命。遂以六事自责曰。政 <lb ed="X" n="0480a10"/><lb ed="R113" n="0331b06"/>不节欤。民失职欤。女谒盛欤。宫室崇欤。苞苴行欤。 <lb ed="X" n="0480a11"/><lb ed="R113" n="0331b07"/>谗夫昌欤。言讫。忽大雨数千里。汤有此德。故言行 <lb ed="X" n="0480a12"/><lb ed="R113" n="0331b08"/>遂能动天地也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0480a13"/><lb ed="R113" n="0331b09"/><p xml:id="pX64p0480a1301">白雲谓演祖曰。禅者智能。多见于<anchor xml:id="nkr_note_add_0480a1301" n="0480a1301"/><anchor xml:id="beg0480a1301" n="0480a1301"/>已<anchor xml:id="end0480a1301"/>然。不能见于未 <lb ed="X" n="0480a14"/><lb ed="R113" n="0331b10"/>然。止观定慧。防于未然之前。作止任灭。觉于<anchor xml:id="nkr_note_add_0480a1401" n="0480a1401"/><anchor xml:id="beg0480a1401" n="0480a1401"/>已<anchor xml:id="end0480a1401"/>然之 <lb ed="X" n="0480a15"/><lb ed="R113" n="0331b11"/>後。故作止任灭。所用易见。止观定慧。所为难知。唯古 <lb ed="X" n="0480a16"/><lb ed="R113" n="0331b12"/>人志在于道。绝念于未萌。虽有止观定慧。作止任灭。 <lb ed="X" n="0480a17"/><lb ed="R113" n="0331b13"/>皆为本末之论也。所以云。若有毫端许言于本末者。 <lb ed="X" n="0480a18"/><lb ed="R113" n="0331b14"/>皆为自欺。此古人见彻处而不自欺也<note place="inline">实录</note>。</p> <lb ed="X" n="0480a19"/><lb ed="R113" n="0331b15"/><cb:div type="note"><entry><form>止观定慧</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480a1905" cb:place="inline">三观之总名也。停息诸念曰止。如理 <lb ed="X" n="0480a20"/><lb ed="R113" n="0331b16"/>思惟曰观。内心不动曰定。随缘照了曰慧。梵语奢 <lb ed="X" n="0480a21"/><lb ed="R113" n="0331b17"/>摩他。此云止。止久曰定。梵语三摩钵提。此云观。观 <lb ed="X" n="0480a22"/><lb ed="R113" n="0331b18"/>久曰慧。梵语禅那。此云等该。等该前二。即定慧之 <lb ed="X" n="0480a23"/><lb ed="R113" n="0332a01"/>通称。通遮通照。故曰等该。在因曰止观。在果曰定 <lb ed="X" n="0480a24"/><lb ed="R113" n="0332a02"/>慧。若约三学互论。即一心不动。人境双忘曰戒。觉 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0480b" n="0480b"/> <lb ed="X" n="0480b01"/><lb ed="R113" n="0332a03"/>心圆明。内外湛然曰定。随缘应物。妙用无穷曰慧。 <lb ed="X" n="0480b02"/><lb ed="R113" n="0332a04"/>名虽有三。其揆一也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480b03"/><lb ed="R113" n="0332a05"/><entry><form>作止任灭</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480b0305" cb:place="inline">作者。即心造心作之谓也。若有人言。 <lb ed="X" n="0480b04"/><lb ed="R113" n="0332a06"/>我于本心作种种行。欲求真理。即名为病。止者。止 <lb ed="X" n="0480b05"/><lb ed="R113" n="0332a07"/>妄即真之谓也。若有人言。我今永息诸念。寂然平 <lb ed="X" n="0480b06"/><lb ed="R113" n="0332a08"/>等。欲求真理。即名为病。任者。随缘任情之谓也。若 <lb ed="X" n="0480b07"/><lb ed="R113" n="0332a09"/>有人言。我等今者。不断生死。不求涅槃。任彼一切。 <lb ed="X" n="0480b08"/><lb ed="R113" n="0332a10"/>欲求真理。是名为病。灭者。寂灭之谓也。若有人言。 <lb ed="X" n="0480b09"/><lb ed="R113" n="0332a11"/>我今求永灭一切烦恼身心。根尘虚妄境界。欲求 <lb ed="X" n="0480b10"/><lb ed="R113" n="0332a12"/>真理。是名为病。止观定慧为本。作止任灭为末。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480b11"/><lb ed="R113" n="0332a13"/><entry><form>自欺</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480b1103" cb:place="inline">欺昧也。大学曰。所谓诚其意者。毋自欺也。 <lb ed="X" n="0480b12"/><lb ed="R113" n="0332a14"/>知为善以去恶。而心之所发由未诚。是为自欺也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0480b13"/><lb ed="R113" n="0332a15"/><p xml:id="pX64p0480b1301">白雲曰。多见衲子未尝经及远大之计。予恐丛林自 <lb ed="X" n="0480b14"/><lb ed="R113" n="0332a16"/>此衰薄矣。杨岐先师每言。上下偷安。最为法门大患。 <lb ed="X" n="0480b15"/><lb ed="R113" n="0332a17"/>予昔隐居归宗书堂。披阅经史。不啻数百过目。其简 <lb ed="X" n="0480b16"/><lb ed="R113" n="0332a18"/>编弊故极矣。然每开卷。必有新获之意。予以是思之。 <lb ed="X" n="0480b17"/><lb ed="R113" n="0332b01"/>学不负人如此<note place="inline">白雲实录</note>。</p> <lb ed="X" n="0480b18"/><lb ed="R113" n="0332b02"/><cb:div type="note"><entry><form>上下偷安</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480b1805" cb:place="inline">去圣时遥。邪佞之辈。寄身于我教中。 <lb ed="X" n="0480b19"/><lb ed="R113" n="0332b03"/>在上者不教其下。其下者不奉其上。各取一身之 <lb ed="X" n="0480b20"/><lb ed="R113" n="0332b04"/>安也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480b21"/><lb ed="R113" n="0332b05"/><entry><form>归宗</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480b2103" cb:place="inline">寺名。在庐山之南。昔年羲之隐居之处。洗 <lb ed="X" n="0480b22"/><lb ed="R113" n="0332b06"/>砚池。今犹在也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0480b23"/><lb ed="R113" n="0332b07"/><p xml:id="pX64p0480b2301">白雲初住九江承天。次迁圆通。年齿甚少。时晦堂在 <lb ed="X" n="0480b24"/><lb ed="R113" n="0332b08"/>宝峰。谓月公晦曰。新圆通洞彻见元。不忝杨岐之嗣。 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0480c" n="0480c"/> <lb ed="X" n="0480c01"/><lb ed="R113" n="0332b09"/>惜乎发用太早。非丛林福。公晦因问其故。晦堂曰。功 <lb ed="X" n="0480c02"/><lb ed="R113" n="0332b10"/>名美器。造物惜之。不与人全。人固欲之。天必夺之。逮 <lb ed="X" n="0480c03"/><lb ed="R113" n="0332b11"/>白雲终于舒之海会。方五十六岁。识者谓晦堂知幾 <lb ed="X" n="0480c04"/><lb ed="R113" n="0332b12"/>知微。真哲人矣<note place="inline">湛堂记闻</note>。</p> <lb ed="X" n="0480c05"/><lb ed="R113" n="0332b13"/><cb:div type="note"><entry><form>晦堂</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480c0503" cb:place="inline">隆兴府<name role="" type="person">黄龙山</name>。祖心晦堂宝觉禅师。南雄 <lb ed="X" n="0480c06"/><lb ed="R113" n="0332b14"/>邬氏子。嗣黄龙。南嶽下十二世也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480c07"/><lb ed="R113" n="0332b15"/><entry><form>宝峰</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480c0703" cb:place="inline">寺名。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480c08"/><lb ed="R113" n="0332b16"/><entry><form>月公晦</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480c0804" cb:place="inline">讳晓月。字公晦。得法于琅琊觉禅师。于 <lb ed="X" n="0480c09"/><lb ed="R113" n="0332b17"/>宋熙寧间。住洪州泐潭宝峰精舍。作楞严标旨。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480c10"/><lb ed="R113" n="0332b18"/><entry><form>洞彻</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480c1003" cb:place="inline">洞明玄理。彻底无依。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>忝</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480c1012" cb:place="inline">辱也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480c11"/><lb ed="R113" n="0333a01"/><entry><form>功名美器</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480c1105" cb:place="inline">有功名。无美器。有美器。无功名。盖天 <lb ed="X" n="0480c12"/><lb ed="R113" n="0333a02"/>命也。不与人全。昔种放隐终南。闻希夷之风。往见 <lb ed="X" n="0480c13"/><lb ed="R113" n="0333a03"/>之。希夷曰。当有显宦。但名者古今美器。造物所忌。 <lb ed="X" n="0480c14"/><lb ed="R113" n="0333a04"/>子名将有败之。後果如言也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480c15"/><lb ed="R113" n="0333a05"/><entry><form>终</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480c1502" cb:place="inline">君子曰终。小人曰死。谓君子有益于时。死闻 <lb ed="X" n="0480c16"/><lb ed="R113" n="0333a06"/>于後。平生以保身为事。故没可言终也。死者澌尽 <lb ed="X" n="0480c17"/><lb ed="R113" n="0333a07"/>泯没。滥朽无节。故小人则言死也。文见论语大全。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0480c18"/><lb ed="R113" n="0333a08"/><entry><form>幾微</form><cb:def><p xml:id="pX64p0480c1803" cb:place="inline">易系辞曰。知幾其神乎。君子上交不<anchor xml:id="nkr_note_add_0480c1801" n="0480c1801"/><anchor xml:id="beg0480c1801" n="0480c1801"/>谄<anchor xml:id="end0480c1801"/>。下 <lb ed="X" n="0480c19"/><lb ed="R113" n="0333a09"/>交不渎。其知幾乎。幾者动之微。吉凶之先见者也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0480c20"/><lb ed="R113" n="0333a10"/><p xml:id="pX64p0480c2001">晦堂心和尙。参月公晦于宝峰。公晦洞明楞严深旨。 <lb ed="X" n="0480c21"/><lb ed="R113" n="0333a11"/>海上独步。晦堂每闻一句一字。如获至宝。喜不自勝。 <lb ed="X" n="0480c22"/><lb ed="R113" n="0333a12"/>衲子中间有窃议者。晦堂闻之曰。扣彼所长。砺我所 <lb ed="X" n="0480c23"/><lb ed="R113" n="0333a13"/>短。吾何慊焉。英邵武曰。晦堂师兄。道学为禅衲所宗。 <lb ed="X" n="0480c24"/><lb ed="R113" n="0333a14"/>犹以尊德自勝为强。以未见未闻为愧。使丛林自廣 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0481a" n="0481a"/> <lb ed="X" n="0481a01"/><lb ed="R113" n="0333a15"/>而狭于人者。有所矜式。岂小補哉<note place="inline">灵源拾遗</note>。</p> <lb ed="X" n="0481a02"/><lb ed="R113" n="0333a16"/><cb:div type="note"><entry><form>独步</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481a0203" cb:place="inline">袁淑谓谢莊曰。江东无我。卿当独步。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481a03"/><lb ed="R113" n="0333a17"/><entry><form>扣砺</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481a0303" cb:place="inline">上取也。下磨砺也。谓取他有馀。補我不足。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481a04"/><lb ed="R113" n="0333a18"/><entry><form>慊</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481a0402" cb:place="inline">曾子曰。晋楚之富不及也。彼以其富。我以吾 <lb ed="X" n="0481a05"/><lb ed="R113" n="0333b01"/>仁。彼以其爵。我以吾義。吾何慊乎哉。嫌恨也。少也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481a06"/><lb ed="R113" n="0333b02"/><entry><form>强</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481a0602" cb:place="inline">勝也。乐也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481a07"/><lb ed="R113" n="0333b03"/><entry><form>自廣而狭</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481a0705" cb:place="inline">自廣而狭小于人。出书经。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481a08"/><lb ed="R113" n="0333b04"/><entry><form>矜式</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481a0803" cb:place="inline">规法也。令人依而行之。使诸大夫国人。皆 <lb ed="X" n="0481a09"/><lb ed="R113" n="0333b05"/>有所矜式。出孟子。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0481a10"/><lb ed="R113" n="0333b06"/><p xml:id="pX64p0481a1001">晦堂曰。住持之要。当取其远大者。略其近小者。事固 <lb ed="X" n="0481a11"/><lb ed="R113" n="0333b07"/>未决。宜咨询于老成之人。尙疑矣。更扣问于识者。纵 <lb ed="X" n="0481a12"/><lb ed="R113" n="0333b08"/>有未尽。亦不致甚矣。其或主者好逞私心。专自取与。 <lb ed="X" n="0481a13"/><lb ed="R113" n="0333b09"/>一旦遭小人所谋。罪将谁归。故曰谋在多。断在独。谋 <lb ed="X" n="0481a14"/><lb ed="R113" n="0333b10"/>之在多。可以观利害之极致。断之在我。可以定丛林 <lb ed="X" n="0481a15"/><lb ed="R113" n="0333b11"/>之是非<note place="inline">与草堂书</note>。</p> <lb ed="X" n="0481a16"/><lb ed="R113" n="0333b12"/><p xml:id="pX64p0481a1601">晦堂不赴沩山请。延平陈莹中。移书勉之曰。古人住 <lb ed="X" n="0481a17"/><lb ed="R113" n="0333b13"/>持无职事。选有德者居之。当是任者。必将以斯道觉 <lb ed="X" n="0481a18"/><lb ed="R113" n="0333b14"/>斯民。终不以势位声利为之变。今学者大道未明。各 <lb ed="X" n="0481a19"/><lb ed="R113" n="0333b15"/>趋异学。流入名相。遂为声色所动。贤不肖杂糅不可 <lb ed="X" n="0481a20"/><lb ed="R113" n="0333b16"/>别白。正宜老成者。恻隐存心之时。以道自任。障回百 <lb ed="X" n="0481a21"/><lb ed="R113" n="0333b17"/>川。固无难矣。若夫退求静谧。务在安逸。此独善其身 <lb ed="X" n="0481a22"/><lb ed="R113" n="0333b18"/>者所好。非丛林所以望公者<note place="inline">出灵源拾遗</note>。</p> <lb ed="X" n="0481a23"/><lb ed="R113" n="0334a01"/><cb:div type="note"><entry><form>陈莹中</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481a2304" cb:place="inline">延平县。陈了翁。名埙。字莹中。号花严居 <lb ed="X" n="0481a24"/><lb ed="R113" n="0334a02"/>士。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0481b" n="0481b"/> <lb ed="X" n="0481b01"/><lb ed="R113" n="0334a03"/><entry><form>糅</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b0102" cb:place="inline">米不纯色。谓碎米而杂其好饭。言君子小人。 <lb ed="X" n="0481b02"/><lb ed="R113" n="0334a04"/>相混而不可辩。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b03"/><lb ed="R113" n="0334a05"/><entry><form>恻隐</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b0303" cb:place="inline">孟子曰。恻隐之心。仁之端也。恻者伤之切。 <lb ed="X" n="0481b04"/><lb ed="R113" n="0334a06"/>隐者痛之深。即慈悲不忍之心也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b05"/><lb ed="R113" n="0334a07"/><entry><form>障百川</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b0504" cb:place="inline">迴众流而入海也。<name role="" type="person">韩文公</name>进学解曰。障 <lb ed="X" n="0481b06"/><lb ed="R113" n="0334a08"/>百川而东之。迴狂澜而既倒。谓入廛垂手。接物利 <lb ed="X" n="0481b07"/><lb ed="R113" n="0334a09"/>生也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b08"/><lb ed="R113" n="0334a10"/><entry><form>谧</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b0802" cb:place="inline">静也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0481b09"/><lb ed="R113" n="0334a11"/><p xml:id="pX64p0481b0901">晦堂一日见黄龙有不豫之色。因逆问之。黄龙曰。监 <lb ed="X" n="0481b10"/><lb ed="R113" n="0334a12"/>收未得人。晦堂遂荐感副寺。黄龙曰。感尙暴。恐为小 <lb ed="X" n="0481b11"/><lb ed="R113" n="0334a13"/>人所谋。晦堂曰。化侍者稍廉谨。黄龙谓。化虽廉谨。不 <lb ed="X" n="0481b12"/><lb ed="R113" n="0334a14"/>若秀莊主有量而忠。灵源尝问晦堂。黄龙用一监收。 <lb ed="X" n="0481b13"/><lb ed="R113" n="0334a15"/>何过虑如此。晦堂曰。有国有家者。未尝不本此。岂特 <lb ed="X" n="0481b14"/><lb ed="R113" n="0334a16"/>黄龙为然。先圣亦曾戒之<note place="inline">大沩秀。双岭化。感铁面三人也。通庵壁记</note>。</p> <lb ed="X" n="0481b15"/><lb ed="R113" n="0334a17"/><cb:div type="note"><entry><form>感副寺</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b1504" cb:place="inline">南嶽福巖慈感禅师。潼州杜氏子。嗣。黄 <lb ed="X" n="0481b16"/><lb ed="R113" n="0334a18"/>龙南禅师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b17"/><lb ed="R113" n="0334b01"/><entry><form>化侍者</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b1704" cb:place="inline">隆兴府双岭佖化禅师。得法于黄龙惠 <lb ed="X" n="0481b18"/><lb ed="R113" n="0334b02"/>南禅师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b19"/><lb ed="R113" n="0334b03"/><entry><form>廉</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b1902" cb:place="inline">正直无私曰廉。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b20"/><lb ed="R113" n="0334b04"/><entry><form>秀莊主</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b2004" cb:place="inline">潭州大沩怀秀禅师。信州应氏子。嗣黄 <lb ed="X" n="0481b21"/><lb ed="R113" n="0334b05"/>龙禅师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b22"/><lb ed="R113" n="0334b06"/><entry><form>量</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b2202" cb:place="inline">有量则容纳众流也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b23"/><lb ed="R113" n="0334b07"/><entry><form>忠</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b2302" cb:place="inline">有忠则尽情奉上也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481b24"/><lb ed="R113" n="0334b08"/><entry><form>灵源</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481b2403" cb:place="inline">隆兴府黄龙灵源唯淸禅师。本州陈氏子。 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0481c" n="0481c"/> <lb ed="X" n="0481c01"/><lb ed="R113" n="0334b09"/>嗣黄龙祖心。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0481c02"/><lb ed="R113" n="0334b10"/><p xml:id="pX64p0481c0201">晦堂谓朱给事世英曰。余初入道。自恃甚易。逮见黄 <lb ed="X" n="0481c03"/><lb ed="R113" n="0334b11"/>龙先师後。退思日用。与理矛盾者极多。遂力行之三 <lb ed="X" n="0481c04"/><lb ed="R113" n="0334b12"/>年。虽祁寒溽暑。确志不移。然後方得事事如理。而今 <lb ed="X" n="0481c05"/><lb ed="R113" n="0334b13"/>咳唾掉臂。也是祖师西来意<note place="inline">章江集</note>。</p> <lb ed="X" n="0481c06"/><lb ed="R113" n="0334b14"/><cb:div type="note"><entry><form>朱给事</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481c0604" cb:place="inline">名显谟。字世英。任至给事。问道于黄龙 <lb ed="X" n="0481c07"/><lb ed="R113" n="0334b15"/>南禅师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481c08"/><lb ed="R113" n="0334b16"/><entry><form>自恃</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481c0803" cb:place="inline">自负聪明之资。轻视<persName>佛</persName>祖之道。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481c09"/><lb ed="R113" n="0334b17"/><entry><form>矛盾</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481c0903" cb:place="inline">上枪也。下护身牌。昔人以二事双卖。各歎 <lb ed="X" n="0481c10"/><lb ed="R113" n="0334b18"/>其勝。智者语云。我买汝矛。还<anchor xml:id="nkr_note_add_0481c1001" n="0481c1001"/><anchor xml:id="beg0481c1001" n="0481c1001"/>刺<anchor xml:id="end0481c1001"/>汝盾。入于不入。即 <lb ed="X" n="0481c11"/><lb ed="R113" n="0335a01"/>无其辞。以况自相违也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481c12"/><lb ed="R113" n="0335a02"/><entry><form>祁</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481c1202" cb:place="inline">大也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>溽暑</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481c1206" cb:place="inline">勝热也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0481c13"/><lb ed="R113" n="0335a03"/><p xml:id="pX64p0481c1301">朱世英问晦堂曰。君子不幸小有过差。而闻见指目 <lb ed="X" n="0481c14"/><lb ed="R113" n="0335a04"/>之不暇。小人终日造恶而不以为然。其故何哉。晦堂 <lb ed="X" n="0481c15"/><lb ed="R113" n="0335a05"/>曰。君子之德。比美玉焉。有瑕生内。必见于外。故见者 <lb ed="X" n="0481c16"/><lb ed="R113" n="0335a06"/>称异。不得不指目也。若夫小人者。日用所作。无非过 <lb ed="X" n="0481c17"/><lb ed="R113" n="0335a07"/>恶。又安用言之<note place="inline">章江集</note>。</p> <lb ed="X" n="0481c18"/><lb ed="R113" n="0335a08"/><p xml:id="pX64p0481c1801">晦堂曰。圣人之道。如天地育万物。无有不备于道者。 <lb ed="X" n="0481c19"/><lb ed="R113" n="0335a09"/>众人之道。如江海淮济。山川陵谷。草木蜫虫。各尽其 <lb ed="X" n="0481c20"/><lb ed="R113" n="0335a10"/>量而<anchor xml:id="nkr_note_add_0481c2001" n="0481c2001"/><anchor xml:id="beg0481c2001" n="0481c2001"/>已<anchor xml:id="end0481c2001"/>。不知其外无有不备者。夫道岂二耶。由得之 <lb ed="X" n="0481c21"/><lb ed="R113" n="0335a11"/>浅深。成有小大耶<note place="inline">答张无尽书</note>。</p> <lb ed="X" n="0481c22"/><lb ed="R113" n="0335a12"/><cb:div type="note"><entry><form>川陵</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481c2203" cb:place="inline">众流入海曰川。大阜曰陵。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0481c23"/><lb ed="R113" n="0335a13"/><entry><form>昆</form><cb:def><p xml:id="pX64p0481c2302" cb:place="inline">诸也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0481c24"/><lb ed="R113" n="0335a14"/><p xml:id="pX64p0481c2401">晦堂曰。久废不可速成。积弊不可顿除。优游不可久 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0482a" n="0482a"/> <lb ed="X" n="0482a01"/><lb ed="R113" n="0335a15"/>恋。人情不能恰好。祸患不可苟免。夫为善知识。达此 <lb ed="X" n="0482a02"/><lb ed="R113" n="0335a16"/>五事。涉世可无闷矣<note place="inline">与祥和尙书</note>。</p> <lb ed="X" n="0482a03"/><lb ed="R113" n="0335a17"/><p xml:id="pX64p0482a0301">晦堂曰。先师进止严重。见者敬畏。衲子因事请假。多 <lb ed="X" n="0482a04"/><lb ed="R113" n="0335a18"/>峻拒弗从。唯闻省侍亲老。气色穆然见于颜面。尽礼 <lb ed="X" n="0482a05"/><lb ed="R113" n="0335b01"/>津遣。其爱人恭孝如此<note place="inline">与谢景温书</note>。</p> <lb ed="X" n="0482a06"/><lb ed="R113" n="0335b02"/><p xml:id="pX64p0482a0601">晦堂曰。黄龙先师。昔同雲峰悦和尙。夏居荆南凤林。 <lb ed="X" n="0482a07"/><lb ed="R113" n="0335b03"/>悦好辩论。一日与衲子作喧。先师阅经自若。如不闻 <lb ed="X" n="0482a08"/><lb ed="R113" n="0335b04"/>见。<anchor xml:id="nkr_note_add_0482a0801" n="0482a0801"/><anchor xml:id="beg0482a0801" n="0482a0801"/>已<anchor xml:id="end0482a0801"/>而悦诣先师案头。瞋目责之曰。尔在此习善知 <lb ed="X" n="0482a09"/><lb ed="R113" n="0335b05"/>识量度耶。先师稽首谢之。阅经如故<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0482a0901" n="0482a0901"/><anchor xml:id="beg0482a0901" n="0482a0901"/>已<anchor xml:id="end0482a0901"/>上幷见灵源拾遗</note>。</p> <lb ed="X" n="0482a10"/><lb ed="R113" n="0335b06"/><cb:div type="note"><entry><form>雲峰</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482a1003" cb:place="inline">南嶽雲峰文悦禅师。南昌徐氏子。嗣大愚 <lb ed="X" n="0482a11"/><lb ed="R113" n="0335b07"/>守芝禅师。南嶽下十一世也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0482a12"/><lb ed="R113" n="0335b08"/><p xml:id="pX64p0482a1201">黄龙南和尙曰。予昔同文悦遊湖南。见衲子担笼行 <lb ed="X" n="0482a13"/><lb ed="R113" n="0335b09"/>脚者。悦惊异蹙頞。<anchor xml:id="nkr_note_add_0482a1301" n="0482a1301"/><anchor xml:id="beg0482a1301" n="0482a1301"/>已<anchor xml:id="end0482a1301"/>而诃曰。自家闺阁中物。不肯放 <lb ed="X" n="0482a14"/><lb ed="R113" n="0335b10"/>下。返累及他人担夯。无乃太劳乎<note place="inline">林间录</note>。</p> <lb ed="X" n="0482a15"/><lb ed="R113" n="0335b11"/><cb:div type="note"><entry><form>蹙頞</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482a1503" cb:place="inline">攒眉促鼻也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482a16"/><lb ed="R113" n="0335b12"/><entry><form>闺物</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482a1603" cb:place="inline">胸襟之识情。又私溺之物。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482a17"/><lb ed="R113" n="0335b13"/><entry><form>夯</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482a1702" cb:place="inline">音享。荷负之势。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0482a18"/><lb ed="R113" n="0335b14"/><p xml:id="pX64p0482a1801">黄龙曰。住持要在得众。得众要在见情。先<persName>佛</persName>言人情 <lb ed="X" n="0482a19"/><lb ed="R113" n="0335b15"/>者。为世之福田。盖理道所由生也。故时之否泰。事之 <lb ed="X" n="0482a20"/><lb ed="R113" n="0335b16"/>损益。必因人情。情有通塞。则否泰生。事有厚薄。则损 <lb ed="X" n="0482a21"/><lb ed="R113" n="0335b17"/>益至。唯圣人能通天下之情。故易之别卦。乾下坤上 <lb ed="X" n="0482a22"/><lb ed="R113" n="0335b18"/>则曰泰。乾上坤下则曰否。其取象损上益下则曰益。 <lb ed="X" n="0482a23"/><lb ed="R113" n="0336a01"/>损下益上则曰损。夫乾为天坤为地。天在下而地在 <lb ed="X" n="0482a24"/><lb ed="R113" n="0336a02"/>上。位固乖矣。而返谓之泰者。上下交故也。主在上而 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0482b" n="0482b"/> <lb ed="X" n="0482b01"/><lb ed="R113" n="0336a03"/>宾处下。義固顺矣。而返谓之否者。上下不交故也。是 <lb ed="X" n="0482b02"/><lb ed="R113" n="0336a04"/>以天地不交。庶物不育。人情不交。万事不和。损益之 <lb ed="X" n="0482b03"/><lb ed="R113" n="0336a05"/>義。亦由是矣。夫在人上者。能约<anchor xml:id="nkr_note_add_0482b0301" n="0482b0301"/><anchor xml:id="beg0482b0301" n="0482b0301"/>己<anchor xml:id="end0482b0301"/>以裕下。下必悦而 <lb ed="X" n="0482b04"/><lb ed="R113" n="0336a06"/>奉上矣。岂不谓之益乎。在上者蔑下而肆诸己。下必 <lb ed="X" n="0482b05"/><lb ed="R113" n="0336a07"/>怨而叛上矣。岂不谓之损乎。故上下交则泰。不交则 <lb ed="X" n="0482b06"/><lb ed="R113" n="0336a08"/>否。自损者人益。自益者人损。情之得失。岂容易乎。先 <lb ed="X" n="0482b07"/><lb ed="R113" n="0336a09"/>圣尝喩人为舟。情为水。水能载舟。亦得覆舟。水顺舟 <lb ed="X" n="0482b08"/><lb ed="R113" n="0336a10"/>浮。违则没矣。故住持得人情则兴。失人情则废。全得 <lb ed="X" n="0482b09"/><lb ed="R113" n="0336a11"/>而全兴。全失而全废。故同善则福多。同恶则祸甚。善 <lb ed="X" n="0482b10"/><lb ed="R113" n="0336a12"/>恶同类。端如贯珠。兴废象行。明若观日。斯历代之元 <lb ed="X" n="0482b11"/><lb ed="R113" n="0336a13"/>龟也<note place="inline">与黄蘗勝书</note>。</p> <lb ed="X" n="0482b12"/><lb ed="R113" n="0336a14"/><cb:div type="note"><entry><form>否卦</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482b1203" cb:place="inline">否。闭塞也。大往小来。阳往居外。阴来居内。 <lb ed="X" n="0482b13"/><lb ed="R113" n="0336a15"/>阴气不上陞。阳气不下降。二气不交。万物不生。天 <lb ed="X" n="0482b14"/><lb ed="R113" n="0336a16"/>地否塞也。以人事言。君不下孚于臣。臣不上孚于 <lb ed="X" n="0482b15"/><lb ed="R113" n="0336a17"/>君。上下不交。人情否塞也。以一人言。在外者阳气 <lb ed="X" n="0482b16"/><lb ed="R113" n="0336a18"/>散而不顺。在内者阴气附而不调。阴阳不合。气血 <lb ed="X" n="0482b17"/><lb ed="R113" n="0336b01"/>不通。表裡失度也。此七月之卦。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482b18"/><lb ed="R113" n="0336b02"/><entry><form>泰卦</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482b1803" cb:place="inline">泰。通也。小往大来。小。阴也。往居于外。大。阳 <lb ed="X" n="0482b19"/><lb ed="R113" n="0336b03"/>也。来居于内。阳气下降。阴气上陞。二气相交。而万 <lb ed="X" n="0482b20"/><lb ed="R113" n="0336b04"/>物化生。天地通泰也。以人事言。大为君。小为臣。君 <lb ed="X" n="0482b21"/><lb ed="R113" n="0336b05"/>推诚以任下。臣进忠以奉上。上下之志通。朝廷通 <lb ed="X" n="0482b22"/><lb ed="R113" n="0336b06"/>泰也。阳为君子。阴为小人。君子来在于内。小人往 <lb ed="X" n="0482b23"/><lb ed="R113" n="0336b07"/>在于外。人情通泰也。此正月之卦。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482b24"/><lb ed="R113" n="0336b08"/><entry><form>损卦</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482b2403" cb:place="inline">山泽损卦。损。减损也。以人事言。在上者取 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0482c" n="0482c"/> <lb ed="X" n="0482c01"/><lb ed="R113" n="0336b09"/>民以自厚。在下者薄己以奉君。必至上下俱损矣。 <lb ed="X" n="0482c02"/><lb ed="R113" n="0336b10"/>故曰损。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482c03"/><lb ed="R113" n="0336b11"/><entry><form>益卦</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c0303" cb:place="inline">风雷益卦。益。增益也。巽为风。震为雷。雷激 <lb ed="X" n="0482c04"/><lb ed="R113" n="0336b12"/>则风怒。二物相助。所以为益。以人事言。在上者施 <lb ed="X" n="0482c05"/><lb ed="R113" n="0336b13"/>其泽以及下。在下者进其诚以奉上。是两相增益 <lb ed="X" n="0482c06"/><lb ed="R113" n="0336b14"/>也。故曰益。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482c07"/><lb ed="R113" n="0336b15"/><entry><form>庶</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c0702" cb:place="inline">众也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>叛</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c0705" cb:place="inline">返也背也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482c08"/><lb ed="R113" n="0336b16"/><entry><form>贯珠</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c0803" cb:place="inline">贯。串也。言其相续不绝也。累累如贯珠然。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482c09"/><lb ed="R113" n="0336b17"/><entry><form>观日</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c0903" cb:place="inline">谓兴废之源。诚在损益得失。故曰观日。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482c10"/><lb ed="R113" n="0336b18"/><entry><form>元龟</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c1003" cb:place="inline">寿千岁。满尺二寸。预知未来吉凶祸福也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0482c11"/><lb ed="R113" n="0337a01"/><p xml:id="pX64p0482c1101">黄龙谓荆公曰。凡操心所为之事。常要面前路径开 <lb ed="X" n="0482c12"/><lb ed="R113" n="0337a02"/>阔。使一切人行得。始是大人用心。若也险隘不通。不 <lb ed="X" n="0482c13"/><lb ed="R113" n="0337a03"/>独使他人不能行。兼自家亦无措足之地矣<note place="inline">章江集</note>。</p> <lb ed="X" n="0482c14"/><lb ed="R113" n="0337a04"/><cb:div type="note"><entry><form>荆公</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c1403" cb:place="inline">姓王。名安石。字介甫。临川人。宋神宗熙寧 <lb ed="X" n="0482c15"/><lb ed="R113" n="0337a05"/>三年拜为相。封荆国公。七年夏四月不雨。安石罢 <lb ed="X" n="0482c16"/><lb ed="R113" n="0337a06"/>相。八年二月再拜为相。九年十二月致任。问道于 <lb ed="X" n="0482c17"/><lb ed="R113" n="0337a07"/>黄龙南禅师。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0482c18"/><lb ed="R113" n="0337a08"/><p xml:id="pX64p0482c1801">黄龙曰。夫人语默擧措。自谓上不欺天。外不欺人。内 <lb ed="X" n="0482c19"/><lb ed="R113" n="0337a09"/>不欺心。诚可谓之得矣。然犹戒谨乎独居隐微之间。 <lb ed="X" n="0482c20"/><lb ed="R113" n="0337a10"/>果无纤毫所欺。斯可谓之得矣<note place="inline">答荆公书</note>。</p> <lb ed="X" n="0482c21"/><lb ed="R113" n="0337a11"/><cb:div type="note"><entry><form>擧措</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c2103" cb:place="inline">上处置动作也。下安佈施为也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0482c22"/><lb ed="R113" n="0337a12"/><entry><form>独居隐微</form><cb:def><p xml:id="pX64p0482c2205" cb:place="inline">独者人所不知。而己所独知之地也。 <lb ed="X" n="0482c23"/><lb ed="R113" n="0337a13"/>隐者暗处也。微者细事也。言幽暗之中。微细之事。 <lb ed="X" n="0482c24"/><lb ed="R113" n="0337a14"/>迹虽未形。而幾则<anchor xml:id="nkr_note_add_0482c2401" n="0482c2401"/><anchor xml:id="beg0482c2401" n="0482c2401"/>已<anchor xml:id="end0482c2401"/>动。人虽不知。而己独知之。至 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0483a" n="0483a"/> <lb ed="X" n="0483a01"/><lb ed="R113" n="0337a15"/>此尤加戒谨也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0483a02"/><lb ed="R113" n="0337a16"/><p xml:id="pX64p0483a0201">黄龙曰。夫长老之职。乃道德之器。先圣建丛林。陈纪 <lb ed="X" n="0483a03"/><lb ed="R113" n="0337a17"/>纲。立名位。选择有道德衲子。命之曰长老者。将行其 <lb ed="X" n="0483a04"/><lb ed="R113" n="0337a18"/>道德。非苟窃是名也。慈明先师尝曰。与其守道老死 <lb ed="X" n="0483a05"/><lb ed="R113" n="0337b01"/>丘壑。不若行道领众于丛林。岂非善守长老之职者。 <lb ed="X" n="0483a06"/><lb ed="R113" n="0337b02"/>则<persName>佛</persName>祖之道德存欤<note place="inline">与翠巖真书</note>。</p> <lb ed="X" n="0483a07"/><lb ed="R113" n="0337b03"/><p xml:id="pX64p0483a0701">黄龙谓隐士潘延之曰。圣贤之学。非造次可成。须在 <lb ed="X" n="0483a08"/><lb ed="R113" n="0337b04"/>积纍。积纍之要。唯专与勤。摒绝嗜好。行之勿倦。然後 <lb ed="X" n="0483a09"/><lb ed="R113" n="0337b05"/>扩而充之。可尽天下之妙<note place="inline">龙山廣录</note>。</p> <lb ed="X" n="0483a10"/><lb ed="R113" n="0337b06"/><cb:div type="note"><entry><form>隐士</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483a1003" cb:place="inline">不贵为官。以道自乐。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0483a11"/><lb ed="R113" n="0337b07"/><entry><form>潘延之</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483a1104" cb:place="inline">名兴。字延之。号淸逸居士。问道于黄龙 <lb ed="X" n="0483a12"/><lb ed="R113" n="0337b08"/>南禅师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0483a13"/><lb ed="R113" n="0337b09"/><entry><form>造次</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483a1303" cb:place="inline">急據苟且之时。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0483a14"/><lb ed="R113" n="0337b10"/><entry><form>扩</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483a1402" cb:place="inline">推廣之義。又引张也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0483a15"/><lb ed="R113" n="0337b11"/><entry><form>充</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483a1502" cb:place="inline">满也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0483a16"/><lb ed="R113" n="0337b12"/><p xml:id="pX64p0483a1601">潘延之闻黄龙法道严密。因问其要。黄龙曰。父严则 <lb ed="X" n="0483a17"/><lb ed="R113" n="0337b13"/>子敬。今日之规训。後日之模笵也。譬治诸地。隆者下 <lb ed="X" n="0483a18"/><lb ed="R113" n="0337b14"/>之。洼者平之。彼将登于千仞之山。吾亦与之俱。困而 <lb ed="X" n="0483a19"/><lb ed="R113" n="0337b15"/>极于九渊之下。吾亦与之俱。伎之穷。妄之尽。彼则自 <lb ed="X" n="0483a20"/><lb ed="R113" n="0337b16"/>休也。又曰。姁之妪之。春夏所以生育也。霜之雪之。秋 <lb ed="X" n="0483a21"/><lb ed="R113" n="0337b17"/>冬所以成熟也。吾欲无言可乎<note place="inline">林间录</note>。</p> <lb ed="X" n="0483a22"/><lb ed="R113" n="0337b18"/><cb:div type="note"><entry><form>父严</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483a2203" cb:place="inline">马援征交趾。以书戒子姪曰。莫贪嗜好。勤 <lb ed="X" n="0483a23"/><lb ed="R113" n="0338a01"/>学事业。子姪从而不敢违。故知子敬由父严也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0483a24"/><lb ed="R113" n="0338a02"/><entry><form>隆洼</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483a2403" cb:place="inline">谓天下之道。以适中为贵。过与不及俱不 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0483b" n="0483b"/> <lb ed="X" n="0483b01"/><lb ed="R113" n="0338a03"/>可也。下之平之。欲其损有馀而益不足。务合中道 <lb ed="X" n="0483b02"/><lb ed="R113" n="0338a04"/>也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0483b03"/><lb ed="R113" n="0338a05"/><entry><form>姁妪</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483b0303" cb:place="inline">上许御切。下衣遇切。阴阳相得。复育万物。 <lb ed="X" n="0483b04"/><lb ed="R113" n="0338a06"/>以气曰姁。以体曰妪。姁当作煦。出礼记。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0483b05"/><lb ed="R113" n="0338a07"/><p xml:id="pX64p0483b0501">黄龙室中有三关语。衲子少契其機者。脱有酬对。唯 <lb ed="X" n="0483b06"/><lb ed="R113" n="0338a08"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0483b0601" n="0483b0601"/><anchor xml:id="beg0483b0601" n="0483b0601"/>敛<anchor xml:id="end0483b0601"/>目危坐。殊无可否。延之益扣之。黄龙曰。<anchor xml:id="nkr_note_add_0483b0602" n="0483b0602"/><anchor xml:id="beg0483b0602" n="0483b0602"/>已<anchor xml:id="end0483b0602"/>过关者。 <lb ed="X" n="0483b07"/><lb ed="R113" n="0338a09"/>掉臂而去。从关吏问可否。此未透关者也<note place="inline">林间录</note>。</p> <lb ed="X" n="0483b08"/><lb ed="R113" n="0338a10"/><cb:div type="note"><entry><form>三关语</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483b0804" cb:place="inline">黄龙问龙庆闲云。人人有个生缘。上座 <lb ed="X" n="0483b09"/><lb ed="R113" n="0338a11"/>生缘在甚么处。闲云。早晨吃白粥。至晚又觉饥。又 <lb ed="X" n="0483b10"/><lb ed="R113" n="0338a12"/>问云。我手何如<persName>佛</persName>手。闲云。月下弄琵琶。又问云。我 <lb ed="X" n="0483b11"/><lb ed="R113" n="0338a13"/>脚何似驴脚。闲云。鹭鸶立雪非同色。三十馀年未 <lb ed="X" n="0483b12"/><lb ed="R113" n="0338a14"/>有契其機者。脱有酬对。唯<anchor xml:id="nkr_note_add_0483b1201" n="0483b1201"/><anchor xml:id="beg0483b1201" n="0483b1201"/>敛<anchor xml:id="end0483b1201"/>目危坐。由此丛林目 <lb ed="X" n="0483b13"/><lb ed="R113" n="0338a15"/>为三关语。师自颂云。生缘断处伸驴脚。驴脚伸时 <lb ed="X" n="0483b14"/><lb ed="R113" n="0338a16"/><persName>佛</persName>手开。为报五湖参禅客。三关一一透将来。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0483b15"/><lb ed="R113" n="0338a17"/><entry><form>脱有</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483b1503" cb:place="inline">或然之辞。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0483b16"/><lb ed="R113" n="0338a18"/><p xml:id="pX64p0483b1601">黄龙曰。道如山。愈升而愈高。如地。愈行而愈远。学者 <lb ed="X" n="0483b17"/><lb ed="R113" n="0338b01"/>卑浅。尽其力而止耳。唯有志于道者。乃能穷其高远。 <lb ed="X" n="0483b18"/><lb ed="R113" n="0338b02"/>其他孰与焉<note place="inline">记闻</note>。</p> <lb ed="X" n="0483b19"/><lb ed="R113" n="0338b03"/><cb:div type="note"><entry><form>孰与</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483b1903" cb:place="inline">下去声。及也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0483b20"/><lb ed="R113" n="0338b04"/><p xml:id="pX64p0483b2001">黄龙曰。古之天地日月。犹今之天地日月。古之万物 <lb ed="X" n="0483b21"/><lb ed="R113" n="0338b05"/>性情。犹今之万物性情。天地日月。固无易也。万物性 <lb ed="X" n="0483b22"/><lb ed="R113" n="0338b06"/>情。固无变也。道何为而独变乎。嗟其未至者。厌故悦 <lb ed="X" n="0483b23"/><lb ed="R113" n="0338b07"/>新。捨此取彼。犹适越者不之南而之北。诚可谓异于 <lb ed="X" n="0483b24"/><lb ed="R113" n="0338b08"/>人矣。然徒劳其心。苦其身。其志愈勤。其道愈远矣<note place="inline">遁 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0483c" n="0483c"/> <lb ed="X" n="0483c01"/><lb ed="R113" n="0338b09"/>庵壁记</note>。</p> <lb ed="X" n="0483c02"/><lb ed="R113" n="0338b10"/><cb:div type="note"><entry><form>越</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483c0202" cb:place="inline">地名在绍兴府。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>之</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483c0209" cb:place="inline">往也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0483c03"/><lb ed="R113" n="0338b11"/><p xml:id="pX64p0483c0301">黄龙谓英邵武曰。志当归一。久而勿退。他日必知妙 <lb ed="X" n="0483c04"/><lb ed="R113" n="0338b12"/>道所归。其或心存好恶。情纵邪僻。虽有志气如古人。 <lb ed="X" n="0483c05"/><lb ed="R113" n="0338b13"/>予终恐不得见其道矣<note place="inline">壁记</note>。</p> <lb ed="X" n="0483c06"/><lb ed="R113" n="0338b14"/><cb:div type="note"><entry><form>英邵武</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483c0604" cb:place="inline">隆兴府泐潭洪英禅师。邵武陈氏子。嗣 <lb ed="X" n="0483c07"/><lb ed="R113" n="0338b15"/>黄龙惠南禅师。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0483c08"/><lb ed="R113" n="0338b16"/><p xml:id="pX64p0483c0801">宝峰英和尙曰。诸方老宿。批判先觉语言。拈提公案。 <lb ed="X" n="0483c09"/><lb ed="R113" n="0338b17"/>犹如捧土培泰山。掬水沃东海。然彼岂赖此以为高 <lb ed="X" n="0483c10"/><lb ed="R113" n="0338b18"/>深耶。观其志在益之。而不自知非其当也<note place="inline">廣录</note>。</p> <lb ed="X" n="0483c11"/><lb ed="R113" n="0339a01"/><cb:div type="note"><entry><form>公案</form><cb:def><p xml:id="pX64p0483c1103" cb:place="inline">公者。乃圣贤一期之辙。天下通途之理。案 <lb ed="X" n="0483c12"/><lb ed="R113" n="0339a02"/>者。即公府之案牍也。凡有天下者。未尝无公府。有 <lb ed="X" n="0483c13"/><lb ed="R113" n="0339a03"/>公府。未尝无案牍。盖取为法。而治天下之不正。今 <lb ed="X" n="0483c14"/><lb ed="R113" n="0339a04"/><persName>佛</persName>祖機缘。目为公案者。亦犹是而<anchor xml:id="nkr_note_add_0483c1401" n="0483c1401"/><anchor xml:id="beg0483c1401" n="0483c1401"/>已<anchor xml:id="end0483c1401"/>〇愚按。批判 <lb ed="X" n="0483c15"/><lb ed="R113" n="0339a05"/>拈颂。发明古人機用。勘验学者邪正。盖有不可少 <lb ed="X" n="0483c16"/><lb ed="R113" n="0339a06"/>者。若夫脚跟未稳。道眼未明。住于此作活计。则流 <lb ed="X" n="0483c17"/><lb ed="R113" n="0339a07"/>滞情识。碍道匪浅。故宝峰此语。乃宗匠为人解粘 <lb ed="X" n="0483c18"/><lb ed="R113" n="0339a08"/>去缚。即妙喜欲入闽碎碧巖集板之意也。若缘此 <lb ed="X" n="0483c19"/><lb ed="R113" n="0339a09"/>而摒弃公案。抑止拈颂。则正眼不开。差别不明。穿 <lb ed="X" n="0483c20"/><lb ed="R113" n="0339a10"/>凿谬乱。触事面墙。何以为人天师笵耶。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0483c21"/><lb ed="R113" n="0339a11"/><p xml:id="pX64p0483c2101">英邵武每见学者。恣肆不惧因果。歎息久之曰。劳生 <lb ed="X" n="0483c22"/><lb ed="R113" n="0339a12"/>如旅泊。住则随缘。去则亡矣。彼所得能幾何。尔辈不 <lb ed="X" n="0483c23"/><lb ed="R113" n="0339a13"/>识廉耻。干犯名分。汚渎示教。乃至如是。大丈夫志在 <lb ed="X" n="0483c24"/><lb ed="R113" n="0339a14"/><g ref="#CB15210">恢</g>弘祖道。诱掖後来。不应私擅己欲。无所避忌。谋一 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0484a" n="0484a"/> <lb ed="X" n="0484a01"/><lb ed="R113" n="0339a15"/>身之祸。造万劫之殃。三涂地狱受苦者未是苦也。向 <lb ed="X" n="0484a02"/><lb ed="R113" n="0339a16"/>袈裟下失却人身。实为苦也<note place="inline">壁记</note>。</p> <lb ed="X" n="0484a03"/><lb ed="R113" n="0339a17"/><cb:div type="note"><entry><form>旅泊</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a0303" cb:place="inline">旅如客店暂住。岂能久居。泊如舟夜止歇。 <lb ed="X" n="0484a04"/><lb ed="R113" n="0339a18"/>天晓复行。言其不常住也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484a05"/><lb ed="R113" n="0339b01"/><entry><form>大丈夫</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a0504" cb:place="inline">富贵不能婬。贫贱不能移。威武不能屈。 <lb ed="X" n="0484a06"/><lb ed="R113" n="0339b02"/>此之谓大丈夫。语出孟子。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484a07"/><lb ed="R113" n="0339b03"/><entry><form>恢</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a0702" cb:place="inline">大也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484a08"/><lb ed="R113" n="0339b04"/><entry><form>诱掖</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a0803" cb:place="inline">前导曰诱。傍秋曰掖。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484a09"/><lb ed="R113" n="0339b05"/><entry><form>忌</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a0902" cb:place="inline">畏也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>媒</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a0905" cb:place="inline">招也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0484a10"/><lb ed="R113" n="0339b06"/><p xml:id="pX64p0484a1001">英邵武谓晦堂曰。凡称善知识。助<persName>佛</persName>祖扬化。使衲子 <lb ed="X" n="0484a11"/><lb ed="R113" n="0339b07"/>迴心向道移风易俗。固非浅薄者之所能为。末法比 <lb ed="X" n="0484a12"/><lb ed="R113" n="0339b08"/>丘。不修道德。少有节義。往往苞苴肮<g ref="#CB16085">髒</g>。摇尾乞怜。追 <lb ed="X" n="0484a13"/><lb ed="R113" n="0339b09"/>求声利于权势之门。一旦业盈福谢。天人厌之。玷汚 <lb ed="X" n="0484a14"/><lb ed="R113" n="0339b10"/>正宗。为师友累。得不太息。晦堂颔之。</p> <lb ed="X" n="0484a15"/><lb ed="R113" n="0339b11"/><cb:div type="note"><entry><form>比丘</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a1503" cb:place="inline">梵语比丘。此云乞士。谓上乞诸<persName>佛</persName>之智以 <lb ed="X" n="0484a16"/><lb ed="R113" n="0339b12"/>资慧命。下乞群生之食以资色身。比丘具五德。谓 <lb ed="X" n="0484a17"/><lb ed="R113" n="0339b13"/>乞士。破恶。怖魔。净命。杀贼也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484a18"/><lb ed="R113" n="0339b14"/><entry><form>苞苴</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a1803" cb:place="inline">包裹奇物。奉献<anchor xml:id="nkr_note_add_0484a1801" n="0484a1801"/><anchor xml:id="beg0484a1801" n="0484a1801"/>谄<anchor xml:id="end0484a1801"/><g ref="#CB02439">佞</g>。以求托嘱也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484a19"/><lb ed="R113" n="0339b15"/><entry><form>肮<g ref="#CB16085">髒</g></form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a1903" cb:place="inline">体盘旋貌。汉书云。曲眉肮<g ref="#CB16085">髒</g>。倚立门傍也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484a20"/><lb ed="R113" n="0339b16"/><entry><form>摇尾乞怜</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a2005" cb:place="inline">如犬见人摇尾以媚之。求怜愍而<anchor xml:id="nkr_note_add_0484a2001" n="0484a2001"/><anchor xml:id="beg0484a2001" n="0484a2001"/>已<anchor xml:id="end0484a2001"/>。 <lb ed="X" n="0484a21"/><lb ed="R113" n="0339b17"/>小人<anchor xml:id="nkr_note_add_0484a2101" n="0484a2101"/><anchor xml:id="beg0484a2101" n="0484a2101"/>谄<anchor xml:id="end0484a2101"/><g ref="#CB02439">佞</g>亦犹是。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484a22"/><lb ed="R113" n="0339b18"/><entry><form>颔</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484a2202" cb:place="inline">点头而纳。口不言而心许也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0484a23"/><lb ed="R113" n="0340a01"/><p xml:id="pX64p0484a2301">英邵武谓潘延之曰。古之学者治心。今之学者治迹。 <lb ed="X" n="0484a24"/><lb ed="R113" n="0340a02"/>然心与迹。相去霄壤矣。</p> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0484b" n="0484b"/> <lb ed="X" n="0484b01"/><lb ed="R113" n="0340a03"/><cb:div type="note"><entry><form>迹</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484b0102" cb:place="inline">有为功用曰迹。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0484b02"/><lb ed="R113" n="0340a04"/><p xml:id="pX64p0484b0201">英邵武谓真净文和尙曰。物暴长者必夭折。功速成 <lb ed="X" n="0484b03"/><lb ed="R113" n="0340a05"/>者必易壞。不推久长之计。而造卒成之功。皆非远大 <lb ed="X" n="0484b04"/><lb ed="R113" n="0340a06"/>之资。夫天地最灵。犹三载再闰。乃成其功。备其化。况 <lb ed="X" n="0484b05"/><lb ed="R113" n="0340a07"/>大道之妙。岂仓猝而能辨哉。要在积功纍德。故曰欲 <lb ed="X" n="0484b06"/><lb ed="R113" n="0340a08"/>速则不达。细行则不失。美成在久。遂有终身之谋。圣 <lb ed="X" n="0484b07"/><lb ed="R113" n="0340a09"/>人云。信以守之。敏以行之。忠以成之。事虽大而必济。 <lb ed="X" n="0484b08"/><lb ed="R113" n="0340a10"/>昔哲侍者。夜坐不睡。以圆木为枕。小睡则枕转。觉而 <lb ed="X" n="0484b09"/><lb ed="R113" n="0340a11"/>复起。安坐如故。率以为常。或谓用心太过。哲曰。我于 <lb ed="X" n="0484b10"/><lb ed="R113" n="0340a12"/>般若缘分素薄。若不刻苦励志。恐为妄习所牵。况梦 <lb ed="X" n="0484b11"/><lb ed="R113" n="0340a13"/>幻不真。安得为久长计。予昔在湘西。目击其操履如 <lb ed="X" n="0484b12"/><lb ed="R113" n="0340a14"/>此。故丛林服其名。敬其德。而称之<note place="inline">灵源拾遗</note>。</p> <lb ed="X" n="0484b13"/><lb ed="R113" n="0340a15"/><cb:div type="note"><entry><form>真净文</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484b1304" cb:place="inline">隆兴府宝峰真净克文禅师。<anchor xml:id="nkr_note_add_0484b1301" n="0484b1301"/><anchor xml:id="beg0484b1301" n="0484b1301"/>陕<anchor xml:id="end0484b1301"/>府闵鄕 <lb ed="X" n="0484b14"/><lb ed="R113" n="0340a16"/>郑氏子。嗣黄龙南禅师。南嶽下十一世。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484b15"/><lb ed="R113" n="0340a17"/><entry><form>载</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484b1502" cb:place="inline">尔雅云。夏曰岁。取岁行一次也。商曰祀。取四 <lb ed="X" n="0484b16"/><lb ed="R113" n="0340a18"/>时祭祀一终也。周曰年。取禾熟之意。唐虞曰载。取 <lb ed="X" n="0484b17"/><lb ed="R113" n="0340b01"/>物终更始之義。<anchor xml:id="nkr_note_add_0484b1701" n="0484b1701"/><anchor xml:id="beg0484b1701" n="0484b1701"/>已<anchor xml:id="end0484b1701"/>上俱年也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484b18"/><lb ed="R113" n="0340b02"/><entry><form>再闰</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484b1803" cb:place="inline">闰月定四时而成岁也。张纯曰。三年一闰。 <lb ed="X" n="0484b19"/><lb ed="R113" n="0340b03"/>天气小备。五年一闰。天气大备。盖闰月之不足。日 <lb ed="X" n="0484b20"/><lb ed="R113" n="0340b04"/>之有馀也。古者一年三百六十六日。分为十二月。 <lb ed="X" n="0484b21"/><lb ed="R113" n="0340b05"/>每月三十日。一年共三百六十日。馀剩六日。又六 <lb ed="X" n="0484b22"/><lb ed="R113" n="0340b06"/>个月小。除六日为一岁。共馀十二日。三岁共三十 <lb ed="X" n="0484b23"/><lb ed="R113" n="0340b07"/>六日。闰一月还馀六日在後。至二年馀。二十四日。 <lb ed="X" n="0484b24"/><lb ed="R113" n="0340b08"/>连前六日。共三十日。又闰一月是为三载。故易云 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0484c" n="0484c"/> <lb ed="X" n="0484c01"/><lb ed="R113" n="0340b09"/>五岁再闰。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484c02"/><lb ed="R113" n="0340b10"/><entry><form>敏</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484c0202" cb:place="inline">勤也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484c03"/><lb ed="R113" n="0340b11"/><entry><form>哲侍者</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484c0304" cb:place="inline">潭州大沩真如慕哲禅师。抚州临川闻 <lb ed="X" n="0484c04"/><lb ed="R113" n="0340b12"/>氏子。嗣翠巖真。南嶽下十一世也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484c05"/><lb ed="R113" n="0340b13"/><entry><form>觉</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484c0502" cb:place="inline">音教。睡腥曰觉。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>般若</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484c0510" cb:place="inline">此云智慧也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484c06"/><lb ed="R113" n="0340b14"/><entry><form>湘西</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484c0603" cb:place="inline">即湖廣长沙府相阴湘潭县也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0484c07"/><lb ed="R113" n="0340b15"/><p xml:id="pX64p0484c0701">真净文和尙。久参黄龙。初有不出人前之言。後受洞 <lb ed="X" n="0484c08"/><lb ed="R113" n="0340b16"/>山请。道过西山。访杳城顺和尙。顺戏之曰。诸葛昔年 <lb ed="X" n="0484c09"/><lb ed="R113" n="0340b17"/>称隐者。茅庐坚请出山来。松华若也沾春力。根在深 <lb ed="X" n="0484c10"/><lb ed="R113" n="0340b18"/>巖也著开。真净谢而退<note place="inline">顺语录</note>。</p> <lb ed="X" n="0484c11"/><lb ed="R113" n="0341a01"/><cb:div type="note"><entry><form>香城顺</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484c1104" cb:place="inline">西山香城景顺禅师。蜀州人也。嗣黄龙 <lb ed="X" n="0484c12"/><lb ed="R113" n="0341a02"/>南禅师。乃坐脱于香城。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0484c13"/><lb ed="R113" n="0341a03"/><entry><form>诸葛</form><cb:def><p xml:id="pX64p0484c1303" cb:place="inline">诸葛亮。字孔明。琅琊人。躬耕于南阳之西 <lb ed="X" n="0484c14"/><lb ed="R113" n="0341a04"/>卧龙岗。与徐庶为友。时刘玄德屯兵于新野。庶见 <lb ed="X" n="0484c15"/><lb ed="R113" n="0341a05"/>之告曰。诸葛孔明卧龙也。将军盍往见之。此人可 <lb ed="X" n="0484c16"/><lb ed="R113" n="0341a06"/>以就见。不可以屈。由是玄德遂诣亮所。凡三往而 <lb ed="X" n="0484c17"/><lb ed="R113" n="0341a07"/>从之。遂拜为军师。後为蜀汉相。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0484c18"/><lb ed="R113" n="0341a08"/><p xml:id="pX64p0484c1801">真净擧廣道者。住五峰。舆议廣疏拙无应世才。逮廣 <lb ed="X" n="0484c19"/><lb ed="R113" n="0341a09"/>住持。精以治<anchor xml:id="nkr_note_add_0484c1901" n="0484c1901"/><anchor xml:id="beg0484c1901" n="0484c1901"/>己<anchor xml:id="end0484c1901"/>。宽以临众。未幾百废具擧。衲子往来 <lb ed="X" n="0484c20"/><lb ed="R113" n="0341a10"/>竞争喧传。真净闻之曰。学者何易毁誉邪。予每见丛 <lb ed="X" n="0484c21"/><lb ed="R113" n="0341a11"/>林窃议曰。那个长老行道安众。那个长老不侵用常 <lb ed="X" n="0484c22"/><lb ed="R113" n="0341a12"/>住。与众同甘苦。夫称善知识。为一寺之主。行道安众。 <lb ed="X" n="0484c23"/><lb ed="R113" n="0341a13"/>不侵常住。与众甘苦。固当为之。又何足道。如士大夫 <lb ed="X" n="0484c24"/><lb ed="R113" n="0341a14"/>做官。为国安民。乃曰我不受赃。不扰民。且不受赃不 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0485a" n="0485a"/> <lb ed="X" n="0485a01"/><lb ed="R113" n="0341a15"/>扰民。岂分外事耶<note place="inline">山堂小参</note>。</p> <lb ed="X" n="0485a02"/><lb ed="R113" n="0341a16"/><cb:div type="note"><entry><form>廣道者</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485a0204" cb:place="inline">瑞州九峰希廣禅师。西蜀梓州人。师慈 <lb ed="X" n="0485a03"/><lb ed="R113" n="0341a17"/>仁惠物。不寻细检。故丛林号为廣无心。嗣真净克 <lb ed="X" n="0485a04"/><lb ed="R113" n="0341a18"/>文禅师。南嶽下十二世也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0485a05"/><lb ed="R113" n="0341b01"/><entry><form>舆</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485a0502" cb:place="inline">众也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0485a06"/><lb ed="R113" n="0341b02"/><entry><form>分外事</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485a0604" cb:place="inline">官受爵于国。牧民正国岂为奇特。夫为 <lb ed="X" n="0485a07"/><lb ed="R113" n="0341b03"/>善知识者。主丛林。兴教化。安众克<anchor xml:id="nkr_note_add_0485a0701" n="0485a0701"/><anchor xml:id="beg0485a0701" n="0485a0701"/>己<anchor xml:id="end0485a0701"/>。不干常住。正 <lb ed="X" n="0485a08"/><lb ed="R113" n="0341b04"/>宜如此。岂分外事耶。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0485a09"/><lb ed="R113" n="0341b05"/><p xml:id="pX64p0485a0901">真净住归宗。每岁化主纳疏。布帛雲委。真净视之颦 <lb ed="X" n="0485a10"/><lb ed="R113" n="0341b06"/>蹙。<anchor xml:id="nkr_note_add_0485a1001" n="0485a1001"/><anchor xml:id="beg0485a1001" n="0485a1001"/>已<anchor xml:id="end0485a1001"/>而歎曰。信心膏血。予惭无德。何以克当<note place="inline">李商老日涉记</note>。</p> <lb ed="X" n="0485a11"/><lb ed="R113" n="0341b07"/><cb:div type="note"><entry><form>雲委</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485a1103" cb:place="inline">积聚如雲也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0485a12"/><lb ed="R113" n="0341b08"/><p xml:id="pX64p0485a1201">真净曰。末法比丘。尟有节義。每见其高谈阔论。自谓 <lb ed="X" n="0485a13"/><lb ed="R113" n="0341b09"/>人莫能及。逮乎一饭之惠。则始异而终辅之。先毁而 <lb ed="X" n="0485a14"/><lb ed="R113" n="0341b10"/>後誉之。求其是曰是非曰非。中正而不隐者少矣<note place="inline">壁记</note>。</p> <lb ed="X" n="0485a15"/><lb ed="R113" n="0341b11"/><p xml:id="pX64p0485a1501">真净曰。比丘之法。受用不宜豐满。豐满则溢。称意之 <lb ed="X" n="0485a16"/><lb ed="R113" n="0341b12"/>事不可多谋。多谋终败。将有成之。必有壞之。予见黄 <lb ed="X" n="0485a17"/><lb ed="R113" n="0341b13"/>龙先师。应世四十年。语默动静。未尝以颜色礼貌文 <lb ed="X" n="0485a18"/><lb ed="R113" n="0341b14"/>才。牢笼当世衲子。唯确有见地。履实践真者。委曲成 <lb ed="X" n="0485a19"/><lb ed="R113" n="0341b15"/>褫之。其愼重真得古人体裁。诸方罕有伦比。故今日 <lb ed="X" n="0485a20"/><lb ed="R113" n="0341b16"/>临众。无不取法<note place="inline">日涉记</note>。</p> <lb ed="X" n="0485a21"/><lb ed="R113" n="0341b17"/><cb:div type="note"><entry><form>委曲</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485a2103" cb:place="inline">俯而就之。方便以成其德故也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0485a22"/><lb ed="R113" n="0341b18"/><entry><form>褫</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485a2202" cb:place="inline">音池。成就也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>体裁</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485a2209" cb:place="inline">格式也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0485a23"/><lb ed="R113" n="0342a01"/><p xml:id="pX64p0485a2301">真净住建康保寧。舒王斋<g ref="#CB01321">嚫</g>素缣。因问侍僧。此何物。 <lb ed="X" n="0485a24"/><lb ed="R113" n="0342a02"/>对曰。纺丝罗。真净曰。何用。侍僧曰。堪做袈裟。真净指 <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0485b" n="0485b"/> <lb ed="X" n="0485b01"/><lb ed="R113" n="0342a03"/>所衣布伽黎曰。我寻常披此。见者亦不甚嫌恶。即令 <lb ed="X" n="0485b02"/><lb ed="R113" n="0342a04"/>送库司。估卖供众。其不事服饰如此<note place="inline">日涉记</note>。</p> <lb ed="X" n="0485b03"/><lb ed="R113" n="0342a05"/><cb:div type="note"><entry><form>舒王</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485b0303" cb:place="inline">宋徽宗。进荆公为舒王也。荆公熙寧间拜 <lb ed="X" n="0485b04"/><lb ed="R113" n="0342a06"/>为相。作务新法病民。其子王滂为崇正殿大学士。 <lb ed="X" n="0485b05"/><lb ed="R113" n="0342a07"/>因父佐务新法必行。滂卒。父罢相。晏闲间如梦寐。 <lb ed="X" n="0485b06"/><lb ed="R113" n="0342a08"/>见一鬼使。领滂荷铁枷泣于公前曰。因父务新法 <lb ed="X" n="0485b07"/><lb ed="R113" n="0342a09"/>所致。公问使乞解。使曰。建寺饭僧可免。公遂于金 <lb ed="X" n="0485b08"/><lb ed="R113" n="0342a10"/>陵田地。捨宅为寺。赐额保寧。请真净主之。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0485b09"/><lb ed="R113" n="0342a11"/><entry><form>缣</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485b0902" cb:place="inline">音兼。绢也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0485b10"/><lb ed="R113" n="0342a12"/><entry><form>袈裟</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485b1003" cb:place="inline">具云迦罗沙曳。此云不正色。亦名離尘服。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0485b11"/><lb ed="R113" n="0342a13"/><entry><form>伽黎</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485b1103" cb:place="inline">名杂碎衣。以条数多故。大衣分三品。九条 <lb ed="X" n="0485b12"/><lb ed="R113" n="0342a14"/>十一条十三条名下品。十五条十七条十九条名 <lb ed="X" n="0485b13"/><lb ed="R113" n="0342a15"/>中品。二十一条二十三条二十五条名上品。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0485b14"/><lb ed="R113" n="0342a16"/><entry><form>估</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485b1402" cb:place="inline">卖也價也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>事</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485b1407" cb:place="inline">好也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0485b15"/><lb ed="R113" n="0342a17"/><p xml:id="pX64p0485b1501">真净谓舒王曰。日用是处力行之。非则固止之。不应 <lb ed="X" n="0485b16"/><lb ed="R113" n="0342a18"/>以难易移其志。苟以今日之难。掉头弗顾。安知他日 <lb ed="X" n="0485b17"/><lb ed="R113" n="0342b01"/>不难于今日乎<note place="inline">日涉记</note>。</p> <lb ed="X" n="0485b18"/><lb ed="R113" n="0342b02"/><p xml:id="pX64p0485b1801">真净闻一方有道之士化去。恻然歎息。至于泣涕。时 <lb ed="X" n="0485b19"/><lb ed="R113" n="0342b03"/>湛堂为侍者。乃曰。物生天地间。一兆形质。枯死残蠹。 <lb ed="X" n="0485b20"/><lb ed="R113" n="0342b04"/>似不可逃。何苦自伤。真净曰。法门之兴。赖有德者振 <lb ed="X" n="0485b21"/><lb ed="R113" n="0342b05"/>之。今皆亡矣。丛林衰替。用此可卜<note place="inline">日涉记</note>。</p> <lb ed="X" n="0485b22"/><lb ed="R113" n="0342b06"/><cb:div type="note"><entry><form>湛堂</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485b2203" cb:place="inline">隆兴府泐潭湛堂文准禅师。兴元府梁氏 <lb ed="X" n="0485b23"/><lb ed="R113" n="0342b07"/>子。嗣真净文禅师。南嶽下十三世也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0485b24"/><lb ed="R113" n="0342b08"/><entry><form>兆</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485b2402" cb:place="inline">形显之義。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X64.1263.0485c" n="0485c"/> <lb ed="X" n="0485c01"/><lb ed="R113" n="0342b09"/><entry><form>枯死</form><cb:def><p xml:id="pX64p0485c0103" cb:place="inline">枯老死灭。残缺蠹损也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0485c02"/><lb ed="R113" n="0342b10"/> <lb ed="X" n="0485c03"/><lb ed="R113" n="0342b11"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>禅林宝训合註卷第一</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0485c04"/><lb ed="R113" n="0342b12"/> <lb ed="X" n="0485c05"/><lb ed="R113" n="0342b13"/><cb:div type="w"><head>音切</head> <lb ed="X" n="0485c06"/><lb ed="R113" n="0342b14"/><p xml:id="pX64p0485c0601">蠹丁护切 节子结切 葺七入切 <lb ed="X" n="0485c07"/><lb ed="R113" n="0342b15"/> 裨補移切 浇公尧切 鸩除禁切 <lb ed="X" n="0485c08"/><lb ed="R113" n="0342b16"/> 绨徒兮切 躄婢亦切 訾子尔切 <lb ed="X" n="0485c09"/><lb ed="R113" n="0342b17"/> 邸都礼切 翮谐革切 倨九鱼切 <lb ed="X" n="0485c10"/><lb ed="R113" n="0342b18"/> 雘于缚切 猥于隗切 砺力制切 <lb ed="X" n="0485c11"/><lb ed="R113" n="0343a01"/> 慊口恬切 咨子辞切 糅糅音 <lb ed="X" n="0485c12"/><lb ed="R113" n="0343a02"/> 溽如属切 蹙子六切 頞遏音 <lb ed="X" n="0485c13"/><lb ed="R113" n="0343a03"/> 夯呼讲切 洼乌华切 伎巨寄切 <lb ed="X" n="0485c14"/><lb ed="R113" n="0343a04"/> 哲除列切 缣古廉切 肮口朗切 <lb ed="X" n="0485c15"/><lb ed="R113" n="0343a05"/> 髒子朗切</p></cb:div> </cb:div></body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0468a1201" to="#end0468a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0468a1701" to="#end0468a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0468b1801" to="#end0468b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0468c1601" to="#end0468c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0469b0101" to="#end0469b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0469c1801" to="#end0469c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0470a1401" to="#end0470a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0470a2201" to="#end0470a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0470a2301" to="#end0470a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">妺</lem><rdg wit="#wit.orig">妹</rdg></app> <app from="#beg0470b0301" to="#end0470b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0470b1001" to="#end0470b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0470b1501" to="#end0470b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0470c0501" to="#end0470c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0470c2401" to="#end0470c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">僭</lem><rdg wit="#wit.orig">僭</rdg></app> <app from="#beg0470c2402" to="#end0470c2402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0471a0301" to="#end0471a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0471b1101" to="#end0471b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0471b1501" to="#end0471b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0471b2401" to="#end0471b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">谥</lem><rdg wit="#wit.orig">谥</rdg></app> <app from="#beg0471c0401" to="#end0471c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0472a0801" to="#end0472a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0472b0801" to="#end0472b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">扬</lem><rdg wit="#wit.orig">扬</rdg></app> <app from="#beg0472c1501" to="#end0472c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0473a1601" to="#end0473a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0473c2301" to="#end0473c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0474a0501" to="#end0474a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0474a0701" to="#end0474a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0474b0601" to="#end0474b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">舜<note type="cf1">X64n1262_p0440b06</note><note type="cf2">X64n1266_p0627b09</note></lem><rdg wit="#wit.orig">舞</rdg></app> <app from="#beg0474b1701" to="#end0474b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0476a1201" to="#end0476a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0476a2201" to="#end0476a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0477a0201" to="#end0477a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0477b0201" to="#end0477b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0477b1501" to="#end0477b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">谄<note type="cf1">T48n2022_p1019a02</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0477b1601" to="#end0477b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0477b2201" to="#end0477b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">范<note type="cf1">X64n1262_p0442a18</note></lem><rdg wit="#wit.orig">苑</rdg></app> <app from="#beg0477c1501" to="#end0477c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">谄</lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0477c1502" to="#end0477c1502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0477c1503" to="#end0477c1503"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">谄</lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0478b0701" to="#end0478b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">谄<note type="cf1">T48n2022_p1019a27</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0478b1101" to="#end0478b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0478b1401" to="#end0478b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0478b1701" to="#end0478b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0478b2201" to="#end0478b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0478c0201" to="#end0478c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0479a0401" to="#end0479a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0479a0801" to="#end0479a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0479b1401" to="#end0479b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">扬</lem><rdg wit="#wit.orig">扬</rdg></app> <app from="#beg0480a1301" to="#end0480a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0480a1401" to="#end0480a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0480c1801" to="#end0480c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">谄<note type="cf1">J20nB096_p0460c15</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0481c1001" to="#end0481c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app> <app from="#beg0481c2001" to="#end0481c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0482a0801" to="#end0482a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0482a0901" to="#end0482a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0482a1301" to="#end0482a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0482b0301" to="#end0482b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0482c2401" to="#end0482c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0483b0601" to="#end0483b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">敛</lem><rdg wit="#wit.orig">敛</rdg></app> <app from="#beg0483b0602" to="#end0483b0602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0483b1201" to="#end0483b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">敛</lem><rdg wit="#wit.orig">敛</rdg></app> <app from="#beg0483c1401" to="#end0483c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0484a1801" to="#end0484a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">谄<note type="cf1">X32n0620_p0558b13</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0484a2001" to="#end0484a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0484a2101" to="#end0484a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">谄</lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0484b1301" to="#end0484b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">陕</lem><rdg wit="#wit.orig">狭</rdg></app> <app from="#beg0484b1701" to="#end0484b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0484c1901" to="#end0484c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0485a0701" to="#end0485a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0485a1001" to="#end0485a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="cbeta-notes"> <head>CBETA 挍注</head> <p> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0468001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0468001">此一章依别本载于兹</note> <note n="0469001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0469001">书上别行本有敬字〇书下有乌石程彦弼･灯场庵比丘惠信･崇因庵比丘永光永高･金堂塔比丘祖照･安庆府太平兴国禅寺住持嗣祖比丘妙機挍证之五行</note> <note n="0469002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0469002">林别行本作门下同</note> <note n="0475001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0475001">肖当作省</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0468a1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0468a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0468a1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0468a1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0468b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0468b1801">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0468c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0468c1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0469b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0469b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0469c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0469c1801">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0470a1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0470a1401">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0470a2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0470a2201">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0470a2301" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0470a23.10" target="#nkr_note_add_0470a2301">妺【CB】，妹【卍续】（CBETA 按：可参考《佩觿》卷下第38页：“妹妺，上莫佩翻姊妹，下音末桀妻。”）</note> <note n="0470b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0470b0301">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0470b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0470b1001">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0470b1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0470b1501">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0470c0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0470c0501">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0470c2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0470c2401">僭【CB】，僭【卍续】</note> <note n="0470c2402" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0470c2402">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0471a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0471a0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0471b1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0471b1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0471b1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0471b1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0471b2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0471b2401">谥【CB】，谥【卍续】</note> <note n="0471c0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0471c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0472a0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0472a0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0472b0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0472b0801">扬【CB】，扬【卍续】</note> <note n="0472c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0472c1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0473a1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0473a1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0473c2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0473c2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0474a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0474a0501">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0474a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0474a0701">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0474b0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0474b0601">舜【CB】，舞【卍续】</note> <note n="0474b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0474b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0476a1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0476a1201">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0476a2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0476a2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0477a0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0477a0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0477b0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0477b0201">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0477b1501" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0477b15.01" target="#nkr_note_add_0477b1501">谄【CB】，谄【卍续】</note> <note n="0477b1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0477b1601">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0477b2201" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0477b22.11" target="#nkr_note_add_0477b2201">范【CB】，苑【卍续】</note> <note n="0477c1501" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0477c15.01" target="#nkr_note_add_0477c1501">谄【CB】，谄【卍续】</note> <note n="0477c1502" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0477c1502">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0477c1503" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0477c15.07" target="#nkr_note_add_0477c1503">谄【CB】，谄【卍续】</note> <note n="0478b0701" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0478b07.05" target="#nkr_note_add_0478b0701">谄【CB】，谄【卍续】</note> <note n="0478b1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0478b1101">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0478b1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0478b1401">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0478b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0478b1701">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0478b2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0478b2201">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0478c0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0478c0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0479a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0479a0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0479a0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0479a0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0479b1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0479b1401">扬【CB】，扬【卍续】</note> <note n="0480a1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0480a1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0480a1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0480a1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0480c1801" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0480c18.17" target="#nkr_note_add_0480c1801">谄【CB】，谄【卍续】</note> <note n="0481c1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0481c1001">刺【CB】，剌【卍续】</note> <note n="0481c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0481c2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0482a0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0482a0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0482a0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0482a0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0482a1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0482a1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0482b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0482b0301">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0482c2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0482c2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0483b0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0483b0601">敛【CB】，敛【卍续】</note> <note n="0483b0602" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0483b0602">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0483b1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0483b1201">敛【CB】，敛【卍续】</note> <note n="0483c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0483c1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0484a1801" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0484a18.09" target="#nkr_note_add_0484a1801">谄【CB】，谄【卍续】</note> <note n="0484a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0484a2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0484a2101" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X64.0484a21.03" target="#nkr_note_add_0484a2101">谄【CB】，谄【卍续】</note> <note n="0484b1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0484b1301">陕【CB】，狭【卍续】</note> <note n="0484b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0484b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0484c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0484c1901">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0485a0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0485a0701">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0485a1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0485a1001">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>